Kol çərəni

Kol çərəni
Elmi təsnifat
Domen: Eukariotlar Klad: Diaphoretickes Ranqsız: Arxeplastidlər Aləm: Bitkilər Klad: Streptofitlər Klad: Ali bitkilər Klad: Çoxsporlu bitkilər Klad: Borulu bitkilər Klad: Toxumlu bitkilər Klad: Çiçəkli bitkilər Klad: Evdikotlar Klad: Bazal evdikotlar Klad: Superasteridlər Dəstə: Qərənfilçiçəklilər Fəsilə: Pəncərkimilər Yarımfəsilə: Çərənkimilər Triba: Çərənkimilər Cins: Çərən Növ: Kol çərəni
Beynəlxalq elmi adı
Suaeda dendroides Moq., 1840
Vikianbarda şəkil axtarışı NCBI   224164 EOL   2873055

Kol çərəni (lat. Suaeda dendroides) — bitkilər aləminin qərənfilçiçəklilər dəstəsinin pəncərkimilər fəsiləsinin çərən cinsinə aid bitki növü.

Arealı

Dərbən və Kür çayı arasındakı ərazidən təsvir edilmişdir. Qafqazda, Avropada, Orta Asiyada təbii halda bitir.

Botaniki xarakteristikası

20-60 sm hündürlüyündə,geniş şaxələnmiş, boz rəngli kolcuqdur. Çiçəkyanlığının yarpaqcıqları demək olar ki, tamamilə sərbəstdir, çiçəkləyəndən sonra sıxlaşır. May ayında çiçəkləyir. Noyabr ayında isə meyvə verir. Toxumları ovalşəkilli, qara rəngli, xırda nöqtəli, parıldayandır.

Ekologiyası

Duzadavamlı bitkidir. Şoranlıqlarda və şoranlaşmış gilli yamaclarda dağınıq və qrup halda bitir.

Azərbaycanda yayılması

Xəzər və Kür-Araz ovalıqlarında, Qobustanda, Naxçıvan düzənliyində, aranda, dağ ətəyində, səhra və yarımsəhralarda geniş yayılmışdır.

İstifadəsi

Potaş hazırlamaq üçün xammal kimi istifadə edilir. Qış otlaqlarında payızın axırlarında və şaxtalar düşdükdən sonra dəvələr və xırdabuynuzlu mal-qara tərəfindən yeyilir.

Sinonimləri

Homotipik sinonimləri

• Chenopodina dendroides (C.A.Mey.) Moq.
• Schoberia dendroides C.A.Mey.

Heterotipik sinonimləri

• Chenopodium fruticosum M.Bieb.
• Chenopodium microphyllum M.Bieb.
• Chenopodium parvifolium Schult.
• Salsola fruticosa M.Bieb.
• Schoberia microphylla Eichw.