Kulyaş Bayseyitova

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Kulyaş Bayseyitova
rus. Кулйаш Байсеитова
Kulyash-Baiseitova.jpg
Ümumi məlumatlar
Doğum tarixi
Doğum yeri Almatı,Rusiya İmperiyası
Vəfat tarixi 6 iyun,1957
Vəfat yeri Almatı,SSRİ
Dəfn yeri Almatı
Vətəndaşlığı Rusiya İmperiyası
SSRİ
Milliyyəti qazax
Musiqiçi məlumatları
Fəaliyyəti müğənni,aktrisa
Janr opera
Musiqi alətləri pianovokal
Səs tembri soprano
Mükafatları "Lenin" ordeni "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni "1941-1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində rəşadətli əməyə görə" medalı
SSRİ xalq artisti "Stalin" mükafatı
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Kulyaş Bayseyitova(2 may 1912, Almatı, Rusiya imperiyası6 iyun 1957, Moskva, SSRİ) — Sovet qazax opera müğənnisi (lirik-koloratura soprano), dramatik aktrisa. İkinci dərəcəli iki Stalin mükafatı laureatı (1948, 1949)[1]. Bütün təyinat illərində "SSRİ xalq artisti" titulunun ilk sahiblərindən biri (1936) və həmçinin ən gənclərindən biri (Həlimə Nəsirovadan sonra).

Həyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kulyaş Bayseyitova (Qızlıq soy adı isə Beyisova) 1912-ci il aprelin 19-da (digər mənbələrə görə - 12 yanvar[2]) Rusiya imperiyasının Verni şəhərində anadan olmuşdur; digər mənbələrə görə, o, Semipalatinsk vilayətinin Karkaralı rayonunun kəndlərindən birində,Sarı-Arka çöllərində anadan olmuşdur[K 1]. Kulaş on iki yaşında Almatıya gətirildi və bir müddət internat məktəbində yaşadı.[4][5][6]

Bayseyitovanın təbii musiqi istedadı erkən özünü göstərdi.O, atası Zasından eşitdiy mahnıları,zihri və kissanı əzbərləyib ifa edirdi.

1925-1928-ci illərdə O, Almatı Pedaqoji Kollecində oxuyub, həvəskar musiqiçilərlə iştirak edib.

1930-cu ildə Qızıl-Orduda qurulan Qazax Dram Teatrının studiyasına daxil oldu və 1929-cu ildə bu gün M.O. Ayezov adına Qazax Dövlət Akademik Dram Teatrı olaraq bilinən teatra köçürüldü. Aktyorluq və musiqi savadını öyrənərək teatrda kiçik epizodik rollar oynayırdı və tezliklə əsas rolları oynamağa başladı.

1933-cü ildə Kulyaş ömrünün sonuna qədər çıxış etdiyi Musiqili Teatrın (indiki Abay adına Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrı) truppasına qatıldı. Teatrın təlim studiyasında K. A. Dianti və V. A. Smislovskaya ilə birlikdə oxuyurdu.

Bayseyitovanın musiqi və səhnə istedadı M. O. Auezovun librettosundakı Ayman - Şolpan musiqili komediyasında Ayman obrazını, I. V. Kotsikin musiqisini yaratmaqdan sonra əyani şəkildə özünü göstərdi. Şuqa obrazı (B. Mailin və I. Kotsikin "Şuqa" musiqili dramı) müğənninin bacarıqlarının artdığını isbat edirdi,həmçinin "Zibek" rolu (E. G. Brusilovskinin "Qız-Zibek") müğənninin klassik operanın zirvəsinə qalxmasına imkan verdi.

Şərhlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Ныне — Нарманбет в Карагандинской области Казахстана[3].

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Музыкальная энциклопедия. / Гл. ред. Ю. В. Келдыш. Том 1. А — Гонг. 1072 стб. с илл. — М.: Советская энциклопедия, 1973.
  2. "Любовь и смерть Куляш Байсеитовой — Номад, Казахстан". 2016-06-02 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-05-04.
  3. İstinad
  4. http://www.np.kz/old/2007/09/rludi1.html Arxivləşdirilib 2016-03-04 at the Wayback Machine Соловей
  5. https://abai.kz/post/13083
  6. https://e-history.kz/kz/publications/view/4981