Məlikə ayıca

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Məlikə ayıca
Məlikə ayıca
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Yarımtip: Onurğasızlar
Sinif: Cücülər
Dəstə: Pulcuqqanadlılar
Fəsilə: Ayıcalar
Cins: Collimorpha
Növ: Məlikə ayıca
Elmi adı
Collimorpha dominula (Linnaeus, 1758

Wikispecies-logo.svg
Vikinnövlərdə
təsnifat

Commons-logo.svg
Vikianbarda
şəkil

ÜTMS [1]
NCBI {{{1}}}

Kaya ayıcası (lat. Collimorpha dominula) — pulcuqqanadlılar dəstəsinin ayıcalar fəsiləsinə aid kəpənək növü.[1]

Təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Qanadları açılmış halda 50-54 mm-dir. Ön qanadları yaşılımtıl-qaradır, bəzən göy rəngə çalır. Üzərində 3 ədəd iri sarımtıl-ağ rəngli ləkə, 3 ədəd kiçik sarı rəngli ləkə vardır. Arxa qanadlar qırmızı rəngdədir, ön və arxa kənarlarında, o cümlədən, zirvəsində iri qara ləkələr var. Döşündə iki sarımtıl zolaq, qarıncığ arxa qanadlar kimi qırmızıdır, hər buğum üzərində üçkünc qara ləkələr birləşərək zolaq əmələ gətirmiş və qarıncığın sonuna qədər uzanmışdır. [2]

Yayılması[redaktə | əsas redaktə]

RusiyaAvropanın cənubu və şimalında, QafqazdaKiçik Asiyada rast gəlinir. Azərbaycanda isə Şəki-Zaqatala, Quba-Xaçmaz, Gəncə-Daşkəsən zonaları və Naxçıvan MR-da yayılmışdır.

Həyat tərzi[redaktə | əsas redaktə]

Böyük və Kiçik Qafqazın dağətəyi və dağlıq meşələri, kolluqlar. Həyat tərzi ətraflı öyrənilməyib. Tırtılı qışlayır. Qışlamadan sonra may ayına qədər və payızda cincar, gicitkən, çiyələk, moruq, böyürtkən, yaddaşçiçəyi, həmçinin söyüdqovaq üzərində yaşayır. Kəpənəyi iyun, iyul və avqustda uçur.[3]

Sayı[redaktə | əsas redaktə]

Azsaylıdır. Quba-Xaçmaz zonasından 5 kəpənəyi tutulmuşdur.

Məhdudlaşdırıcı amillər[redaktə | əsas redaktə]

Yaşadığı biotopların əkin üçün istifadə olunması, həvəskar kolleksiyaçılar tərəfindən toplanması.

Qorunması üçün məsləhət görülən tədbirlər[redaktə | əsas redaktə]

Yaşayış yerlərində yasaqlıq təşkil etmək, biologiyasını ətraflı öyrənmək, süni surətdə artıraraq təbiətə buraxmaq lazımdır.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbaycan Qırmızı Kitabı. 1989
  2. Azərbaycan Qırmızı Kitabı II Cild, Bakı, 2013
  3. Ламперт К., Холодковский Н. Атлас Бабочек и гусениц Европы и отчасти Русско-Азиатских владений. С. Петербург, изд. А.Ф.Деврiена, 1913, с. 357.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • Azərbaycan Qırmızı Kitabı. 1989.
  • Azərbaycan Qırmızı Kitabı II Cild, Bakı, 2013
  • Ламперт К., Холодковский Н. Атлас Бабочек и гусениц Европы и отчасти Русско-Азиатских владений. С. Петербург, изд. А.Ф.Деврiена, 1913, с. 357.