Məmməd Salmanov

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Məmməd Əhməd oğlu Salmanov
Məmməd Əhməd oğlu Salmanov
Məmməd Salmanov.jpg
Doğum tarixi (90 yaş)
Doğum yeri Qərbi Azərbaycan, Zəngibasar rayonu, Qaraqışlaq
Vətəndaşlığı
Milliyyəti azərbaycanlı
Elmi dərəcəsi Biologiya elmləri doktoru
Elmi adı Professor
İş yeri AMEA Mikrobiologiya İnstitutu
Təhsili Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutu, baytar həkim
Tanınmış yetirmələri elmlər namizədlərinin sayı:9, elmlər doktorlarının sayı:2
Tanınır mikrobioloq alim
Üzvlüyü
Mükafatları "Şöhrət" ordeni

Məmməd Salmanov (Salmanov Məmməd Əhəd oğlu; 12 yanvar 1932, Qaraqışlaq) — Biologiya elmləri doktoru, Professor, AMEA-nın müxbir üzvü (2001), AMEA-nın həqiqi üzvü (2007).

Həyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Məmməd Salmanov 1932-ci il yanvarın 12-də Ermənistanda Qaraqışlar kəndində anadan olmuşdur. O, Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutu bitirmişdir, biologiya elmləri doktorudur. Onun çapdan çıxmış elmi əsərlərin ümumi sayı 180, xaricdə çıxmış elmi əsərlərin sayı isə 76 . Məmməd Salmanov 2001-ci ildə AMEA-nın müxbir üzvi, 2007-ci ildə isə həqiqi üzv seçilmişdir.

Əsas elmi nailiyyətləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

XX əsrin 50-ci illərində müxtəlif iqlim-coğrafi şəraitdə yaradılan süni su hövzələrinin (Volqa üzərində-Kuybişev və Kür cayı məcrasında - Mingəcevir su anbarları misalında) formalaşmasında ümumi qanunauyğunluğun təyin və elmi-cəhətdən əsaslandırılması; Kür və Araz çayları hövzəsində uzun müddətli antropogen təsirlərin nəticəsində ekosistemdə mikrogeoloji sukçessiyanın yaranmasının subatı və ekoloji təzadları; Xəzər dənizində üzün maddələr balansının təyin edilməsi. Həmçinin Xəzərdə antropogen evtroflaşmanın ekoloji təzadları və oksigen məsrəfinin artması səbəbləri. "Tətbiqi ekologiyanın əsasları", "Ekologiya və biz", "Bir içim su" dərslik vasitələri kitabları; "Xəzər dənizinin bioloji məhsuldarlığının ekologiyası", "Kür çayı hövzəsinin ekologiyası" monoqrafiyaları. 2 metodik tövsiyə.

Əsas elmi əsərlərin adları[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Azərbaycanın su hövzələrinin müasir ekoloji vəziyyəti (1973, monoqrafiya, Bakı)
  • Xəzərin məhsuldarlığı proseslərində mikrofora və fitoplanktonun rolu (1987, Moskva "Nauka"-monoqrafiya. Həmin əsər 1994-cü ildə İİR-da çap olunub-Farsca)
  • Kür çayı və Kür hövzəsinə aid sututarların ekologiyası (1996, monoqrafiya, Bakı)
  • Xəzər dənizinin bioloji məhsuldarlığı və ekologiyası (1999, Bakı -monoqrafiya)
  • Orta və Cənubi Xəzərin dərin yerlərinin mikrobiologiyası (Həştərxan, 2001)
  • Qızılağac körfəzi – Dövlət Təbiət qoruğu: ekologiyası, bioloji məhsuldarlığı (dünəni, bu günü və sabahı)(monoqrafiya-Bakı, 2011)
  • Türkiye Cumhuriyyəti Sınırları içinde Kura ve Aras nehrlerinin ekoloji mikrobiologiyası (monoqrafiya-İstanbul, 2011 (Türk dilində))
  • Praktiki aqrobioekologiya (Bakı, 2013- monoqrafiya)
  • Mikroorqanizmlərin iştirakı ilə deqradasiya və transformasiya (Bakı, 2013- monoqrafiya)

Mükafatlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • AMEA-nın Fəxri Fərmanı - 2002,
  • "Şöhrət" ordeni - 2005
  • Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu - 11 yanvar 2022 [1]

Vəzifəsi[redaktə | mənbəni redaktə et]

AMEA Mikrobiologiya İnstitutun direktoru, kafedra müdiri, elmi məşvərətçi.

İş yeri və ünvanı[redaktə | mənbəni redaktə et]

AMEA Mikrobiologiya İnstitutu, AZ1073, Azərbaycan Respublikası, Bakı ş., Mikayıl Müşfiq küçəsi 103; Azərbaycan Tibb Universiteti, Azərbaycan Respublikası, Bakı ş., Vaqif pr., 3/39.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]