Manakin

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Manakin
Manacus candei1.jpg
Elmi təsnifat
Ranqsız:
Ranqsız:
Ranqsız:
Ranqsız:
Ranqsız:
Aləm:
Yarımaləm:
Tipüstü:
Yarımtip:
???:
Manakin
Beynəlxalq elmi adı

Manakinlər çığıran sərəçəkimilər qrubuna aid olan klad quşudur. Bu qrubun 60-dan ibarət bəzi növləri Amerika tropik meşələri boyunca yayılıb. Manakin adı orta Niderland dilindən alınıb Niderlandca mannakijn "balaca adam" deməkdir.[3]

Açıqlama[redaktə | mənbəni redaktə et]

Onların boyu 7 sm-dən 15-ə dək (3sm-6 sm arası eni) çəkisi isə 8 q-dan 30 q-a qədərdir. Tyranneutes cinsi manakinlərin ən balacasıdır və Antilophia cinsi isə ən böyüyü hesab olunur ( Schiffornis cinsinin artıq manakin hesab edilməməsindən bəri). Onlar qıssa quyruqları, yuvarlaq və geniş qanadları və böyük başları ilə kip küdül quşlardır. Dimdikləri qıssa və geniş bir boşluğa sahibdir. Dişilərinin və bir illik erkəklərinin sönük yaşıl rəngli tükləri var; bir çox növü tüklərinə görə seksual dikromatikdirlər[4] , erkəkləri əsasən qara rəngli olub və yamalarında parlaq rənglərə sahibdirlər,[5] bəzi növlərinin uzun və dekorativ quyruqları və ya tac lələkləri və ya boğaz lələkləri olur. Bəzi iki illikdən dörd illiyə qədər olan növlərinin fərqləndirici alt yetkin tükləri var.

Yayılması və yaşayış sahəsi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Manakinlər Cənub Meksikadan şimal Argentina, Paraqvay, Cənubi BraziliyaTrinidad və Tobaqoda əraziləri daxilində mövcutdurlar. Onlar ümumiyyətlə ağacada yaşayır və demək olar ki, yalnız meşə quşlarıdır. Bir çox növü nəmli tropik çəmənliklərdə və subtrobtiq And dağlarında yaşayırlar.[6]

Davranış və ekologiya[redaktə | mənbəni redaktə et]

Qidalanması[redaktə | mənbəni redaktə et]

Manakinlərin qidasına giləmeyvələr, daha az miqdarda isə həşaratlar daxildir. Onların digər quşlar kimi həşaratları havada yaxaladıqlarına görə, həşarat yeyən quşlardan təkamülləşdiyinə inanılır. Dişilərinin öz növlərinin digər quşlardan xaric etməyən böyük əraziyə sahibdir, bunun əvəzinə onlar bir qədər sosyal olaraq qidalanırlar. Erkəklər çox zamanlarını kürsəyə gəlməkdə keçirirlər. Manakinlər bəzən qarışıq qidalanma sürüsünə qatılırlar.[4]

 Növlərinin siyahısı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Manakin ailəsi Pipridae Fransız polimatı olan Konstantin Samuel Rafinski tərəfindən 1815-ci ildə təqdim edildi[7][8].

  • Cins: Dixiphia
    • Dixiphia pipra
  • Cins: Pipra
    • Pipra aureola
    • Pipra fasciicauda
    • Pipra filicauda
  • Cins: Ceratopipra
    • Ceratopipra erythrocephala
    • Ceratopipra mentalis
    • Ceratopipra rubrocapilla
    • Ceratopipra chloromeros
    • Ceratopipra cornuta
  • Cins: Lepidothrix
    • Lepidothrix coronata
    • Lepidothrix isidorei
    • Lepidothrix coeruleocapilla
    • Lepidothrix nattereri
    • Lepidothrix vilasboasi
    • Lepidothrix iris
    • Lepidothrix suavissima
    • Lepidothrix serena
  • Cins: Antilophia
    • Antilophia galeata
    • Antilophia bokermanni
  • Cins: Chiroxiphia
    • Chiroxiphia linearis
    • Chiroxiphia lanceolata
    • Chiroxiphia pareola
    • Chiroxiphia boliviana
    • Chiroxiphia caudata
  • Cins: Ilicura
    • Ilicura militaris
  • Cins: Masius
    • Masius chrysopterus
  • Cins: Corapipo
    • Corapipo leucorrhoa
    • Corapipo altera
    • Corapipo gutturalis
  • Cins: Manacus
    • Manacus candei
    • Manacus aurantiacus
    • Manacus vitellinus
    • Manacus manacus
  • Cins: Machaeropterus
    • Machaeropterus pyrocephalus
    • Machaeropterus regulus
      • Machaeropterus (r.) regulus
      • Machaeropterus (regulus) striolatus
    • Machaeropterus deliciosus
  • Cins: Xenopipo
    • Xenopipo atronitens
    • Xenopipo uniformis
  • Cins: Cryptopipo
    • Cryptopipo holochlora
      • Cryptopipo (holochlora) litae
  • Cins: Chloropipo
    • Chloropipo flavicapilla
    • Chloropipo unicolor
  • Cins: Heterocercus
    • Heterocercus linteatus
    • Heterocercus aurantiivertex
    • Heterocercus flavivertex
  • Cins: Neopelma
    • Neopelma chrysocephalum
    • Neopelma sulphureiventer
    • Neopelma pallescens
    • Neopelma aurifrons
    • Neopelma chrysolophum
  • Cins: Tyranneutes
    • Tyranneutes stolzmanni
    • Tyranneutes virescens
  • Cins: Piprites — Təqdim edilmiş ailə hazırda mübahisəlidir.[7]
    • Piprites pileatus
    • Piprites griseiceps
    • Piprites chloris

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Integrated Taxonomic Information System (ing.). 2006.
  2. IOC World Bird List Version 6.3. 2016. doi:10.14344/IOC.ML.6.3
  3. New Oxford American Dictionary (2nd ed., 2005), p. 1032.
  4. 1 2 Prum, Richard O.; Snow, David W. Manakins // In Perrins, Christopher (ed.). The Firefly Encyclopedia of Birds. Firefly Books. 2003. 434–437. ISBN 1-55297-777-3.
  5. Lanyon, Scott N. Forshaw, Joseph (ed.). Encyclopaedia of Animals: Birds. London: Merehurst Press. 1991. 167–168. ISBN 1-85391-186-0.
  6. Snow, D. W. (2004).
  7. 1 2 Rafinesque, Constantine Samuel. Analyse de la nature ou, Tableau de l'univers et des corps organisés (French). Palermo: Self-published. 1815. səh. 66. 2017-05-25 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-09-12.
  8. Bock, Walter J. History and Nomenclature of Avian Family-Group Names. Bulletin of the American Museum of Natural History. Number 222. New York: American Museum of Natural History. 1994. 149, 252. 2020-09-01 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-09-12.