Qərb qara şamı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
?Qərb qara şamı
Larix occidentalis 16822.JPG
Elmi təsnifat
Aləmi: Bitkilər
Şöbə: Çılpaqtoxumlular
Sinif: Qozadaşıyanlar
Yarımsinif: İynəyarpaqlılar
Sıra: İynəyarpaqlılar
Fəsilə: Şamkimilər
Cins: Qara şam
Növ: Qərb qara şamı
Elmi adı
Larix occidentalis Ledeb.
Sinonimlər
Larix russica (Endl.) Sabine ex Trautv.

Larix sukaczewii Dylis

Pinus larix var. russica Endl.
Mühafizə statusu
Status iucn2.3 LC.svg en:Least Concern
Az qayğı tələb edənlər
Least Concern (IUCN 2.3)
BTTSMB 42317
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
MBMM   62751
HE   1033611
BEABS   262455


Şimali Amerika nın qərb hissəsinin dağlarında 600-2300 m hündürlükdə, meşə zolağnda, kölgəli yamaclarda və çay vadilərində, çox vaxt qarışıq əkinlərdə bitir. Vətənində hündürlüyü 40-80 m-ə çatan ağacdır. Çətiri ensiz, piramidaldır. Budaqları qısa, üfüqi, tüklü olur, sonradan çılpaqlaşır, cavan zoğlarının rəngi sarımtıldan narıncıya dəyişir. Tumurcuqları qatranlı, saçaqlıdır. Uzunluğu 3-4 sm olan iynələri küt uclu, üstü yumru, hər iki tərəfdən 2 ağ kanallıdır. Dəstələrdə 15-40 ədəd yerləşir, qatran yolları yoxdur. Qozaları 6 mm-lik ağ tüklü saplaqda yerləşir, yumurtavarıdır, uzunluğu 2.5-3 və ya 5 sm-dir. Toxum ağımtıl, qonur qanadlı, qabıqları yumru, kənarları bütöv, üstü zərif tükcüklüdür. Şimali Amerikanın ən hündür qara şamıdır. Tez böyüyür, işıqsevəndir, qışadavamlı, quraqlığa davamsızdır. Yaxşı drenajlı, zəngin və rütubətli tropaqlarda yaxşı inkişaf edir. Uzunömürlüdür, 700 ilə qədər yaşayır. Qərbi Avropada 1880-ci ildən becərilir. Azərbaycan da Bakı şəhərində bu bitki dekorativ əlamətlərinə görə yeni salınan park və bağlarda rast gəlinir.

Məlumat mənbələri:[redaktə | əsas redaktə]

Деревья и кустарники СССР. т.3.1954; Флора Азербайджана. т.5. 1954; Azərbaycanın ağac və kolları. III cild. 1970; Azərbaycanın “Qırmızı” və “Yaşıl Кitabları”na tövsiyə olunan bitki və bitki formasiyaları. 1996; Azərbaycan florasının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. “Azərbaycan dendraflorasi” I cild, Baki, “Elm”, 2011, 312 səh.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]