Rəqəmlər

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Rəqəmlər

0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9

Rəqəm — ədədləri yazmaq üçün istifadə edilən xüsusi işarə.

Biz ədədləri yazmaq üçün rəqəm adlanan on dənə xüsusi işarədən istifadə edirik. Rəqəmlər:

0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, ədədlər:10,11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 30, 45, 67, 125, 263 və sonsuz saydadır.

İstənilən ədədi bu on rəqəm ilə yazmaq olar. Ona görə də bu rəqəmlərin əhəmiyyəti böyük olduğundan istifadə etdiyimiz say sisteminə onluq say sistemi deyilir.

Bundan başqa əvvəllər Avropalılar Roma rəqəmlərindən istifadə edirdirlər.

Roma rəqəmləri:

I - 1

V - 5

X - 10

L - 50

C - 100

D - 500

M - 100


10.01.1971[redaktə | mənbəni redaktə et]

Riyaziyyatçı Leonardo Pizano

1202-ci ildə riyaziyyatçı Leonardo Pizano (Leonardo Pisano) ərəb rəqəmlərinin adını çəkir. Hazırda istifadə edilən rəqəmlər Hindistandan gəlib və Avropa xalqları bu rəqəmlərlə ərəblərin sayəsində tanış olmuşlar. İlk dəfə XVI əsrdə yeni nömrələmə geniş şəkildə yayılmağa başlamışdır. Ərəb sistemi olan onluq say sistemi istənilən qədər böyük ədədi yazmağa imkan verir.Məlum olduğu kimi, Pifaqor, onun şagirdləri və davamçıları rəqəmlərin sayını azaldaraq 1-9 arasında saxladılar, çünki bu rəqəmlər başlanğıc rəqəmləridir, qalan rəqəmləri onlardan düzəltmək mümkündür. İyirmi əsr keçəndən sonra, məşhur Kornelius Aqrippa 1533-cü ildə nəşr etdiyi "Okkult fəlsəfəsi" əsərində həmin rəqəmləri və onların mənasını verdi[1].

Afrikanın ərəb ölkələrində istifadə ediən ərəb rəqəmləri (Misirdən başqa) 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Asiya və Misrdə istifadə edilən hind-ərəb rəqəmləri ٠ ١ ٢ ٣ ٤ ٥ ٦ ٧ ٨ ٩
İran rəqəmləri ۰ ۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸ ۹
Hindistnda istifadə edilən hind rəqəmləri ( devanaqari yazısı)
Qucarati yazısında rəqəmlər
Qurmukxi yazısında rəqəmlər
Limbu (Limbu) yazısında rəqəmlər
Benqal yazısında rəqəmlər
Oriya yazısında rəqəmlər
Teluqu yazısında rəqəmlər
Kannada yazısında rəqəmlər
Malayalam yazısında rəqəmlər
Tamil yazısında rəqəmlər
Tibet yazısında rəqəmlər
Birma yazısında rəqəmlər
Tay yazısında rəqəmlər
Kxmer yazısında rəqəmlər
Laos yazısında rəqəmlər

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. "Rəqəm olanda nə olar, hərəsinin bir sirri var" (az.). milli.az. 15 Oktyabr 2012. İstifadə tarixi: 8 iyun 2021.

Həmçinin bax[redaktə | mənbəni redaktə et]

Vikikitabda Rəqəmlər ilə əlaqəli kitablar var.

Ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Əliquliyev R.M., Salmanova P.M. İnformasiya cəmiyyəti: maraqlı xronoloji faktlar. Bakı: “İnformasiya Texnologiyaları” nəşriyyatı, 2013, 169 səh.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]