Talkas

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Talkas gölü
başq. Талҡаҫ
Lake Talkas.jpg
52°50′13″ şm. e. 58°15′14″ ş. u.
Ölkə Rusiya Rusiya
Rayon
  • Başqırdıstan
Mütləq hündürlüyü 548,5 m
Eni 1 km
Uzunluğu 3,9 km
Sahil uzunluğu 41 km
Sahəsi
  • 4 km²
Həcmi 15,8 ml km³
Dərin yeri 12 m
Orta dərinliyi 4,5 m
Talkas gölü xəritədə
Talkas gölü
Talkas gölü
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Talkas gölü (başq. Талҡаҫ) — Ural dağlarının şərq ətəklərində yerləşən şirinsulu göl. Göl inzibati cəhətdən Başqırdıstanın Baymak rayonu ərazisinə daxildir.

Coğrafiyası[redaktə | əsas redaktə]

Göl şirinsulu olub, tektonik məşəllidir. Talkas gölü iki dağ arasında ensiz sahəni tutur. İrendık silsiləsinin qərb enişində qərarlaşır. Göl Tubinski kəndindən 4 km cənub-şərqdə qərarlaşır. Cənub sahilində qədim yaşayış məntəqəsi olan İsranovo yerləşir. Şimal və cənub sahilləri düzəndir. Bu ərazilər bataqlıqlıqlaşmışdır. Qərb və şərq sahilləri isə hündürdür. Burada təpəliklər sahil boyunca uzanır. Qərb sahillərinin bəzi ərazilərində sıldırımlı qayalıqlar vardır. Şərq sahilləri tozağacı meşələri ilə örtüldür. Qərb sahillərində seyrək meşələr vardır. Göl mövsümü axara malikdir. Gölə Suruq çayı tökülür və Tanalık axarı başlayır. 1978-ci ildə Talkas gölü təbiət abidəsi elan edilmişdir[1]. Göl 548,5 metr dəniz səviyyəsindən hündürdə yerləşir. Uzunluğu 3,9 km, maksimal eni 1 km təşkil edir. Orta dərinliyi 4,5 m, maksimal dərinliyi 12 metrdir. Gölün həcmi 15,8 km³ təşkil edir.

Bioresurs[redaktə | əsas redaktə]

Göldə xərcəng, Lilbalıq, Siqi kimi canlılar yaşayır. Sahillərində Qaradöş qaqar, Qılquyruq ördək kimi quşlar yuva qurur. Şərq sahillərində 8—10 metr dərinlikdə su bitkiləri belə yayılmışdır.

Təbiəti[redaktə | əsas redaktə]

Suyunun təmizliyi və əsrarəngiz təbiəti gölü Cənubi Uralın ən məşhur yerlərindən birindir. Əbəs yerə «Uralın mirvarisi»[2] adlanmır. Göldən 300 metr aralıda «Talkas» sanatoriyası (1931 ildə inşa edilmişdir)[3] yerləşir.

Suyu malicəvi xüsusiyyət daşıyır[4].

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Başqırd MSSR. Ufa, 1987
  2. Тalkas — Uralın mirvarisi
  3. «Talkas» sanatoriyası
  4. Газета "Выбор" №118-119 (10044-10045) от 11.08.2015. Статья "Край тысячи озёр".

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]