Troodos

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Troodos dağları
yun. Τρόοδος
Troodos Mountains (Cyprus).jpg
Ümumi məlumatlar
Mütləq hündürlüyü 1952 m
Hündür nöqtəsi Olimbos
Yerləşməsi
34°55′ şm. e. 32°50′ ş. u.
Ölkələr
Troodos dağları xəritədə
Troodos dağları
Troodos dağları
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Troodos (yun. Τρόοδος) — Kipr adasının ən böyük dağ silsiləsi. Ən yüksək nöqtə Olimbos dağıdır (1952 m).

Troodos dağları Kiprin qərb hissəsindədir. Dağ kurortları, mənzərəli dağ kəndləri, Bizans monastırları və kilsələri ilə məşhurdur. Onlardan ən məşhuru 11 əsrdə qurulan Kikkos monastırıdır.

İqlim[redaktə | mənbəni redaktə et]

Troodos dağ silsiləsinin, ümumiyyətlə Kiprdə olduğu kimi Aralıq dənizidir - quru isti yay və sərin və nəmli qış. Troodosdakı hündürlük və dağlıq ərazi sayəsində Kiprə maksimum yağış miqdarı düşür. Bəzi illərdə bu miqdar ildə 1000 mm-dən çox olur. Qar hər qışda müşahidə edilir. Olimbos zirvəsinin ətrafında qar örtüyü ilin 3-4 ay davam edir. 1991-2005-ci illər arasında müşahidə dövründə bölgədə qeydə alınan minimum temperatur −10,2 ° C, maksimum isə 35,4 ° C olmuşdur[1].

Təbiət[redaktə | mənbəni redaktə et]

Troodos dağlarının təbiəti, çox sayda endemik bitkiyə sahib böyük meşələrin və zəngin floranın olması ilə xarakterizə olunur. Məsələn: Kipr sidri. Nadir heyvanlardan endemik Kipr dağ qoyunları olan muflon xüsusilə maraqlıdır. Son illərdə onun ovlanması hökumət tərəfindən qadağan edilmişdir. Dağların meşə zonasında tülkü və dovşan vardır.

İqtisadiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bölgənin iqtisadiyyatı əsasən kənd təsərrüfatına əsaslanır (meyvə və üzüm yetişdirmək və şərab hazırlamaq). Mis filizi məhdud miqyasda çıxarılır və bu fəaliyyət burada ən qədim dövrlərdə həyata keçirilir. O dövrdə Kipr mis hasilatı üçün o qədər əhəmiyyətli bir yerdə idi ki, hətta bu metalın latın adı (Latın cuprum) adanın adından götürülüb.

Mədəni irs[redaktə | mənbəni redaktə et]

Silsilədə terləşən doqquz kilsə və bir monastır UNESCO-nun Dünya İrsi Siyahısına daxil edilmişdir[2]: Kakopetria kəndindəki Damın altındakı Müqəddəs Nikolas Kilsəsi (yun. Εκκλησία του Αγίου Νικολάου της Στέγης στην Κακοπετριά), Laqudera kəndindəki Panaqia tu Araka kilsəsi (yun. Εκκλησία του Αγίου Νικολάου της Στέγης στην Κακοπετριά) və s. Bundan əlavə Panaqiya tu Sinti Monastırı (yun. Παναγία του Σίντη) 1997-ci ildə uğurlu bərpa və mirasın qorunub saxlanmasına görə Europa Nostra mükafatını almışdır.

Troodos dağlarında Kiprin ən zəngin və ən məşhur monastırlarından biri olan Kikkos monastırı yerləşir.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. "Climatological Data, Prodromos, 1991-2005" (PDF) (ingilis). Метеорологическая служба Министерства сельского хозяйства, природных ресурсов и охраны окружающей среды Республики Кипр. 2018-06-07 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2017-11-20. (#parameter_ignored_suggest)
  2. "Церкви с росписями в районе Троодос" (rus). Список всемирного наследия ЮНЕСКО. 2008-04-11 tarixində arxivləşdirilib. (#parameter_ignored_suggest)