"Asklepi" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

Jump to navigation Jump to search
72 bayt çıxarıldı ,  11 il öncə
Düzəlişin təsviri yoxdur.
k (Asklep adı dəyişdirildi. Yeni adı: Asklepi)
Redaktənin izahı yoxdur
| Xarakterik cizgiləri = <!-- Xarakterik cizgiləri -->
| şəkil 2 = Nzikov.eskulap.jpg
| şəkil 2 məlumat = AsklepinAsklepinin mozaik təsviri
| şəkil 2 miqyası = 250
}}
 
'''AsklepAsklepi''' ([[Yunan dili{{lang-gr|yun.]] ''Ἀσκληπιός'' =}}, kəsib yaran, [[lat.]] ''{{lang-la|Aesculapius'' }}) - Qədim Yunan mifologiyasına görə təbib, təbabət tanrısı. Tanrı [[Apollon]] və çariça Koronidin<ref> Диодор Сицилийский. Историческая библиотека V 74, 6; Гигин. Мифы 161 </ref> oğlu. ÇoxAdətən vaxtəsaya əsasınadolanmış (çomağına) dolanmışilan ilanlaşəklində təsvir edilir. İnsan kimi dünyaya gəlmiş, sonradan yüksək təbabət bilicisi olduğu üçün ölməzliyə, tanrı rütbəsinə layiq görülmüşdür.
 
 
 
== Doğulması ==
Əfsanəyə görə Asklepi Apollonun çar Flegiyanın qızı çariça Koroniddən<ref> Павсаний. Описание Эллады II 26, 7 </ref> olan oğludur. İsxiyə nişanlı olmasına baxmayaraq Apollondan AsklepəAsklepiyə hamilə qalan Koronid bu halından çox utanaraq heçkiməheç heçnəkimə heç nə deməməyi qərara alır. Toy günü İsxiyə evlənmə xəbrinixəbərini ağ qarğa uçub Delfə gələrək [[Apollon]]a çatdırır. Qarğanın ona gətirdiyi bu xəbərdən qəzəblənən Apollon oxu ilə İsxiyiİsxini öldürür və bacısı [[Artemida]]ya Koronidi öldürməyi tapşırır. Koronid və qarğanı (rəvayətə görə əvvəllər lələklərilələkləriolan olmuş qarğaqarğalar alovun hisindən qaralaraq indiki rəngini almış oluralır.) oda atırlar. Apollon (ya da [[Hermes]]<ref> Павсаний. Описание Эллады II 26, 6 </ref>. ) alovun içindən AsklepiAsklepini xilas edərək onu Pelion dağına gətirərək böyütmək və tərbiyəsi ilə məşğul olması üçün kentavr [[Xiron]]a verir.<ref> Пиндар. Немейские песни III 54 </ref>. [[Sokrat]]a görə AsklepinAsklepinin valideynləri məlum deyildir. O, atılmış halda ovçu tərəfindən tapılmış, it südü ilə əmizdirilmiş və sonra Xirona verilmişdir. təbabətinTəbabətin sirlərini o, Xirondan öyrənmişdir.<ref> Тертуллиан. К язычникам II 14; Лактанций. Божественные установления I 10, 2 </ref>.
Əfsanəyə görə Asklep Apollonun çar Flegiyanın qızı çariça Koroniddən<ref> Павсаний. Описание Эллады II 26, 7 </ref>. olan oğludur.
İsxiyə nişanlı olmasına baxmayaraq Apollondan Asklepə hamilə qalan Koronid bu halından çox utanaraq heçkimə heçnə deməməyi qərara alır. Toy günü İsxiyə evlənmə xəbrini ağ qarğa uçub Delfə gələrək [[Apollon]]a çatdırır. Qarğanın ona gətirdiyi bu xəbərdən qəzəblənən Apollon oxu ilə İsxiyi öldürür və bacısı [[Artemida]]ya Koronidi öldürməyi tapşırır. Koronid və qarğanı (rəvayətə görə əvvəllər ağ lələkləri olmuş qarğa alovun hisindən qaralaraq indiki rəngini almış olur.) oda atırlar. Apollon (ya da [[Hermes]]<ref> Павсаний. Описание Эллады II 26, 6 </ref>. ) alovun içindən Asklepi xilas edərək onu Pelion dağına gətirərək böyütmək və tərbiyəsi ilə məşğul olması üçün kentavr [[Xiron]]a verir.<ref> Пиндар. Немейские песни III 54 </ref>. [[Sokrat]]a görə Asklepin valideynləri məlum deyildir. O, atılmış halda ovçu tərəfindən tapılmış, it südü ilə əmizdirilmiş və sonra Xirona verilmişdir. təbabətin sirlərini o, Xirondan öyrənmişdir.<ref> Тертуллиан. К язычникам II 14; Лактанций. Божественные установления I 10, 2 </ref>.
 
== Təbibliyi ==
Kentavr [[Xiron]]dan təbabətin sirlərini öyrənən AsklepAsklepi tezliklə Yunanıstanda məhşurlaşırməşhurlaşır. Dörd bir tərəfdən onun yanına xəstələr çarə tapmaq üçün gəlirlər. Yunanlar Asklepi ənAsklepini qədimdə qəhrəmanlara aid etsələr də, sonrakı dövrlərdə ona təbabət tanrısı kimi sitayiş etmişlər. AsklepinAsklepinin ölüləri dirildməkdiriltmək bacarığına malik olması onun [[Persey]] tərəfindən başı kəsilmiş [[meduzaQorqona Qorqon|QorqonunMeduza]]nın insanları həm diriltmək, həm həmdə öldürmək gücünə malik qanına yiyələnməsilə izah edilir.
 
== Ölümü ==
AsklepAsklepi elmi sayəsində ölüləri diriltmək qabiliyyəti əldə edir. Beləliklə də yer üzündə insanlar ölməzlik əldə etmiş olduqlarından daha ölmürlər. O buna [[Afina (mifologiya)|Afinadan]] almış olduğualdığı [[meduzaQorqona Qorqon|QorqonunMeduza]]nın bədəninin sağ tərəfinin qanı hesabına nail olurdu.<ref> Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека III 10, 3 </ref>. Ölüm tanrısı [[Tanatos]] bundan narahat olub [[Zevs|tanrı Zevsə]]ə AsklepinAsklepinin dünya qaydalarını pozmuş olmasındanpozmasından şikayət edir. Zevs də onunla razılaşır ki, insanlar da tanrılar kimi ölməz olsalar onda onlardan seçilməzlərvəseçilməzlər və o, çaxdırdığı ildrımla onu öldürür.<ref> Гесиод. Перечень женщин, фр.51 М.-У. </ref> Lakin AsklepAsklepi talehtale ilahələri [[moyrlar|moyrlarınmoyralar]]ın köməyi ilə dirilərək geri dönür<ref> Гигин. Мифы 251 </ref> və ölməz təbabət tanrısına cevrilir.
 
== Övladları ==
'''''Qızları''''': [[Higeya]] (sağlamlıq), [[PanakeyaPanaseya]] (dəva-dərman, əlac), [[İaso]] (müalicə)<br />'''''Oğlanları''''': [[Telesfor]], [[PodaliriyPodaliri]], [[Maxaon (mifologiya)|Maxaon]]<br />
 
Oğlanları Telesfor və Maxaon Troya müharıbəsində həm döyüşçü, həm də təbib kimi iştirak etmişdiretmişdilər.
 
== İstinadlar ==

Naviqasiya menyusu