Yeni Zod

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Yeni Zod
40°29′35″ şm. e. 46°21′01″ ş. u.
Ölkə
Tarixi və coğrafiyası
Mərkəzin hündürlüyü 1.145 m[1]
Saat qurşağı
Əhalisi
Əhalisi
Rəqəmsal identifikatorlar
Poçt indeksi AZ 2500
Xəritəni göstər/gizlə
Yeni Zod xəritədə
Yeni Zod
Yeni Zod

Yeni Zod (əvvəlki adı: Azad) — Azərbaycan Respublikasının Göygöl rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Xanlar rayonunun Azad kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki Azad kəndi Yeni Zod kəndi, Azad kənd inzibati-ərazi vahidi Yeni Zod kənd inzibati-ərazi vahidi adlandırılmışdır.[3]

Toponimikası[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kəndin keçmiş adı Suluqdur. 1990-cı ilədək yaşayış məntəqəsinin əhalisi XIX əsrdə Cənubi Azərbaycanın Xoy mahalından köçüb gəlmə ermənilərdən ibarət olmuşdur. İndiki əhalisi Ermənistandan zorla çıxarılmış azərbaycanlılardır. Tarixi mənbələrin verdiyi məlumata görə, III-V əsrlərdə Azərbaycanda feodal istehsal üsuluna keçildi. Feodallar iki qrupa ayrılırdı: dünyəvi və ruhani feodallar. Dünyəvi feodallar iri və xırda feodallar təbəqəsindən ibarət idi. Xırda feodallar "azatlar" adlanırdı. Hökmdarların və iri I feodalların dayağı olan azatlar onların vassalları hesab edilirdilər. I Xosrov Ənuşirəvanın zamanında azatların sayı artırdı. Azatlar kahinlər kimi böyük imtiyaza malik idilər. Bununla bağlı azat/azad sözü "xırda", "kiçik" mənası ilə yanaşı "müstəqil, sərbəst" mənalarını kəsb etməyə başladı. Azad sözünün şəxs adı kimi istifadə edilməsi daha sonrakı dövrlərə aiddir. Azərbaycan toponimiyasında rast gəlinən azad toponimləri və topokomponentlərinin böyük əksəriyyəti "xırda", "müstəqil" mənaları ilə izah olunur. Ermənistan ərazisində Azad (keçmiş Ağkilsə kəndinin 1935-ci ildən etibarən adı), Azatamut, Krımda Azat yaşayış məntəqələri qeydə alınmışdır.[4]

Tarixi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Coğrafiyası və iqlimi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kənd Kürəkçayın sol sahilindən bir qədər aralı, Murovdağ silsiləsinin ətəyində, Göy göldən cəmi 10 km. aralıda yerləşir.

Əhalisi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Sakinlərinin əksəriyyətini Qərbi Azərbaycanın Göyçə mahalının Zod kəndindən 1988-ci ildə qaçqın düşmüş əhali təşkil edir. 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 1177 nəfər əhali yaşayır.[5]

İqtisadiyyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Kənd əhalisi əsasən kənd təsərrüfatı ilə məşğuldur.

Mədəniyyəti[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kənddə iki klub və iki kitabxana fəaliyyət göstərir. Elektron ATS-ə malik olan kənddə əksər evlər telefonla təchiz edilib.

Təhsil[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kənddə bir orta ümumtəhsil məktəbi fəaliyyət göstərir.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. http://www.fallingrain.com/world/AJ/62/Azad.html.
  2. Erməni Sovet Ensiklopediyası (erm.). / red. ilə Վ. Համբարձումյան, Կ. Խուդավերդյան 1974.C. 1. səh. 95.
  3. "Azərbaycan Respublikasının bəzi rayonlarının inzibati-ərazi bölgüsündə qismən dəyişikliklər edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı". 2022-06-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-08-24.
  4. Yeni Zod // Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti. I cild. Bakı: Şərq-Qərb. 2007. 304. ISBN 978-9952-34-155-3.
  5. Azərbaycan Respublikası Əhalisinin Siyahıyaalınması. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi. Bakı-2010. Səh.629

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

Həmçinin bax[redaktə | mənbəni redaktə et]