Hörümçəkkimilər

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Hörümçəkkimilər
Hörümçəkkimilərin müxtəlifliyi
Kunstformen der Natur
(1904) kitabından illüstrasiya
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Yarımbölmə: İlkağızlılar
Tipüstü: Ecdysozoa
Tip: Buğumayaqlılar
Yarımtip: Xeliserlilər
Sinif: Hörümçəkkimilər
Latın dilində adı
Arachnida Cuvier, 1812
Dəstələri

Wikispecies-logo.svg
Vikinnövlərdə
təsnifat

Commons-logo.svg
Vikianbarda
şəkil

ÜTMS 82708
MBMM 6854

Hörümçəkkimilər (lat. Arachnida) — Buğumayaqlılar tipinin xeliserlilər yarımtipinə aid sinf.

Hörumçəkkimilərin müxtəlifliyi[redaktə]

Hörumçəkkimilər 1 yarımsinfə və 10 dəstəyə bölünür. Hörümçəklər tor qura bilmələri, əqrəblər qarıncıq buğumlarının çox olması və son buğumunda zəhər vəzisinin yerləşməsi, qısqacların çox güclü inkişaf etməsi, diri bala doğması ilə seçilir. Əqrəblər əssasən isti yerlərdə çox olurlar. Bədənləri 3 hissəyə bölünür: baş-döş və qarıncıq. Bövlərin zəhər vəziləri olmur. Onlar kənd təsərrüfatı zərərvericilərini məhv etdikləri ücün faydalı hesab olunur. Gənələr hörumçəkkimilərin zərərverici nümayəndəsidir. Bədən ölçüləri 0,1-15 mm olur. Xeliser və qısqac birləşib xortumu, baş-döş birləşib gövdəni əmələ gətirmişdir. Bunlar bitkilərdə, heyvanlarda, insanlarda parazit həyat tərzi keçirirlər, digər qrupu isə xəstələk keçiriciləridir. Bunların torpaq gənələri, anbar gənələri, tor gənələri, qoltuq gənələri kimi növləri var. Otlaq gənəsi ensafelit xəstəliyini, qoturluq gənəsi qoturluq xəstəliyinin törədicilərini insanlar ve heyvanlara kecirir. Habele onlar brusellyoz, taun, spiroxetoz xəstəliklərinin törədicilərini insanlar ve heyvanlar arasında yayir. Gənələrin 25 mindən cox növü var.

Təsnifatı[redaktə]

Mənbə[redaktə]