Səfərilər sülaləsi
Səfərlər sülaləsi (Farsca: سلسله صفاریان) İranın cənubi-şərqində, Əfqanıstanın cənubi-qərbində yerləşən Sistanda qurulmuş, 861-1003 illər arasında fəaliyyət göstərmiş qısa ömürlü bir xanədanlıqdır.
Mündəricat |
[redaktə] Tarixi
Səfərilərin mərkəzi bugün Əfqanıstan sərhədləri içində qalan Zarənc şəhəridir. Sülalə tarixi haqqında çox bilgi olmayan fəqət Şərqi İranda misgərlik edən Yakub bin Lait əs-Səfər tərəfindən qurulmuş və adını ondan almışdır. Əs-Səfər topladığı güc sayəsinde sərkərdə olmuş və Sistan bölgəsini, daha sonra da müasir İran və Əfganıstan torpaqlarının böyük bir qismini fəth etmişdir. [1] Es-Sefer ölümünden önce Tahirilərin elinde bulunan Horasan'ı ele geçirerek, onlara son vermiş ve Bağdad yakınlarına kadar ulaşmıştır.
Seferîler İmparatorluğu kurucu Yakub'un ölümünden sonra pek fazla yaşamadı. Ondan sonra taxta keçen qardaşı Amr bin Lait 900 yılında Samanilər sülaləsinə bir savaşta yenildi.Daha sonra Xorasan'ı teslim etmek zorunda bırakıldı. Geçen yıllar içinde iyice zayıflayan devlete 1003 yılında Samanîler tarafından son verildi.
[redaktə] Səfəri sülaləsinin hökmdarları
- Yakup bin Lait es-Sefer (867-879)
- Amr bin Lait (879-901)
- Tahir I (901-908)
- Lait (908-910)
- Muhammed I (910-912)
- Amr II (912-913)
- Ahmad I bin Muhammed (922-963)
- Vali-ud-Devlah (a title) Khalaf I (963-1003)
- Nasr I (1029-1073)
- Baha-ud-Devlah Tahir II (1073-1090)
- Baha-ud-Devlah Khalaf II (1090-1103)
- Taciddin Nasr II (1103-1164)
- Şemseddin Ahmed II (1164-1167)
- Taceddin Harb (1167-1215)
- Şemdessin Bahram Şah (1215-1221)
- Taceddin Nasr III (1221)
- Ruknuddin Abu-Mansur (1221-1222)
- Şihabeddin Mahmud I (1222-1225)
- Ali I (1225-1229)
- Şemseddin Ali II (1229-1254)
- Nasreddin (1254-1328)
- Nusreddin (1328-1331)
- Kutbeddin Muhammed II (1331-1346)
- Tafuddin I (1346-1350)
- Mahmud II of Persia (1350-1362)
- İzzeddin (1362-1382)
- Kutbeddin I (1382-1386)
- Taciddin II (1386-1403)
- Kutbeddin II (1403-1419)
- Şemseddin (1419-1438)
- Nizameddin Yahya (1438-1480)
- Şemseddin Muhammed III (1480-1495)
