Şıxarx

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Kənd
Picto infobox map.png
ŞIXARX
Tartar.PNGTərtər rayonu

40°19′18″N 46°54′20″E / 40.32167°N 46.90556°E / 40.32167; 46.90556Koordinatlar: 40°19′18″N 46°54′20″E / 40.32167°N 46.90556°E / 40.32167; 46.90556


Ölkə Azərbaycan
Rayon Tərtər rayonu
Hündürlüyü315 metr
Saat qurşağıUTC+04:00
Şıxarx — yerləşdiyi ərazi Azərbaycan
Şıxarx

Şıxarx (keçmiş Marağa, Marağaşen, Marquşavan[1]) — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində qəsəbə. Qəsəbənin adı 29 dekabr 1992-ci ilə qədər Leninavan olmuşdur.[2]

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

1828-ci ildə Rusiya Şimali Azərbaycanı işğal etdikdən sonra 200 erməni ailəsi Qacar dövləti ərazisindən, Cənubi Azərbaycanın Marağa bölgəsindən Qarabağa köçürüldü. Onlar məskunlaşdıqları ərazini gəldikləri yerlə bağlı olaraq "Marağa" adlandırdılar. Sonralar kəndin adı erməniləşdirilərək Marağaşen (ermənicə "Marağa kəndi" deməkdir) olmuşdur.

1954-cü ildə kənd Vladimir İliç Leninin şərəfinə Leninavan kimi rəsmiləşdirilmişdir. 1978-ci ildə həmin ailələrin Marağadan köçüb gəlməsinin 150-ci illiyi ilə əlaqədar kənd ərazisində abidə ucaldılmışdır.

Ermənistanın Azərbaycana təcavüzü başlandıqdan sonra ermənilərin Qarabağa gəlmə olduqlarının izini itirmək məqsədi ilə həmin abidədəki yazıların üstünü daşla hörmüşlər. 1992-ci ildə kəndə ərazidəki Şıxarxının adı verildi. Arxın adı isə şıxlar nəsli ilə bağlıdır.[3]

1990-cı illər[redaktə | əsas redaktə]

1992-ci il aprel ayının 10-da Tərtər batalyonu Qarabağ müharibəsi tarixinə «Marquşavan əməliyyatı» adı ilə daxil olan döyüşə başlamışdır. İki gün davam edən döyüşdə hərbiçilərə rayonun polis şöbəsinin əməkdaşları və mülki vətəndaşları da kömək etmişdir.[4]

Bu əməliyyat nətiçəsində Tərtər batalyonu Marquşavan kəndini alsada qüvvələrin qeyri-bərabərliyi və hərbi texnikanın olmaması üzündən alınmış kəndi saxlamaq mümkün olmamış və 7 hərbiçi, 4 polis əməkdaşı, 6 mülki vətəndaş qurban verərək geri çəkilməli olmuşdur.

Hal-hazırda Şıxarx qəsəbəsi döyüş bölgəsinə yaxın məsafədə yerləşdiyinə görə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzarəti altındadır.

Coğrafiyası və iqlimi[redaktə | əsas redaktə]

Tərtərçayın sahilində, Qarabağ düzündədir.

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsinin 1 yanvar 2012-ci il tarixinə olan rəsmi məlumatına əsasən Şıxarx qəsəbəsində əhali yaşamır.[5]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]