Şəmsi Bədəlbəyli küçəsi

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search


BAKI
Şəmsi Bədəlbəyli küçəsi
Rayon Nəsimi
Əvvəlki adı

Bondarnaya Dimitrova

Baku Subway logo.jpg
28 May metrostansiyası

Şəmsi Bədəlbəyli küçəsiAzərbaycanın paytaxtı Bakı şəhərində cənub-qərbdən şimal-şərqə qədər uzanan bir küçədir. Şəhərin mərkəzi küçələrindən biridir. Tanınmış azərbaycanlı aktyor Şəmsi Bədəlbəylinin adını daşıyır. Şərqdən Azadlıq prospektiAzərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universitetinin, qərbdən - Füzuli meydanına, şimaldan - yeni qoyulmuş Qış bulvarına, cənubdan Mirzə Ağa Əliyev küçəsi ilə kəsişməsində yerləşir. Küçədə Bakı Musiqi Akademiyasının binası var.

Küçənin tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Manaf Süleymanovun xatirələrinə görə, neft bumu XIX əsrdə Bakıda başlamış və yataqlarda böyük miqdarda neft hasil olunduqda, şəhərə qədər neft böyük miqdarda - zavodlara nəql etməyə başlamışdır. Bunun üçün böyük miqdarda barel istehsal etməyə ehtiyac vardı. Sabunçu Stansiyasından Kubinsakaya meydanına qədər hər iki tərəfdə kooperativ atelye olan küçə uzanmışdı. Bu baxımdan, küçənin adı Bondarnaya oldu. Nəticədə, yerli hakimiyyət orqanları şəhər xaricindəki bütün kooperativ seminarları götürməyə qərar verdilər və sahiblərinə iki həftəlik müddət verildi.

XX əsrin əvvəllərində Bakıda basılı təbliğat işi Bolşevizm ilə başladı. 1903-cü ilin dekabrında Bakı İnqilab Komitəsinin ilk nəşriyyatı Bondarnaya küçəsi, 42 nömrəli ərazidə yaradılmışdır.

1930-cu illər

Sovet dövründə küçə Bolqarıstan kommunist hərəkatı aktivisti Georgi Dimitrovun şərəfinə dəyişdirildi. Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqının dağılmasından və Azərbaycanın müstəqillik elan edildikdən sonra Azərbaycan Xalq Artisti Şəmsi Bədəlbəylinin şərəfinə dəyişdirildi.

2001-ci ildə Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin tarixi və mədəni abidələr haqqında sərəncamına əsasən Azərbaycan Dövlət Musiqi Akademiyasının binası (98 saylı mənzil) milli əhəmiyyətli tarixi və mədəniyyət memarlığı abidələri elan edilmiş və şəhərin tarixi və mədəniyyətinin memarlıq abidələri olan küçə - dəyərlər: bunlar 5 saylı bina (1883-cü ildə tikilmiş), 7, 8 (1904-cü ildə tikilmiş), 15 (1890-cı ildə tikilmiş), 16 (1915-ci ildə tikilmiş), 18 (1900-cü ildə tikilmiş), 20 (1890-cı ildə tikilmiş), 21 (1910-da tikilmiş ), 23 (1900-cü ildə tikilmiş), 25 (1900-cü ildə tikilmiş), 30 (1898-ci ildə tikilmiş), 37 (1898-ci ildə tikilmiş), 51, 54, 58 (1902-ci ildə tikilmiş), 67 (1900-cü ildə tikilmiş), 69 (1898-ci ildə tikilmiş), 75 (1894-cü ildə tikilmiş), 77 (1900-cü ildə tikilmiş), 80 (1910-cu ildə tikilmiş), 81 (1898-ci ildə tikilmiş), 82 (1900-cü ildə tikilmi), 83 (1892 tikilişi) və 104.

"Qış bulvarının yenidən qurulması və tikintisi"[redaktə | əsas redaktə]

2009-cu ildə Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev Heydər Əliyev Sarayından Füzuli meydanına qədər ərazini əhatə edən park kompleksinin inşasına əmr etdi. 2010-cu ilin fevralında Şamsi Bədəlbəyli küçəsində köhnə evlərin sökülməsi başladı.

Yıxılmış evlərin sakinlərinə hər kvadratmetr üçün 1500 manat kompensasiya verildi. Dissentlər, ödənişlərin böyüklüyünə görə, evlər sökülməsinə qarşı çıxdılar və bu sakinlər və işçilər arasında etiraz və qarşıdurmalara səbəb oldu. Evlərin sakinlərinə görə, onlar icra hakimiyyətinin nümayəndələrindən təzyiq altında qaldılar, kompensasiya ilə razı olmayanlara evlərini çıxarmaq üçün mənzillər kommunal xidmətlərdən kəsildi. Xüsusilə, 2012-ci ilin fevralında tarix və mədəniyyətin memarlıq abidəsi olan 8 saylı evin sökülməsi başladı və eyni ilin aprelində 20 saylı evin son kirəciləri də tarixi və mədəniyyət memarlıq abidəsindən zorla evakuasiya edilmiş, sonra binanın biri ekskavator tərəfindən yıxıldı.

Mayın 10-da Bakı şəhərinin Füzuli və Mirzə ağa Əliyev küçələri arasında tikilmiş "Qış bulvarının" açılışı, Şəmsi Bədəlbəyli küçəsinin böyük hissəsində oldu. Açılış mərasimində Prezident İlham Əliyev, həyat yoldaşı Mehriban Əliyeva və ailəsinin üzvləri iştirak ediblər. 7 hektar ərazini əhatə edən "Qış bulvarı", 1 km uzunluğunda və 150 metr genişliyi Bakı şəhərində ən böyük park olmuşdur.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbaycan Respublikası ərazisində dövlət mühafizəsinə götürülmüş daşınmaz tarix və mədəniyyət abidələrinin əhəmiyyət dərəcələrinə görə bölgüsünün təsdiq edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin Qərarı
  2. Продолжается снос жилых домов на ул. Физули и Бадалбейли[ölü keçid]
  3. Многострадальная улица Шамси Бадалбейли[ölü keçid]
  4. Жителей дома на Шамси Бадалбейли выбросили на улицу
  5. Ильхам Алиев принял участие в открытии «Зимнего бульвара»