Əbdülhaq Hamid Tərxan

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox character.png
Əbdülhaq Hamid Tərxan
Fotoqrafiya
Doğum tarixi
5 fevral 1852(1852-02-05)
Doğum yeri İstanbul, Osmanlı İmperiyası
Vəfat tarixi 12 aprel 1937 (85 yaşında)
Vəfat yeri İstanbul, Flag of Turkey.svg Türkiyə
Dəfn yeri Zincirlikuyu Cemetery
VətəndaşlıqFlag of Turkey.svg Türkiyə[1]
Peşəsişair, diplomat, Siyasətçi, müəllifyazıçı
VikiAnbarda Commons-logo.svg əlaqəli mediafayllar

Əbdülhaq Hamid Tərxan — Türk ədəbiyyatının nümayəndlərindən biri, şair

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Əbdülhaq Hamid Tərxan 1852-ci ildə anadan olmuşdur. 1937-ci ildə vəfat etmişdir.

Əbdülhaq Hamid XIX əsrin ikinci yansı — XX əsrin birinci yansmda Türkiyənin ən böyük şairlərindəndir. Türkiyə ədəbiyyatma Şinasinin, Ziya Paşanm, Namiq Kamalm gətirdiyi yenilikləri davam etdirmək yoluyla gedən Ə. Hamid bu yeniləşmədə daha yüksək zirvəiərə qalxmış, türk şerini həm məzmun, həm formaca zənginləşdirmişdir. Divan ədəbiyyatı ənənələrindən bəhrələnən, hətta şerlərini ərəb-fars tərkibləriylə qəlizləşdirən Hamid eyni zamanda Qərb ədəbiyyatımn da bir çox dəyərlərini yaradıcı surətdə mənimsəmiş, türk poeziya və dramaturgiyasmda yeni bir səhifə açmışdır. XX əsrin əvvəllərində Hamid sənəti Azərbaycan ədəbiyyatma, özəlliklə Hüseyn Cavid kimi müqtədir bir sənətkann yaradıcılığma təsir göstərmişdir. Gənc yaşlarmda itirdiyi həyat yoldaşmın xatirəsinə həsr etdiyi “Məqbər” poeması şairin şah əsərlərindən, ümumtürk ədəbiyyatının poetik zirvələrindəndir.[2]

Yaradıcılığı[redaktə | əsas redaktə]

Böyük şair Əbdülhaq Hamid Tərxan Qərbin, xüsusilə, Fransa ədəbi mühitinin təsiri ilə "Sənət sənət üçündür!" deyir, bu inamla yazıb-yaradırdı[3].

Esərləri[redaktə | əsas redaktə]

Şiirləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Sahra (1878)
  • Makber (1885)
  • Ölü (1886)
  • Hacle (1887)
  • Bir Sefilenin Hasbihali (1886)
  • Bâlâ’dan Bir Ses (1911)
  • Validem (1913)
  • İlham-ı Vatan (1918)
  • Tayflar Geçidi (1919)
  • Ruhlar (1922)
  • Garâm (1923)
  • Arziler (1925)
  • Bir Sefilenin Hasbihalinden
  • Kürsî-i İstiğrak
  • Bunlar O'dur (1885)
  • Divaneliklerim yahut Belde (1885)

Oyunları[redaktə | əsas redaktə]

  • İçli Kız (1875)
  • Sabr ü Sebat (1880)
  • Duhter-i Hindu (1875)
  • Nazife yahut Feda-yı Hamiyet (1876, 1919)
  • Tarık yahut Endülüs Fethi (1879, 1970)
  • Eşber (1880, 1945)
  • Zeynep (1908)
  • Macera-yı Aşk (1910)
  • İlhan (1913)
  • Tarhan (1916)
  • İbn-i Musa yahut Zatülcemal (1917)
  • Sardanapal (1917)
  • Abdullah-i Sagir (1917)
  • Finten (1918, 1964)
  • İbni Musa (1919, 1927)
  • Yadigar-ı Harb (1919)
  • Hakan (1935)

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Roux P. d. Nouveau Dictionnaire des œuvres de tous les temps et tous les pays — 2 — Éditions Robert Laffont, 1994. — Vol. 1. — P. 2. — ISBN 978-2-221-06888-5
  2. Anar (1999). Min beş yüz ilin oğuz şeri. Antologiya, I kitab. (az). Bakı: "Azərbaycan". 2017-07-08 tarixində arxivləşdirilib. 2017-07-08 tarixində istifadə olunub.
  3. Sadıq Elcanlı, "Şabrandan Şabrana yollar görünür...", 525-ci qəzet, 17 sentyabr 2010

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Vikimənbədə Əbdülhaq Hamid Tərxan ilə əlaqəli məlumatlar var.

Vikisitatda Əbdülhaq Hamid Tərxan ilə əlaqəli məlumatlar var.