Ərsilə

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
ƏRSİLƏ

38°58′26″ şm. e. 48°20′57″ ş. u.


Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Rayon Yardımlı rayonu
Tarixi və coğrafiyası
Mərkəzin hündürlüyü 806 m
Saat qurşağı UTC+04:00
Əhalisi
Əhalisi
  • 421 nəf.
Xəritəni göstər/gizlə
Ərsilə xəritədə
Ərsilə
Ərsilə

ƏrsiləAzərbaycan Respublikasının Yardımlı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Ərsilə Yardımlı rayonunun Ərus inzibati ərazi vahidində kənd. Burovar silsiləsinin ətəyindədir. Tədqiqatçıların fikrincə, oykonim keçmışdə Lənkəran qəzasında maldarlıqla məşğul olmuş ərus adlı icmanın adından və Talış dilində kiçiltmə bildirən -lə Şəkilçisindın ibarətdir.[1].

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Tədqiqatçıların fikrincə, oykonim keçmişdə Lənkəran qəzasında maldarlıqla məşğul olmuş ərus adlı icmanın adından və talış dilində kiçiltmə bildirən -lə şəkilçisindən ibarətdir.[2]. Yaşayış məntəqəsi ərus/uruz tayfasının adından yaranmışdır. Bu barədə yuxarıda məlumat verdiyimiz üçün əlavə izaha ehtiyac yoxdur. S.Kazımbəy 1869- cu ildə qələmə aldığı "Cəvahirnameyi-Lənkəran" əsərində bu kəndin adını Ərsidə şəklində qeyd edir və kənd ərazisindəki məşhur ocaq haqqında geniş məlumat verir. Müəllif Ərsidədəki məşhur "Babül-Dərdə" ocağının dövlət başçıları tərəfindən "Uçtıq-Sufidəşt" adlandırıldığını qeyd edir. Çox güman ki, uçtıq sözü burada üç tuğ (üç bayraq) mənasındadır.Vaxtilə həmin ocaqda saxlanılan və dini mərasimlərdə- məhərrəm ayında gəzdirilən "üç ələm"ə işarədir.

Ərsilə toponiminin ikinci komponentindəki –lə topoformantının talış dilindəki –lə kiçiltmə şəkilçisi ilə heç bir əlaqəsi yoxdur. Toponimin tərkibindəki –lə şəkilçi deyil, "dağ" mənasında işlənən monqol dilindəki "ula" sözüdür. XIX əsrin II yarısında bu leksem -idə/-də şəklində göstərilmişdir. Bu da qədim ta//da //dağ sözünə uyğundur. Çöx güman ki, etnotoponimin ilkin forması Ərusdağ olmuş, sonralar monqol zamanında toponim təhrif edilərək Ərusula və nəhayət Ərsilə şəklinə düşmüşdür. Ərusula/Ərsilə "ərus tayfalarına məxsus dağ" deməkdir. O.Süleymanov Q.Potaninə istinad edərək bildirir ki, Monqol rəvayətinə görə, dünya yarananda hər tərəf su idi və sudan iki Sumer- ula dağı boylanırdı. Monqol dilində "ula"- dağ deməkdir.[3]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. ”Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti”. İki cilddə. I cild. Bakı, “Şərq-Qərb”, 2007, səh.266
  2. ATEL, Ic.səh.187
  3. O.Süleymanov AZ-YA, Bakı, 1993,s.213