Ərzurum döyüşü (1821)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Ərzurum döyüşü
Əsas münaqişə: Osmanlı-İran müharibəsi (1821-1823)
A Persian Cavalier smoking (Letters from the Caucasus and Georgia).jpg Qacar süvarisi
Tarix 1821
Yeri Ərzurum
Səbəbi Sərhəd münaqişələri
Nəticəsi Qacarlar qələbə qazanır
Münaqişə tərəfləri

State Flag of Iran (1924).svg Qacarlar dövləti

Fictitious Ottoman flag 2.svgOsmanlı dövləti

Komandan(lar)

State Flag of Iran (1924).svg Abbas Mirzə

Fictitious Ottoman flag 2.svg II Mahmud

Tərəflərin qüvvəsi

30 000

50 000

Ərzurum döyüşü - 1821-1823-cü illəri əhatə edən Osmanlı-İran müharibəsi zamanı baş vermiş döyüş nəzərdə tutulur.[1]

Döyüşdən əvvəl[redaktə | əsas redaktə]

Birinci Rusiya-İran müharibəsində Qacarların xeyli torpaq itirməsi, onları bu itirilən torpaqların yerini doldurmaq üçün yeni müharibəyə başlamağa sövq edirdi. Həmçinin də avropalılardan dəstək alaraq qurulan yeni ordunun sınaqdan keçirilməsinə ehtiyac var idi. Nəticədə 1821-ci ildə müharibə başladı.{sfn|Tucker|2010|p=1140}}

Müharibənin əsas mübarizə meydanı İraqŞərqi Anadolu olmuşdur.

Döyüş[redaktə | əsas redaktə]

Ərzurum döyüşü 1821-ci ildə, Van gölü hövzəsində baş vermişdir. Qacar qoşununa rəhbərlik edən vəliəhd-şahzadə Abbas Mirzə DiyarbəkirƏrzurum istiqamətində hücuma başlamış və bu hücum əsnasında Ərzurum yaxınlığında Osmanlı qoşunlarını darmadağın etmişdir.[2]

Döyüş zamanı Qacar qoşununun sayə 30 min, Osmanlı qoşununun sayı isə 50 min nəfər olmuşdur. Lakin son dövrlərdə Abbas Mirzə və qardaşı Məhəmmədəli mirzə Qovanlı-Qacarın rəhbərliyi ilə aparılan yenidərqurma işləri hesabına modernləşdirilən və Avropa nümunəsində təşkil edilən Qacar ordusu sayıca çox olan Osmanlı ordusunu məğlub edə bilmişdi.

Nəticə[redaktə | əsas redaktə]

Hərbi əməliyyatların nəticəsi Qacar ordusunun xeyrinə olsa da, orduda gözlənilmədən vəba xəstəliyinin yayılması Qacarları sülh bağlamağa məcbur etdi. İmzalanan sülh müqaviləsinə görə köhnə sərhədlər yenidən bərpa edildi.[3]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Ərzurum antlaşması
  2. R. Ernest Dupuy and Trevor N. Dupuy, The Harper Encyclopedia of Military History, 4th edition, (HarperCollins Publishers, 1993), 853.
  3. Tucker 2010, səh. 1140.