Ağzıbir (Ağdaş)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Kənd
AĞZIBİR
Agdas.PNG
Ağdaş rayonu
Ölkə Azərbaycan
Rayon Ağdaş rayonu
Koordinatlar 40°24′34″N 47°23′20″E / 40.40944°N 47.38889°E / 40.40944; 47.38889Koordinatlar: 40°24′34″N 47°23′20″E / 40.40944°N 47.38889°E / 40.40944; 47.38889
Saat qurşağı UTC+04:00
Poçt indeksi AZ0312[1]
Xəritəni aç/bağla
Ağzıbir (Ağdaş)  — yerləşdiyi ərazi Azərbaycan
Ağzıbir (Ağdaş)

AğzıbirAzərbaycan Respublikasının Ağdaş rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Ağzıbir Ağdaş rayonunun Pirəzə inzibati ərazi vahidində kənd. Kurun sol sahilindən bir qədər aralı, Şirvan düzündədir. Kəndin ərazisində Ağzıbir meşəsi də var. "Axar suyun digər su obyektinə töküldüyü yer" mənasını ifadə edir. 1945-ci ilə qədər Ermənistanda Ağzıbir adlı kənd olmuşdur[2].

Mingəçevir su anbarı tikilənə qədər kənd Kür çayının birbaşa sahilində yerləşirdi. Daşqinlar zaman kəndin əhalisi sahildən uzaqlaşır, daha yüksək ərazilərə köçür, su azaldiqdan sonra isə əvvəlki yerinə qayıdırdı. Sonralar əsas kənd yeri tərk olundu və indiki yerə yrləşdi. İndiki kənd yerini daşqınlardan qorumaq məqsədilə kəndin Kür çayı ilə təmasda olduğu yerlərdə əhalinin iştirakı ilə bənd çəkildi. Hal-hazirda bənd oz əvvəlki görkəmini itirsə də əhali arasında yenə də "bənd" adlanır. Yaşlı insanların kəndin adı ilə əlaqədar söylədiyinə əsasən əvvəllər kəndin bir yolu olduğu üçün onu Ağzıbir (yəni bir yolu olan kənd) adlandırıblar. Deyilənlərə əsasən əhali bu yerlərə balıqçılıqla məşğul olmaq üçün məskunlaşmışdır.

Sovet dövründə Ağzıbir kəndi Pirəzə, Qaroğlan kəndləri ilə birgə Pirəzə sovetliyinin tərkibinə daxil olunub.Kənddə kolxoz qurluşu qurulmuş və kolxozun adı əvvəllər H.Hacıyev adına, sonralar isə kolxoza Fariz Səfərov adı verilmişdir. Ağzıbir kəndi 1999-cu ildə Pirəzə kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindən ayrılaraq kənd inzibati-ərazi vahidi olaraq yaradılmışdır[3].

Coğrafi mövqeyi[redaktə | əsas redaktə]

Kordinatları- 40°24′34″N 47°23′20″E

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

1665 nəfər təşkil edir.

İqlimi[redaktə | əsas redaktə]

Mülayim-isti yarımsəhra və quru çöl iqlimi yayılmışdır. Bu iqlim havanın nisbi rütubətinin aşağı olması, yayın isti keçməsi ilə səciyyələnir.Orta illik havanın temperaturu (izotermlər): +14 – 14,5 °C. Yağıntaların orta illik miqdarı: 200 – 400 mm. Ümumi günəş radiasiyası: 128 – 132 kkal/kv.sm. Günəş parıltısı illik saatlarının miqdarı: 2200 – 2400.

İqtisadiyyatı[redaktə | əsas redaktə]

Əsasən heyvandarlıq inkişaf etmişdir.Əkinçiliyin inkişafına mane olacaq səbəblər içərisinə torpaqların su ilə təminatının aşağı olması, həm də torpaqların şorlaşmasıdır.

Suvarma suyu Kür çayından nasoslarla təmin olunduğündan istehsal olunan məhsulun maya dəyəri çox yüksək olur. Eyni zamanda kənd təsərrüfatı bitkilərinin istehsalı zamanı aqrotexniki norma qaydalara riayət olunmadığından məhsuldarlıq çox aşağıdır. Bunlara baxmayaraq əhalinin əksəriyyəti əkinçiliklə də məşğul olur. Burada əsasən pambıq, taxıl, bostan və tərəvəz bitkiləri üstunlük təşkil edir. Heyvandarlığın inkişafı ilə əlaqədar yem bitkilərindən əsasən yoncadan istifadə edilir. Torpaq sahələri əhali arasında paylanmışdir.

Təsərrüfat sayı – 510

İri buynuzlu mal-qara – 3714 baş

Qoyun – keçi – 2704 baş

Atlar – 36 baş

Çöl quşlarının sayı – 7174 baş.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərpoçt. "İndekslər" (az). www.azerpost.az. Arxivləşdirilib: [1] saytından 2016-04-19 tarixində. http://archive.is/9GAmL. İstifadə tarixi: 2016-04-19.
  2. "Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti". İki cilddə. I cild. Bakı, "Şərq-Qərb", 2007.
  3. Azərbaycan Respublikasının bəzi rayonlarının inzibati-ərazi bölgüsündə qismən dəyişikliklər edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu. Bakı şəhəri, 5 oktyabr 1999-cu il. № 708-IQ