Soğan

Vikipediya, azad ensiklopediya
(Allium səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Jump to navigation Jump to search
?Allium praecox
Allium
Allium altissimum.jpg
Allium altissimum
Elmi təsnifat
Aləmi:Bitkilər
Şöbə:Örtülütoxumlular
Sinif:Birləpəlilər
Sıra:Quşqonmazçiçəklilər
Fəsilə:Soğankimilər
Cins:Soğan
Elmi adı
Allium
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
ÜTMX  42634
MBMM  4678
Sarı baş soğan
Sarı baş soğan

Soğan (lat. Allium) — Zanbaqkimilər fəsiləsindən bitki cinsi.

Qida məhsulu kimi mətbəxdə bişmiş və çiy halda istifadə edilir.

Müalicəvi əhəmiyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Soğanın insan sağlığına çox böyük xeyri varmış. ABŞ-ın Kaliforniya Universitetinin əməkdaşı Dr.M.Lepinsky öz araşdırmaları nəticəsində bu qənaətə gəlmişdir ki, soğan istifadə olunması vacib olan qida məhsulları arasında mühüm yerlərdən birini tutur.

Göy soğan
  • Soğan qanda şəkərin miqdarını və təzyiqi aşağı salır
  • Həzmi asanlaşdırır
  • Bağırsağı təmizləyir
  • Bədəndəki yaraların yaxşılaşmasını sürətləndirir
  • Ürəyin funksiyasını gücləndirir

Bütün bunlarla yanaşı soğanın antibakteriyal təsirindən istifadə edərək epidemik xəstəliklərin qarşısını almaq mümkündür. Bu zaman 300 qram soğanı əzdikdən sonra üzərinə 600 qram şərab əlavə edərək 100 qram balla qarışdırın və hər gün bir qaşıq istifadə edin[1].

Güc, cəsarət və enerji verdiyinə görə, göy soğanı lap qədim zamanlardan döyüşçülərin qidasına əlavə edirdilər. Onun qoxusu da xəstəlikləri qovmaq xüsusiyyətinə malikdir. Böyük loğman İbn Sina deyirdi: “Soğan orqanizmi təmizləyir və zərərli şirələri xaric edir, tərkibində uçucu birləşmələr olan fitonsidlər nəinki patogen bakteriyaları, hətta göbələyi də zərərsizləşdirir”. NKPI.AZ tibbi mənbələrə istinadla xəbər verir ki, soğanın təzadlı xüsusiyyəti var: az yeyiləndə bir neçə saat içərisində ağız qoxusunu aparır, çox yeyiləndə isə xoşagəlməz qoxu yaradır. Gündəlik qida rasionunda ondan istifadə edənlərdə sellülit, çiban, səpgilər, damarların varikoz genişlənməsi, dəri çatları kimi hallar, demək olar ki, müşahidə olunmur. Salatların hazırlanmasında geniş istifadə olunan göy soğanın tərkibində olan C vitamini qanda şəkərin miqdarını aşağı salır. Ona görə də diabet xəstələri soğandan çox istifadə etməlidir. Kökəlmək və çəki artırmaq üçün kərə yağında qızardılmış soğan yemək tövsiyə olunur. Kəskin mədə-bağırsaq yaralarında çiy soğan yemək olmaz, ondan yalnız bişmiş halda istifadə etmək məsləhətdir.

Vikipediya Bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyaya kömək edə bilərsiniz.
Əgər mümkündürsə, daha dəqiq bir şablondan istifadə edin.
Bu məqalə sonuncu dəfə Sevinc Cavidan tərəfindən redaktə olundu. 37 gün əvvəl. (Yenilə)

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

 nkpi.az saytı 2019-12-08   

Növləri[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycanın dərman bitkiləri[redaktə | əsas redaktə]

Digər növləri[redaktə | əsas redaktə]

Dində[redaktə | əsas redaktə]

"Quran"da soğan haqqında belə bir ifadə var:

"Ey Musa, biz tək növ yeməyə əsla dözə bilməyəcəyik, yetər artıq bizim üçün Rəbbinə dua et, bizə yetişdirdiyi şeylərdən; tərəvəzindən, sarımsağından, mərciməyindən və soğanından çıxarsın."[1]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]