Məzmuna keç

Quercus infectoria subsp. veneris

Vikipediya, azad ensiklopediya
(Araz palıdı səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Quercus infectoria subsp. veneris
Elmi təsnifat
Beynəlxalq elmi adı

Quercus infectoria subsp. veneris (lat. Quercus infectoria subsp. veneris) — bitkilər aləminin fıstıqçiçəklilər dəstəsinin fıstıqkimilər fəsiləsinin palıd cinsinin quercus infectoria növünə aid bitki yarımnövü.

Kipr, Ege adalarının şərqi, İran, İraq, Livan-Suriya, Fələstin, Cənubi Qafqaz və Türkiyədə bitir.

Azərbaycanda yayılması

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Kiçik Qafqazın cənubunda, Naxçıvan MR (Babək, Ordubad rayonları), Zəngilan və Qubadlı rayonları ərazisində dəniz səviyyəsindən 500-1100 m yüksəklikdə bitir. Zəngilan rayonunda Bərquşatçayın dağ ətəklərində bu endemik Qafqaz növünün kiçik areallarına rast gəlinir.

Azərbaycanın nadir bitki növüdür. CR A1ab; B1bc (iii,iv).

Orta dağ qurşağının qarışıq meşələrində daha çox rast gəlinir.

Təbii ehtiyatı

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Arealı çox da geniş deyildir.

Bioloji xüsusiyyətləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Təbiətdə 10-15 metr hündürlükdə olan ağacdır. Cavan yaşlarında zoğları yaşlımtıl rəngdə, tüklü olur, sonradan qırmızımtıl rəng alır. Yarpaqları böyük, uzunsov, tərsinə yumurtaşəkilli olub, üst tərəfdən açıq-yaşıl, tüksüz, bəzən sonradan tökülən məxməri tükləri vardır. Yarpağın kənarları tam və ya küt dişli, kiçik və qısa dilimli ola bilir. Yarpaq saplağı 0,3-2,5 sm uzunluğunda olur. Tumurcuq pulcuqları qırmızı rəngdədir. Meyvə saplağı qısa, 0,5-1,5 sm uzunluğunda olur. Meyvə çanaqcığı kürə şəklində olub, 2-3 sm boyundadır. Meyvənin üçdə bir hissəsi qədəhin içindədir. Dəniz səviyyəsindən 1000 m-ə qədər yüksəkliklərə qalxa bilir. May-iyun ayları arasına çiçəkləyir, oktyabr-noyabr aylarında toxumu yetişir

Təbiətdə toxum vasitəsilə çoxalır.

Təbii ehtiyatının dəyişilməsi səbəbləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Başlıca olaraq insan fəaliyyətidir.

Mədəni şəraitdə becərilir.

Quraqlığa davamlı, torpağa az tələbkar bitkidir. İşıq və istisevən, duza, yanğına davamlıdır. Çoxlu növ müxtəlifliyi - formaları vardır.

Dağ yamaclarının bərkidilməsində mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Qəbul edilmiş qoruma tədbirləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Azərbaycanın "Qırmızı kitab"ına daxil edimişdir.

Zəruri qoruma tədbirləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Yeni yasaqlıqların yaradılması vacibdir.

Homotipik sinonimləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]
  • Quercus infectoria var. veneris (A.Kern.) H.Lindb.
  • Quercus lusitanica subsp. veneris (A.Kern.) Holmboe
  • Quercus veneris A.Kern.

Heterotipik sinonimləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]
  • Quercus amblyoprion Woronow ex Maleev
  • Quercus araxina (Trautv.) Grossh.
  • Quercus boissieri Reut.
  • Quercus boissieri subsp. latifolia (Boiss.) O.Schwarz
  • Quercus boissieri var. latifolia (Boiss.) Zohary
  • Quercus boissieri var. microphylla (A.Camus) Zohary
  • Quercus boissieri var. petiolaris (A.DC.) Zohary
  • Quercus boissieri subsp. petiolaris (A.DC.) O.Schwarz
  • Quercus boissieri var. stenophylla (Eig ex A.Camus) Zohary
  • Quercus boissieri subsp. tauricola (Kotschy) O.Schwarz
  • Quercus cypri Kotschy ex A.DC.
  • Quercus goedelii Balansa & Kotschy ex A.DC.
  • Quercus inermis Ehrenb. ex Kotschy
  • Quercus infectoria subsp. boissieri (Reut.) O.Schwarz
  • Quercus infectoria var. boissieri (Reut.) Gürke
  • Quercus infectoria var. euboissieri A.Camus
  • Quercus infectoria f. grossedentata Wenz.
  • Quercus infectoria var. insularis A.Camus
  • Quercus infectoria var. latifolia (Boiss.) A.Camus
  • Quercus infectoria var. leptocarpa Wenz.
  • Quercus infectoria var. microphylla A.Camus
  • Quercus infectoria subsp. petiolaris (A.DC.) O.Schwarz
  • Quercus infectoria var. petiolaris (A.DC.) Hand.-Mazz.
  • Quercus infectoria var. pfaeffingeri (Kotschy) Jamzad & Panahi
  • Quercus infectoria var. stenophylla Eig ex A.Camus
  • Quercus infectoria var. syriaca (Kotschy) J.Thiébaut
  • Quercus leptocarpos Kotschy ex Boiss.
  • Quercus lusitanica var. boissieri (Reut.) A.DC.
  • Quercus lusitanica var. latifolia Boiss.
  • Quercus lusitanica var. leptocarpa A.DC.
  • Quercus lusitanica var. petiolaris A.DC.
  • Quercus lusitanica var. syriaca (Kotschy) A.DC.
  • Quercus microphylla J.Thiébaut
  • Quercus petiolaris Boiss. & Heldr.
  • Quercus pfaeffingeri Kotschy
  • Quercus pfaeffingeri var. cypria Kotschy
  • Quercus polycarpos Kotschy ex A.DC.
  • Quercus robur var. araxina Trautv.
  • Quercus syriaca Kotschy
  • Quercus tauricola Kotschy
  • Quercus tenuicola Boiss.
  • Quercus woronowii Maleev