Ayalon çayı

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Ayalon çayı
ivr. נחל איילון
Şosse 20 və Ayalon çayı
Şosse 20 və Ayalon çayı
Ölkə  İsrail
Mənbəyi Yəhadi dağları
Mənsəbi Yarkon
Uzunluğu 50 km
Hövzəsinin sahəsi 815 km²
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Ayalon çayıİsraildə yerləşən çaydır. Çay şimaldan cənuba axır, yayda isə quruyur. Bu səbəbdən hal-hazırda Ayalon çayı çox dayazlaşmışdır. XX əsrin başlanğıcında çay yazda alman koloniyasının sərhədlərinə çataraq templer qəsəbələrinə keçirdi. Yəni, Menaxem Beqin prospektini bugün ki zamanda doldururdu. İndi templerlərin yerində Kirya adlı erməni bazası yerləşir.[1]

Coğrafiyası[redaktə | mənbəni redaktə et]

Çayın ümumi uzunluğu — 50 kilometr, hövzəsinin sahəsi isə 815 km²-dir. Çay öz mənbəyini Yəhudi dağlarının qərb yamacından götürür. Çay Şoreş və Neve-İlan moşavları ilə axır. Loda ətrafından və Ayalon vadisindən axıb keçir. Aralıq dənizinə tökülənə qədər 1,5 kilometr məsafədə Yarkon çayı ilə birləşir. İki çayın birləşditi ərazi Təl-Əvivdədir. Çayın yaxınlığında Ariel Şaron parkı yerləşir.

Adı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Ərəb dilindən çayın tərcüməsi əl-Masrara vadisidir (ərəb. وادي المصرارة). Daha əvvəl çay rəsmən bu adı daşıyırdı. Yəhudi dilində isə əsas şəhərlərdən olan Dan — Ayalonunun adını daşıyır. Çay axdığı vadinin adı ilə adlandırılmışdır. Ayalon Danın əsas şəhəri idi. Fələstinlər o dövrdə bu tayfanı sıxışdırdılar. Onları şimala köçürülməyə məcbur edirdilər. Hal-hazırda onun yerində müasir şəhər olan Kiryat-Şimon yerləşir. Ayalon adı həm Tanaxda, həm də qədim diplomatik sənədlərdə — Amarna yazılarında rast gəlinir. Yazının sonunda Het dövləti və Misir dövlətlərinin arasında sərhəd haqqında söhbət gedir. Ayalon İsa Navinin günəşinin bağlanması ilə əlaqəlidir: "Günəş dur, Qavaon üzərində, Ayalon vadisinin üstündə!" (Nav. 10:12). Yəhudi dağlarından xanaaneyanı atıb Saronski vadisi vasitəsilə qovmağa başaldı və Ayalona qədər təqib etdi.

Ayalon şosesi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Yarkon çayıyla birləşmədən əvvəl əhəmiyyətli ərazidə Ayalon çay yatağı 20-ci şosesi ilə "Ayalon şosesi"-ni əmələ gətirir. Çay Jabotinskinin dörd yol ağızından Yarkon çayıyla birləşməyə qədər Təl-Əviv və Ramat-Qan şəhərləri arasında bələdiyyə sərhədi əmələ gətirir. Bu hissədə çay yol zolaqlarının arasında beton vasitəsilə yolla əlaqələnib. Şose vasitəsilə hər iki istiqamətdə, yəni həm şimal, həm də cənub istiqamətində hərəkət etmək mümkündür.[2]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. "Карта окрестностей истока реки Аялон на сайте «Аму́д Ана́н»". עמוד ענן (ivrit). 2013-04-28 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-04-22.
  2. "Ariel Sharon Park, official website (English page)". 2015-11-17 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-11-16.

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]