Böyük Ussurskiy

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Böyük Ussurskiy adası
çin 黑瞎子島,
Bolshoy Ussuriysky and Tarabarov AZ.svg
48°21′29″N 134°51′05″E / 48.35806°N 134.85139°E / 48.35806; 134.85139Koordinatlar: 48°21′29″N 134°51′05″E / 48.35806°N 134.85139°E / 48.35806; 134.85139 (T)
Ölkələr Flag of the People's Republic of China.svg ÇXR
Flag of Russia.svg Rusiya



Sahəsi 350 km²
Hündür nöqtəsi 38 m
Əhali (2008 ) 628 nəf.
Əhali sıxlığı 1,794 nəf./km²
Böyük Ussurskiy (Çin)
Böyük Ussurskiy
Commons-logo.svg Böyük Ussurskiy adası Commonsda

Böyük Ussurskiy (çin 黑瞎子島, tərçümədə qara ayı mənasını verir — Çay yatağında yerləşən ada Amur çayına tökülən Ussuri çayının məsəbibdə yerləşir.

Adanın sahəsi 327 - 350 km² arasında dəyişir[1].

Вид на Большой Уссурийский остров апрель 2014.JPG

Adanın sahil xətti[redaktə | əsas redaktə]

Amur and Ussuri - P1040668.JPG
Амурская протока 2.jpg
Понтонный мост через Амурскую протоку.JPG
  • cınub-qəbdən Tarabarov adasından Pryamaya axarı ilə ayrılır.
  • cənub-qərbdən Çinin əsas ərazisindən Kazakeviçev axarı ilə ayrılır.
  • Şərqdən Rusiyanın əsas ərazisindən Amur axarı ilə ayrılır.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Böyük Ussurskiy adası ilə Tarabarov və ətraflarında yerlşən adalar 1920-1930 illərdə qoruma altına alınmışdı[2]. SSRİ dağıldıqdan sonra ərazidəki adalar Rusiyanın nəzarətindədir.

1967-ci ildən ərazidəki аdalara Çin iddia edir.

2004-ci ildə imzalanan və 2005-ci ildə ratifikasiya edilmiş sənədlərə görə adanın qərbi Çinə güzəştə gedilmişdir. Adanın qərbinfən əlavə Tarabarov və ətrafında yerləşən bir necə kiçik adalar Cinə verilir. Bu ölkədə böyük narahatlığa səbəb olur.

14 oktyabr 2008 ildə son demarksiya müəyyənləşmiş bir çox adalar tam olaraq Çinə verilir[3].

Rusiya[redaktə | əsas redaktə]

Adanın şərqi Rusiyaya məxsus olub Xabarovsk ərazisinə daxildir. Burada Ussurskiy qəsəbəsi yerləşir. Bu yaşayış məntəqəsində 400 nəfər Rusiya vətəndaşı yaşayır.

Adada kənd təsərüffatı inkişaf etmişdir. Əhali arasında həvəskar balıqçılıq yayılmışdır. Burada Adanln elektrikə olsn ehtiyyacı Zeyskaya və Bureyskaya SES vastəsi ilə təhciz edilir. Adada yeni Rus-Çin sərhədi salınmışdır. Zastavalar fəaliyyət göstərir. Adanln bu hissəsində kilsə fəaliyyət göstərir.

2011-ci ilin yazında Amur çayının sahil zolağında sahilbərkitmə işləri başlanır. Oktyabr ayında isə bu işlər tam bitir[4]

Amur çayının sahil ərazilərində Çinlilər tərəfindən son 15 il ərzində irtiqasiya işləri aparılır[5].


Adanın Çinə aid hissəsi[redaktə | əsas redaktə]

Çinə adanın qərb hissəsi çatmışdır. Ərazi Xeylunszyan vilayətinin Szyamus dairəsinə daxildir. Hazırda bu hissəfə dövlət əhəmiyyətli tikililər inşa edir. Burada sərhəd zastavası, körpü, taptadan ibarət olan tikililər yerləşdirilir.


İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. sahəsi suyun səviyyəsindən asılı olaraq dəyişir
  2. http://vladnews.ru/2288/Glavnoje/Spornyje_ostrova_v_farvatere_bolshoj_politiki
  3. Остров Тарабаров стал Иньлундао. Би-би-си Россия. 14 октября 2008 г.
  4. Ərazidə görülən tədbirlər.
  5. Вопрос на насыпку, газета «Коммерсантъ», № 85/П (4626), 16.05.2011

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]