Braziliya Qran-prisi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Xose Karlos Pase (İnterlaqos) trası

Braziliya Qran-prisi (port. Grande Prêmio do Brasil) - Formula 1 avtomobil yarışları üzrə dünya çempionatının mərhələlərindən biri. San-Paulu şəhərində, Xose Karlos Pase avtodromunda keçirilir.

Ümumi məlumat[redaktə | əsas redaktə]

Braziliya Qran-prisi ilk dəfə 1972-ci ildə İnterlaqos trasında keçirilmişdir. İlk yarış qeyri-rəsmi idi və Formula 1 üzrə dünya çempionatının təqviminə daxil edilməmişdi. Yarış test xarakteri daşıyırdı. Beləki əgər təşkilatçılar FİA-nı razı sala bilsələr qran-pri keçirmə hüququ ala bilərdilər. Bu hal növbəti ildən etibarən dəyişdi. Braziliya qran-prisinin keçirilməsində braziliyalı pilot Emerson Fittipaldinin böyük rolu olmuşdur. Elə o 1973-cü il ilk rəsmi Braziliya Qran-prisinin qalibi olmuşdur.

Bütün Cənubi Amerika avtodromları kimi İnterlaqos trasıda böyük şəhərlərdə, əhalinin sıx olduğu yerlərdə salınırdı. Buna görə onların izləyici sayı çox böyük olurdu.

1978-ci ildə qran-prinin trası bir illiyə dəyişdirilərək Rio-de-Janeyro şəhərindəki Jakarepaqua trasına keçirildi. Bunun səbəbi San-Pauludakının təhlükəsizlik problemləri ilə bağlı idi. 1979-cu ildə qran-pri yenilənmiş İnterlaqos trasına qaytarıldı. Ancaq İnterlaqosda yolun düzlüyü ilə bağlı problemlər meydana gəlmişdi. Belə qərar alındı ki, qran-pri növbəli şəkildə hər iki trasda keçrilsin. 1980-ci ildə Jakarepaqua trasında çökmə yarandığından yarış İnterlaqosda keçirilməli idi. Ancaq son illərdə San-Paulu şəhərinin əhalisinin artması, avtodromun ətrafında gecəqonduların yaranması Formula 1 yarışlarının görünüşünə zərər vururdu. İnterlaqosda keçirilən qran-pri yenidən pilotların tənqidinə səbəb oldu. Beləki yolun kələ-kötürlüyü avtomobillərdə silkələnmə yaradırdı. Əsasəndə qanadlı bollidlər bu cür trasada çox böyük çətinliklərlə üzləşirdilər. 1981-1989-cu illər arasında qran-pri ardıcıl olaraq Rioda keçirildi. İnterlaqosa qayıdış 1990-cu ildə baş tutdu.

1987-ci ildə İnterlaqos avtodromunun adı 1977-ci ildə aviasiya qəzasında vəfat edən braziliyalı pilot Xose Karlos Pasenin şərəfinə dəyişdirildi.

1990 qran-priləri üçün San-Paulu trasında müəyyən dəyişikliklər edildi. Uzun üfüqi yollar ləğv edilərək onun əvəzinə oxşar ancaq daha qısa yol və S-formalı döngə daxil edildi.

1994-cü ildən etibarən adətən bu qran-prinin qalibi mövsümün sonu Formula 1-in çempionu olurdu. İstisna olaraq Felipe Massanın 2006 və 2008-ci illərdəki qalibiyyəti ona çempionluğu qazandırmadı.

Qaliblər[redaktə | əsas redaktə]

Pilotlar[redaktə | əsas redaktə]

Qalibiyyət sayı Pilot Qran-pri
6 Flag of France.svg Alen Prost 1982, 1984, 1985, 1987, 1988, 1990
4 Flag of Germany.svg Mihael Şumaher 1994, 1995, 2000, 2002
3 Flag of Argentina.svg Karlos Royteman 1977, 1978, 1981
Flag of Germany.svg Sebastyan Fettel 2010, 2013, 2017
2 Flag of Brazil.svg Emerson Fittipaldi 1973, 1974
Flag of Brazil.svg Nelson Pike 1983, 1984
Flag of the United Kingdom.svg Naycell Mensel 1989,1991
Flag of Brazil.svg Ayrton Senna 1991, 1993
Flag of Finland.svg Mika Hakkinen 1998, 1999
Flag of Colombia.svg Xuan Pablo Montoya 2004, 2005
Flag of Brazil.svg Felipe Massa 2006, 2008
Flag of Australia.svg Mark Uebber 2009, 2011
Flag of Germany.svg Niko Rosberq 2014, 2015
Flag of the United Kingdom.svg Lyuis Hemilton 2016, 2018

Komandalar[redaktə | əsas redaktə]

Qələbə dayı Komandalar İl
12 Flag of the United Kingdom.svg Mclarem 1974, 1984, 1985, 1987, 1988, 1991,

1993, 1998, 1999, 2001, 2005, 2012

11 Flag of Italy.svg Ferrari 1976, 1977, 1978, 1989, 1990, 2000,

2002, 2006, 2007, 2008, 2017

6 Flag of the United Kingdom.svg Williams 1981, 1986, 1992, 1996, 1997, 2004
4 Flag of Austria.svg Red Bull 2009, 2010, 2011, 2013
Flag of Germany.svg Mercedes 2014, 2015, 2016, 2018
2 Flag of the United Kingdom.svg Brabham 1975, 1983
Flag of France.svg Renault 1980, 1982
Flag of the United Kingdom.svg Benetton 1994, 1995

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

"Formula-1" Qran-pri siyahısı