Cüneyt Arkın

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Cüneyt Arkın
Cüneyt Arkın
Cüneyt Arkın.jpg
İlk adı: Fəxrəddin[1]
Doğum tarixi: 8 sentyabr 1937 (1937-09-08) (80 yaş)
Doğum yeri: Flag of Turkey.svg Əskişəhər, Türkiyə
Atası: Hacı Yaqub
Həyat yoldaşları: Gülər Mocan (1964-68)
Bətül Cürəklibatır (1970-71)[1]
Uşaqları: Filiz, Murad, Kaan
Peşələri: aktyor, həkim, siyasətçi
Milliyyəti: Flag of Turkey.svg Türk
Karyerası: 1963-indiyə qədər
Mükafatları: Ən yaxşı kişi aktyor (1972)

Cüneyt Arkın (əsl adıyla: Fəxrəddin Cürəklibatır) (d. 8 sentyabr 1937, Əskişəhər, Türkiyə) — Türkiyə kino aktyoru. [1]

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Əskişəhərin mərkəzində Qaraçay kəndində anadan olub. Babası Qurtuluş Müharibəsinə qatılmış Hacı Yaqub Cüreklibaturdur. Lisey təhsilini Əskişəhər Atatürk Liseyində alıb, 1961-ci ildə İstanbul Tibb Fakültəsindən məzun oldu. Əslən noqaydır. [2]

Fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Əskişəhərdə ehtiyat zabit olaraq səfərbərliyini edərkən, Göksəl Arsoy-un baş rol oynadığı Şəfəq Qorumaları filminin çəkilişləri zamanı rejissor Xalid Rafiqin diqqətini cəlb edib. Hərbi xidmətini bitirdikdən sonra Adana ətrafında həkimlik edib. 1963-ci ildə "Artist" jurnalının müsabiqəsində birinci oldu. Bir müddət iş axtaran Cüneyd Arxın, 1963-ci ildə Xalid Rafiqin təklifi ilə kino aktyorluğa başlayıb və 2 il ərzində ən azı 30 filmdə çəkilib.

1964-ci ildə oynadığı Qürbət Quşları filminin finalındakı döyüş səhnəsi Arxın-ın karyerasında bir qırılma nöqtəsi oldu. Bir müddət duyğusal-romantik gənc obrazlarını oynadıqdan sonra yenə Xalid Rafiqin təklifi ilə hərəkət filmlərinə yönəldi. Bu dövrdə İstanbula gəldi və Medrano sirkində altı ay müddətinə akrobatika təhsili aldı. Burada öyrəndiklərini Malkoçoğlu və Battal Qazi filmlərində ağ pərdəyə köçürərək, Türk kinosuna daha əvvəl heç örnəyi olmayan bir tərz gətirdi. Qısa müddətdə avantür filmlərinin ən yaxşl aktyoru halına gəldi. Romantik gənc aktyor filmlərlə başladığı kino həyatını hərəkətli filmlərlə davam etdirsə də, hər obraz da can verdi. Karyerası boyu komediya, macəra filmlərindən ictimai filmlərə müxtəlif janrlarda filmlər çəkdi. Xüsusi ilə Mədən və Vətəndaş Rza filmləri, Cüneyd Arxın-ın karyerasında xüsusi bir yer tutur.

12 mart dövrü sırasında 4. Qızıl Barama Film Festivalında münsiflər heyətinin ilk oylamasında Yılmaz Güneyi rolu ilə ən yaxşı kişi aktyor seçilməsinə baxmayaraq daha sonra siyasi təzyiqlərlə Yılmaz Güneyin yerinə, ilk səsvermədə Yaralı Qurd filmindəki performansı ikinci olan Cüneyd Arkın-ı ən yaxşı kişi aktyor seçdi. Bu qətnaməyə reaksiya göstərən Arxın mükafatı rədd etdi. [3]

Cüneyd Arxın kinosuna ayrı bir rəng gətirən, rejissorluğunu Çətin İnancın etdiyi 1982 tarixli Dünyayı Xilas Edən Adam filmi bir kult film halına gəldi. 1980-ci illərdə Ölüm Döyüşçüsü, Döyüş, Sürgündəki adam və İki başlı div kimi hərəkət filmlərindən sonra, 1990-ci illərdə də detektiv seriallara yönəldi.

Cüneyd Arxın, at minməkdə və karatede idmançı adına sahibdir. [4] Aktyorluğu ilə yanaşı, televiziyada təqdim edilmiş və qısa bir müddət qəzetlərdə sağlamlıqla bağlı guşə dramaturgiya da aparıb. 2009-ci ildə onurğasında olan xəstəliy üçün dolayı təxminən üç ay xəstəxanada müalicə gördü.[5]

Ailəsi[redaktə | əsas redaktə]

Cüneyd Arxın ilk evliliyini 1964-ci ildə özü kimi həkim olan Gülər Mocan ilə keçirib. 1966-ci ildə qızları Filiz anadan olub. 1968-ci ildə boşandıqdan bir il sonra Betül Cüreklibatur [1] ilə evlənən Cüneyd Arkın evlilikdən də Kaan və Murad adlarında iki uşağı var. Qızı bir şirkətdə baş idarəçi, Arkın-ın oğullarından Murad da seriallarda aktyorluq edir. Bir vaxt alkoqolizm müalicəsi görmüş olan Arxın, alkoqol, narkotik və gənclərin problemləri mövzulu saysız-hesabsız konfrans vermiş, bunlarla bağlı təşəkkür patentləri və şərəf mükafatları almışdır. [6]

Siyasi həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Türk millətçisi kimliyi məlum olan Cüneyd Arkın 2002 Parlament seçkilərində Ana Vətən Partiyasından Əskişəhər millət vəkili namizədi olması üçün Məsud Yılmaz tərəfindən təklif götürüldü. [7] Sonraki illərdə isə İşci Partiyası adından təşkil olunan və bir qrup elm adamı, ziyalı və ifaçının iştirak etdiyi "Fəhlə Partiyası" kampaniyasında yeni siyasət səhnəsində adını eşitdirdi. [8]

Filmoqrafiya[redaktə | əsas redaktə]

  1. Koroğlu (film, 1968)
  2. Dünyanı xilas edən adam (film, 1982)

Şəkillər[redaktə | əsas redaktə]

Cüneyt Arkının cavanlığı

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]