Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi lisey

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi lisey

Hərbi Lisey.jpg
Yaranma tarixi 20 iyul 1971
Tip hərbi internat məktəbi
Direktor Sarı Xəlilov
Şəhər Bakı
Ölkə Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Ünvan Tbilisi Prospekti , Silahlı Qüvvələrin Təlim-Tədris Mərkəzi

Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi liseyAzərbaycanda hərbi təmayüllü internat məktəb.

Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Bürosunun qərarı ilə 20 iyul 1971-ci ildə yaradılmışdır.

Litseyi bu günədək 8909 nəfər bitirib. Onlardan 10-u general, 1-i isə admiral ali rütbəsinə qədər yüksəlib.[1] Onlarla yetirməsi Qarabağ döyüşlərində qəhrəmancasına həlak olub. Onlardan 9-u Azərbaycanın Milli Qəhrəmanıdır.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamı ilə 1998-ci ilin martında liseyin Naxçıvan filialı açılmışdır.

Tarixi şərait[redaktə | əsas redaktə]

Çar Rusiyası dövründə Orta Asiya və Qafqazın müsəlman xalqları orduda xidmətə cəlb edilmirdilər. Yalnız bəy və mülkədar ailələri imperatora sədaqətlərini bildirmək üçün öz uşaqlarının hərbi xidmət keçməsinə könüllü razılıq verirdilər.[2] Bu hal Sovet İttifaqının qurulmasından sonra da davam etmiş və yalnız 1938-ci ildən sonra azərbaycanlıların ümumi hərbi xidmətə cəlb edilməsinə başlandı. Lakin onlar əsasən xüsusi hərbi bilik və hazırlıq tələb etməyən hissələrə göndərilirdilər. Yalnız II Dünya müharibəsi illərində canlı qüvvəyə olan ehtiyac səbəbindən SSRİ-nin bütün müsəlman xalqları kimi azərbaycanlıların da ön cəbhəyə göndərilməsinə icazə verildi.

Yaranması[redaktə | əsas redaktə]

1971-ci ildə SSRİ-də hərbi təmayüllü iki internat məktəbi vardı: Naximov və Suvorov adına hərbi təmayüllü məktəblər. Lakin, tədrisin rus dilində olması və uzaqda yerləşmələri orada azərbaycanlıların təhsil almasını çətinləşdirirdi.

Azərbaycan Maarif Nazirliyi və respublika hərbi komissarlığı Azərbaycan KP MK bürosunun 1971-ci il 29 aprel tarixli qərarını əsas götürərək, hərbi təmayüllü internat məktəbinin açılması üçün 1971-ci il iyunun 16-da müraciət hazırladı. Bu müraciət dərhal müzakirə olunur və 20 iyul 1971-ci ildə "İxtisaslaşdırılmış internat məktəbinin yaradılması haqqında" Azərbaycan KP MK bürosu qərar qəbul edir. 1971-ci ilin noyabr ayında məktəbin açılışı olur. Azərbaycan Kommunist Partiyasının birinci katibi Heydər Əliyev bu təntənəli mərasimdə iştirak edir və bildirir ki, yeni məktəbə diviziya komandiri general Cəmşid Naxçıvanskinin adı verilir.

Əhəmiyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Qarabağ döyüşlərində vuruşan Azərbaycan zabitlərinin 70%-dən çoxu liseyin yetirmələridir. Ordu quruculuğunda bu məktəbin rolu böyükdür. Bu gün məktəb müasir texniki vasitələr, laboratoriyalar, kompüter otaqları ilə təchiz edilib.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  1. Cəmşid Naxçıvanski adına Hərbi Liseyin məzunları təhsillərini aparıcı ölkələrin hərbi məktəblərində davam etdirirlər — apa.az
  2. Революция и гражданская война в России: 1917—1923 гг. Энциклопедия в 4 томах. — М.: Терра, 2008. — (Большая энциклопедия). — 100 000 экз. — ISBN 978-5-273-00560

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]