Femisto (peyk)
| Femisto | |
|---|---|
 | |
| Kəşfi | |
| Kəşf tarixi | 30 sentyabr 1975, 21 noyabr 2000 |
| Orbital xarakteristikaları | |
Böyük yarımoxu |
7.393.220 km |
| Orbitinin ekssentrisiteti | 0,2006 |
Siderik dolanma dövrü |
129,95 sut[1] |
| Orbitin meyli | 45,28121 dərəcə |
| Nəyin peykidir | Yupiter |
| Fiziki xarakteristikaları | |
| Kütləsi | 690 petagram[2] |
| 0,0029 m/s² | |
| Albedo | 0,04 |
| Temperatur | 124 K |
| 21 | |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Femisto (yun. Θεμιστώ) və ya Yupiter XVIII — Yupiterin kiçik peyklərindən biri. 1975-ci ildə kəşf edilsə də, itmiş və 2000-ci ildə yenidən kəşf edilmişdir.
Kəşf və adlandırma
[redaktə | vikimətni redaktə et]Femisto birinci dəfə 30 sentyabr 1975-ci ildə[3] Elizabet Romer və Çarlz Koval tərəfindən kəşf edilmiş və bu kəşf 3 oktyabrda açıqlanmışdır. Peyk ilk olaraq S/1975 J 1 adlandırılmışdır. Amma bu peykin ətraflı öyrənilməməsi səbəbi ilə peyk astronomların gözündən itmişdir.
1980-ci illərdə Femisto ancaq astronomiya kitablarının qeyd bölməsində yer alırdı. Daha sonra 2000-ci ildə bu peykə çox bənzər bir peyk Skott Steppard, Devid Cevit, Yevqen Maqner və Yanqa Fernandes tərəfindən kəşf edilmişdir. Bu peyk S/2000 J 1 adlandırılmışdır. Amma sonra bunun 1975-ci ildə kəşf edilən peyk olduğu təsdiqlənmişdir.[4] Bu müşahidə Bret Qledman, Con Keyvlaars, Cin-Mark Petit, Hanz Skul, Metyu Holmen, Brayan Marsden, Filip Nikolson və Cozef Borns tərəfindən aparılmış və bu haqda Kiçik Planet Mərkəzinə məlumat verilmişdir.[5]
2002-ci ilin oktyabrında peykə yunan mifologiyasında Zevsin (Yupiterin) sevgilisi və yağış tanrısı İnaxın qızı Femistonun adı verilmişdir.[6]
Xarakteristika
[redaktə | vikimətni redaktə et]
Femistonun orbiti Yupiterin digər peyklərindəkindən fərqlidir. Femisto öz orbitində tək başına hərəkət edir. Peyk Yupiterin Qaliley peykləri ilə Himali peykləri arasında yerləşir.
Femistonun diametri cəmi 8 km-dir, albedosu isə 0.04-dür.[7] Səth sahəsinin 200–380 km2 arasında olduğu güman olunur.
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ NASA FACTS (ing.). NASA.
- ↑ https://ssd.jpl.nasa.gov/?sat_phys_par.
- ↑ IAUC 2845: Probable New Satellite of Jupiter Arxivləşdirilib 2002-09-16 at the Wayback Machine 1975 October 3 (discovery)
- ↑ IAUC 7525: S/1975 J 1 = S/2000 J 1 Arxivləşdirilib 2002-09-16 at the Wayback Machine 2000 November 25 (recovery)
- ↑ MPEC 2000-Y16: S/1975 J 1 = S/2000 J 1, S/1999 J 1 Arxivləşdirilib 2017-09-02 at the Wayback Machine 2000 December 19 (recovery and ephemeris)
- ↑ IAUC 7998: Satellites of Jupiter Arxivləşdirilib 2017-08-12 at the Wayback Machine 2002 October 22 (naming the moon)
- ↑ Sitat səhvi: Yanlış
<ref>teqi;SheppardJewitt2003adlı istinad üçün mətn göstərilməyib