Hip-hop

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Hip-hop - musiqi janrı və ya musiqi forması. Hip-hop 1970-ci illərin əvvəllərində Amerikada azlıq təşkil edən və pis şəraitdə yaşayan qara dərililərin əylənmək üçün meydana gətirdiyi mədəniyyət və həyat tərzidir. Azərbaycanda isə 1990-cı illərdən etibarən tanınmağa başlanan bu janr xalq tərəfindən elə də böyük rəğbətlə qarşılanmamışdı. Bu mədəniyyətə rep (ing. rap) musiqisi, qrafiti sənəti, küçə rəqsi (breakdance) və DJ-lik daxildir. Hip-hop mədəniyyətinin yaranmasında Blues, Funk, Soul və Jazz musiqisinin rolu böyükdür.

Rep musiqisi 1970-ci illərin əvvəllərində Nyu-Yorkda (ing. The New York City) — Amerika Birləşmiş Ştatları qara dərililər tərəfindən yaradılmışdır. Rap "Rhytm And Poem" (azərb. Ritm və şeir) və ya "Rhytmic African Poetry" (azərb. ritmik Afrika şeiri) sözlərinin qısaltması olaraq bilinsədə, əslində rap İngiliscə "ağır tənqid" deməkdir və "and" kəliməsi qısaltmalarda heç vaxt "a" hərfi ilə işarə olunmur.

Acapella - Hip-hop mədəniyyəti qollara ayrılır, acapella da bu qollardan biridir. Bədahətən deyilir və canlı performans şəkilində tamaşaçıya çatdırılır.

MC (ing. Master of Ceremony) - mərasim ustası repdə mahnı sözünü yazan, mahnını oxuyan, rep stilini müəyyən edən, bass və ritm parametrlərini musiqiyə uyğunlaşdıran insanlara deyilir.

Küçə rəqsi (ing. Breakdance) - küçə rəqsi Hip-Hop mədəniyyətinə aid olan rəqs növüdür. B-boy-oğlan breakdancılar, B-girl-qız breakdanscılara deyilir.

Qrafiti (ing. Graffiti) - sprey rənglərlə divarlara, qatarlara, və əsasəndə küçələrdə çəkilən şəkil və yazılardır.

DJ - Disko Jokey musiqini idarə edən,musiqinin arasında keçidlər edən insana deyilir.

Azərbaycam hip-hopu[redaktə | əsas redaktə]

Əsas məqalə: Azərbaycan hip-hopu

1983-cü ildə ildə Çingiz Mustafayev dünyada ilk dəfə olaraq Azərbaycan dilində "Dünənki keçdi" rep janrlı mahnını səsləndirib.[1] 1993-cü ildə Anar Nağılbazın “Kasıbların mahnısı” adlı mahnısı və kütləyə təqdim olunan albomu Azərbaycanda hip-hopa marağı artırmışdı. Daha sonra 1990-cı illərdə vətənpərvər musiqi yarışmasında qalib gələn “Dəyirman” “Ya Qarabağ, Ya Ölüm” adlı mahnısı ilə populyarlıq qazandı.[2]

Bunlardan başqa azərbaycan repinə ən çox qatqı verən Elşad Xose, Uran, Hüseyn Dərya, H.O.S.T. Alliance (Qaraqan, Promete, AiD, Camal Əli, Errant, Feck, Felon de Jure, Dərviş]], Miri Yusif, Okaber, Xpert repçilər və rep qrupları da mövcuddur.

  1. Documenting the Horrors of Karabakh
  2. Rep musiqisi