Kiçik Antil adaları

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Kiçik Antil adaları
MeerengeNASA World Wind Globe 6.jpg
Ümumi məlumatlar
Ümumi sahəsi
  • 14.364 km²
Hündür nöqtəsi 1.467 m
Yerləşməsi
14°13′59″ şm. e. 61°21′00″ q. u.
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Kiçik Antil adaları (ing. Lesser Antilles, fr. petites Antilles, isp. Antillas Menores, nid. Kleine Antillen, həmçinin Karib adaları[1]) — Karib dənizindəki cənub və cənub-şərq Antilləri arxipelaqını təşkil edən nisbətən kiçik adalar zənciri; Böyük Antil və Baham adaları ilə birlikdə tarixə Qərbi Hindistan olaraq daxil olmuş bir bölgəni meydana gətirir [2]. Ümumi sahəsi təqribən 14 min km2[3].

Coğrafiyası[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kiçik Antil adaları, 10 ilə 19 ° N arasında olan kiçik adaların uzun bir zənciridir. Adalar Aruba adasından başlayaraq şərqə, Trinidad adasına qədər davam edən bir yay meydana gətirir, sonra şimala və şimal-şərqə dönərək Puerto-Rikonun şərq küncündə dayanır. Onlardan yeddisinin güclü vulkanları var və bu yeddi adanın hər birinin şərq tərəfində bir sıra əhəngdaşı adacıqları var. Ümumiyyətlə, adalar, Atlantik OkeanıKarib dənizi tərəfindən ayrı-ayrılıqda dağılmış zirvələri suyun üstünə çıxan dağ silsiləsi təəssüratı yaradır. Kiçik Antillerin trayektoriyası az və ya çox dərəcədə Karib tektonik lövhəsinin kənarı ilə üst-üstə düşür və adaların bir çoxu digər tektonik lövhələrin Karib plakasının altına basıldığı zaman subdüksiya prosesi nəticəsində meydana çıxdı. Subduksiya zonasının şimal-şərq hissəsində, Amerika və Karib dənizi plitələrinin sərhədində, Puerto-Riko okean səngəridir[4].

Adaların siyahısı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kiçik Antil tərəfindən səkkiz müstəqil dövlət var: Antiqua və Barbuda, Barbados, Qrenada, Dominika, Sent-Vinsent və Qrenadin, Sent-Kits və Nevis, Sent-Lüsiya and Trinidad və Tobaqo; adaların digər hissəsi tarixən Venesuela, Böyük Britaniya, Niderland, ABŞ və Fransa arasında asılı ərazilər kimi paylanmışdır. Mənsubiyyət göstəricisi olan ən böyük məskunlaşmış Kiçik Antilləri cədvəldə təqdim edilmişdir:

Ada Sahə,
km²
Əhali,
nəf.
Əhalinin sıxlığı,
nəf./km²
Ölkə
Angilya 96,0 14,436 150,38 Angilya
Aneqada 38,0 0,200 5,26 Britaniya Vircin adaları
Antiqua 281,0 67,000 238,43 Antiqua və Barbuda
Aruba 180,0 106,050 589,17 Niderland
Barbados 430,0 284,589 661,83 Barbados
Barbuda 161,0 1,500 9,32 Antiqua və Barbuda
Bas-Ter 848,0 186,000 219,34 Fransa
Bekiya 18,0 5,000 277,78 Sent-Vinsent və Qrenadin
Boneyr 288,0 13,389 46,49 Niderland
Kanuan 13,0 2,000 153,85 Sent-Vinsent və Qrenadin
Vercin-Qorda 21,0 1,100 52,38 Britaniya Vircin adaları
Qrand-Ter 589,0 197,000 334,47 Fransa
Dominika 746,0 72,514 97,20 Dominika
Qrenada 310,0 80,000 258,06 Qrenada
Yost-van-Deyk 8,0 0,260 32,50 Britaniya Vircin adaları
Karriaku 34,0 6,000 176,47 Qrenada
Koçe 61,0 8,242 135,11 Venesuela
Kürasao 444,0 142,180 320,23 Niderland
La-Dezirad 21,1 1,591 75,40 Fransa
Kiçik Martinik 2,4 0,900 375,00 Qrenada
Marqarita 956,8 436,900 456,63 Venesuela
Mari-Qalant 158,0 13,470 85,25 Fransa
Martinika 1128,0 397,730 352,60 Fransa
Mero (Meyro) 4,0 0,300 75,00 Sent-Vinsent və Qrenadin
Montserrat 102,0 6,409 62,83 Montserrat
Müstik 5,7 0,500 87,72 Sent-Vinsent və Qrenadin
Nevis 93,0 11,500 123,66 Sent-Kits və Nevis
Orçila 40,0 0,100 2,50 Venesuela
Saba 13,0 1,737 133,62 Niderland
Santa-Krus 213,0 53,234 249,92 ABŞ Vircin adaları
Sen-Bartelemi 21,0 8,255 393,10 Fransa
Sent-Vinsent 346,0 117,000 338,15 Sent-Vinsent və Qrenadin
Sent-Con 50,8 4,197 82,62 ABŞ Vircin adaları
Sent-Kits 169,0 39,000 230,77 Sent-Kits və Nevis
Sent-Lüsiya 619,2 172,884 279,21 Sent-Lüsiya
Sen-Marten 91,9 68,382 744,09 Niderland, Fransa
Sent-Tomas 80,9 51,181 632,65 ABŞ Vircin adaları
Sint-Estatius 21,0 2,886 137,43 Niderland
Tobaqo 300,0 54,084 180,28 Trinidad və Tobaqo
Tortola 55,7 14,000 251,35 Britaniya Vircin adaları
Trinidad 4821,0 1250,000 259,28 Trinidad və Tobaqo
Yunion 8,0 5,000 625,00 Sent-Vinsent və Qrenadin

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. "Слово кариб". (#parameter_ignored_suggest)[ölü keçid]
  2. Антильские острова  // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). СПб.. 1890–1907.
  3. Малые Антильские острова  // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). СПб.. 1890–1907.
  4. Малые Антильские острова (3-е).