Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi

[[Şəkil:
Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi
|200px]]
Deputatlar 45
Veb-sayt http://www.alimeclis.az

Konstitusiyaya əsasən Ali Məclisin Statusu[redaktə | əsas redaktə]

Naxçıvan Muxtar Respublikası hüquqi statusuna görə Azərbaycan Respublikasının tərkibində muxtar dövlətdir. Ali vəzifəli şəxsi Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin sədridir.

Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına görə muxtar respublikada dövlət hakimiyyəti hakimiyyətlərin bölünməsi prinsipi əsasında təşkil edilir; qanunvericilik hakimiyyətini Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi - parlamenti həyata keçirir.

Ali Məclis Naxçıvan Muxtar Respublikasında qanunvericilik hakimiyyətini həyata keçirən ali dövlət hakimiyyəti orqanıdır. Məclisin tərkibi 45 nəfər deputatdan ibarətdir. Onlar majoritar seçki sistemi, ümumi, bərabər və birbaşa seçki hüququ əsasında sərbəst, şəxsi və gizli səsvermə yolu ilə 5 ilmüddətinə seçilir. İldə iki sessiya keçirir; Azərbaycan Respublikasının Prezidenti və Milli Məclisi, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin 16 deputatının tələbi əsasında vəya Ali Məclisin sədri tərəfindən növbədənkənar sessiyaları çağırıla bilər.

Digər dövlət orqanları ilə qarşılıqlı münasibətlərin hüququi tənzimlənməsi[redaktə | əsas redaktə]

Naxçıvan Muxtar Respublikası Nazirlər Kabineti Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisinə tabedir və onun qarşısında hesabat verir. Baş naziri Azərbaycan Respublikasının prezidentinin təqdimatı ilə, Nazirlər Kabinetinin tərkibini isə baş nazirin təklifi ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi təsdiq və təyin edir. Nazirlər Kabineti muxtar respublikanın büdcəsinin layihəsini hazırlayıb Ali Məclisə təqdim edir və büdcənin, iqtisadi-sosial proqramların yerinə yetirilməsini təmin edir, nazirliklərə və digər icra hakimiyyəti orqanlarına rəhbərliyi həyata keçirir, ümumi qaydalar müəyyən etdikdə qərarlar, başqa məsələlər üzrə isə sərəncamlar qəbul edir. Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisində qanunvericilik təşəbbüsü hüququna malikdir. Konstitusiyaya əsasən Naxçıvan Muxtar Respublikasının ali vəzifəli şəxsi olan Ali Məclisin sədri 5 il müddətinə seçilir. Hazırda Ali Məclisinin sədri Vasif Talıbovdur.

Ali Məclis Sədrləri[redaktə | əsas redaktə]

Heydər Əliyev Ali Məclisin sədri kimi[redaktə | əsas redaktə]

Dağlıq Qarabağ ətrafında başlanan hadisələr Naxçıvanda da öz əks-sədasını tapırdı. Bu dövrdə Naxçıvanın vəziyyəti daha ağır idi. Onu Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal təhlükəsi gözləyirdi. 1990-cı il iyulun 22-də Heydər Əliyev siyasi təqib səbəbindən Moskvadan Naxçıvana gəldi. Fəal siyasətə qayıdan Heydər Əliyev Azərbaycan və Naxçıvan parlamentlərinə deputat, 1991-ci ilin sentyabrında isə Naxçıvan MR Аli Məclisinə sədr seçildi.

Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə Naxçıvan parlamenti tarixdə ilk dəfə olaraq milli dövlətçilik ənənəsinin bərpası istiqamətində addımlar atdı. Üç rəngli dövlət bayrağı qəbul olundu. Bayraq və digər müstəqillik atributları barədə qanunvericilik təşəbbüsü qaydasında Azərbaycan Respublikası Аli Soveti qarşısında məsələ qaldırıldı. Ermənistan tərəfindən blokadaya alınan Naxçıvan MR-in yaşaması üçün İranTürkiyə ilə ələqələrin yaxşılaşmasına xüsusi diqqət yetirildi. 1992-ci ildə Azərbaycana bağlı Naxçıvan MR ilə Türkiyəİran arasında protokollar imzalandı, Araz çayı üzərindən körpülər salındı.

Naxçıvan MR-in təhlükəsizliyi ilə əlaqədar konkret tədbirlər görüldü. İlk dəfə olaraq Ermənistanla atəşkəsə nail olundu.

Namiq Həsənov Ali Məclisin sədri kimi[redaktə | əsas redaktə]

Aprel 1994 – iyul 1995-ci illərdə Naxçıvan MR Ali Məclisinin Sədri Namiq Həsən oğlu Həsənov olmuşdur.

Vasif Talıbov Ali Məclisin sədri kimi[redaktə | əsas redaktə]

16 dekabr 1995-cı ildən etibarən Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbovdur. O, Azərbaycan Respublikası I-IV çağırış Milli Məclisinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası I-IV çağırış Ali Məclisinin deputatı, 1996-cı ildən bəri bütün çağırışlarda Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri seçilmişdir.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]