Nikolay Baybakov

Nikolay Baybakov
Nikolay Baybakov
	rus. Николай Константинович Байбаков
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi	7 mart 1911
Doğum yeri	Sabunçu, Bakı qəzası, Bakı quberniyası, Rusiya imperiyası;
Vəfat tarixi	31 mart 2008 (97 yaşında)
Vəfat yeri	Moskva, Rusiya;
Vəfat səbəbi	ağciyər iltihabı
Dəfn yeri	Novodeviçye qəbiristanlığı;
Partiya	Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası (1939–1991);
Təhsili	Azərbaycan Neft İnstitutu (1932);
Fəaliyyəti	mühəndis, dövlət xadimi, siyasətçi
Elmi fəaliyyəti
Elmi dərəcəsi	texnika elmləri doktoru;
Təltifləri	; ;
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Nikolay Kostantinoviç Baybakov (7 mart 1911^[1], Sabunçu, Bakı qəzası – 31 mart 2008^[2]^[3], Moskva^[4]) — sovet dövlət xadimi və neftçisi, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1981).

Həyatı

Nikolay Konstantinoviç Baybakov 1911-ci il mart ayının 7-də Bakı şəhərinin Sabunçu qəsəbəsində dəmirçi ailəsində anadan olmuşdur. O, 1932-ci ildə Azərbaycan Neft İnstitutunu bitirərək Bakı neft mədənlərində mühəndis kimi əmək fəaliyyətinə başlamışdır.^[6]

Nikolay Baybakov 1935-ci ildə ordu sıralarına çağırılmış, 1937-ci ildə ordudan tərxis olunduqdan sonra yenidən Bakının neft mədənlərinə qayıdaraq burada böyük mühəndis, baş mühəndis və trest müdiri vəzifələrində çalışmışdır. O, 1938-ci ildə "İkinci Bakı" adlanan neftçıxarma rayonlarının işlənilməyə başlanması ilə əlaqədar Rusiya Federasiyasının Kuybışev şəhərində "Şərq neft hasilatı" Birliyinin müdiri vəzifəsinə təyin edilmişdir.^[6]

Nikolay Baybakov 1940-cı ildən SSRİ xalq neft sənayesi komissarının müavini, 1944-cü ildən komissarı, 1946–1948-ci illərdə SSRİ-nin cənub və qərb rayonları neft sənayesinin naziri, 1948–1955-ci illərdə SSRİ neft sənayesi naziri, 1955–1957-ci illərdə SSRİ Nazirlər Soveti Dövlət Plan Komitəsinin sədri, 1957–1958-ci illərdə RSFSR Dövlət Plan Komitəsinin sədri, 1958–1963-cü illərdə Krasnodar, sonra Şimali Qafqaz iqtisadi rayonları xalq təsərrüfatı şuralarının sədri, 1963–1964-cü illərdə SSRİ Dövlət Plan Komitəsi yanında Dövlət Kimya Komitəsinin sədri, 1964–1965-ci illərdə isə Dövlət Neftçıxarma Komitəsinin sədri vəzifələrində çalışmışdır. O, 1965-ci ildən 1985-ci ilə qədər SSRİ Dövlət Plan Komitəsinin sədri — SSRİ Nazirlər Soveti sədrinin müavini işləmiş, bu vəzifədən azad edildikdən sonra 1988-ci ilədək SSRİ Nazirlər Soveti yanında dövlət müşaviri olmuşdur.^[6]

Təqaüdə çıxdıqdan sonra Nikolay Baybakov müxtəlif qurumlarda ictimai əsaslarla fəaliyyət göstərmiş, o cümlədən Rusiya Neft və Qaz Universitetinin Qəyyumlar Şurasının fəxri prezidenti, energetika-yanacaq sektoru ilə bağlı müxtəlif assosiasiya və fondların rəhbəri, Rusiya–Azərbaycan Dostluğu Cəmiyyətinin sədri işləmişdir.^[6]

Nikolay Baybakov Sov.İKP-nın altı qurultayında Partiya MK-nin üzvü seçilmiş, səkkiz çağırış SSRİ Ali Sovetinə Azərbaycan SSR-dən deputat seçilmişdir.^[6]

Baybakov N. K. Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, "Lenin" mükafatı laureatıdır. O SSRİ EA-nın fəxri akademiki, fəxri titul və adların sahibidir. 6 dəfə "Lenin" ordeni, 2 dəfə "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni, "Oktyabr inqilabı" ordeni, müstəqil Azərbaycanın "Şöhrət" və "İstiqlal" ordenləri ilə, SSRİ-nin və xarici dövlətlərin bir çox medalları ilə təltif olunmuşdur. Onun adı teploxoda verilmişdir.

Nikolay Baybakov 31 mart 2008-ci ildə vəfat etmişdir.

Elmi fəaliyyəti

Onun bilavasitə rəhbərliyi ilə Volqa, Ural və xüsusən Qərbi Sibir regionlarında neft-qaz hasilatının əsas bazasının yaradılmasının təşkili və eləcə də neft hasilatının artırılması istiqamətində qabaqcıl texnologiyaların tətbiqi sahəsində aparılmış işlər təqdirəlayiqdir. Neft-qaz yataqlarının yeni üsullarla işlənilməsi, neft emalı və neft kimyası sənayesinin inkişaf etdirilməsi ilə bağlı uğurlu proqnozları Nikolay Baybakovun elmi və praktik fəaliyyətinin əsasını təşkil etmişdir.^[6]

Nikolay Baybakov neft sahəsində bir sıra təkliflərin, o cümlədən "Baybakov üsulu"nun müəllifidir. O, 1966-cı ildə doktorluq dissertasiyası müdafiə edərək, texnika elmləri doktoru elmi dərəcəsi almışdır. Rusiya Elmlər Akademiyasının fəxri üzvü olan Nikolay Baybakovun neft-qaz yataqlarının işlənilməsinə dair 200-dən artıq elmi əsəri çap olunmuşdur.^[6]

Xatirəsi

2017-ci ildə Sabunçu rayonu 67 nömrəli tam orta məktəbin ərazisində Nikolay Baybakovun büstü qoyulmuşdur.^[7]

İstinadlar

1 2 Başqırdıstan Ensiklopediyası (rus.). Башкирская энциклопедия, 2005. 4344 с.
1 2 http://www.rian.ru/spravka/20080331/102608642.html.
1 2 Nikolai K. Baibakow // Munzinger Personen (alm.).
1 2 Deutsche Nationalbibliothek Record #11874593X // Gemeinsame Normdatei (alm.). 2012—2016.
↑ Find a Grave (ing.). 1996.
1 2 3 4 5 6 7 "Nikolay Baybakov". Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi. 1 aprel 2008. İstifadə tarixi: 22 aprel 2025.
↑ CBC. "Nikolay Baybakovun büstü qoyulub" (az.). Youtube.com. 07.03.2017. 2023-08-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-03-07.

Xarici keçidlər

[_401931ccbed7a318-1] 1 2 Başqırdıstan Ensiklopediyası (rus.). Башкирская энциклопедия, 2005. 4344 с.

[_f8358e02edac09ff-2] 1 2 http://www.rian.ru/spravka/20080331/102608642.html.

[_f0f00b551b540c54-3] 1 2 Nikolai K. Baibakow // Munzinger Personen (alm.).

[_8155157c3bb8fc7b-4] 1 2 Deutsche Nationalbibliothek Record #11874593X // Gemeinsame Normdatei (alm.). 2012—2016.

[_0dfb1bd84b2464e6-5] Find a Grave (ing.). 1996.

[adia-6] 1 2 3 4 5 6 7 "Nikolay Baybakov". Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi. 1 aprel 2008. İstifadə tarixi: 22 aprel 2025.

[7] CBC. "Nikolay Baybakovun büstü qoyulub" (az.). Youtube.com. 07.03.2017. 2023-08-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-03-07.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]