Numidiya

Vikipediya, azad ensiklopediya
Naviqasiyaya keçin Axtarışa keçin
Numidiya
belar. Inumiden
Rəsmi dilləri
İdarəetmə forması Monarxiya
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar


Numidiya (lat. Numidia, belar. Inumiden) — Şimali Afrikada, indiki Əlcəzairin şərqində qədim tarixi vilayət və tarixi dövlət.

Tarixi[redaktə | mənbəni redaktə et]

E.ə. I minilliyin sonunda köçəri tayfaların tədricən əkinçilik və oturaq maldarlığa keçməsi ilə Numidiyada polis təşkilatlı şəhərlər formalaşmışdır. Bunlara Sirta (indiki Konstantina), Tutqa, Teveste, Sikka və s. aiddir. E.ə. III əsrdə Numidiya Karfagen dövlətinə tabe edilmişdir. Numidiyada Karfagenin hökmdarlarına qarşı dəfələrlə üsyanlar baş vermişdir. Şərqi Numidiya padşahı Masinissa İkinci Pun müharibəsində (e.ə. 218–201) romalılara yardım göstərmiş və onların köməyi ilə bütün Numidiyanın öz hakimiyyəti altında birləşdirmişdir. Masinissanın (e.ə. 201–149) hakimiyyəti dövründə Numidiya xüsusilə güclənmişdir. Vilayətdə şəhərlər inkişaf etmiş, ərazisi və Aralıq dənizi dövlətləri ilə ticarət əlaqələri genişlənmişdir. E.ə. 111–105-ci illərdə Numidiya Romanın tabeliyinə keçmişdir və e.ə. 46-cı ildə isə Romanın Yeni Afrika vilayətinə çevrilmişdir. Numidiyanın 429–430-cu illərdə vandallar, 533-cü ildə Bizans, VII əsrdə isə ərəblər işğal etmişdir.[1]

Əhalisi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Numidiya əhalisi əsasən bərbərlərdən ibarət idi.[1]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. 1 2 Нумидија // Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы: [10 ҹилддә]. VII ҹилд: МисирПрадо. Бакы: Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасынын Баш Редаксијасы. Баш редактор: Ҹ. Б. Гулијев. 1983. С. 302.

Əlavə ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]