Od məbədi

Od məbədi
Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

İranın Yəzd şəhərində yerləşən Zərdüşt dininə məxsus od məbədi

Od məbədi — İslamdan əvvəl İranda müqəddəs odun yandırıldığı binaya və ya əraziyə verilən ad. Od məbədlərinin müqəddəs sayılması birbaşa zərdüştçülük ilə bağlıdır.

Ümumi memarlıq xüsusiyyətləri

Üstü örtülü bir yer tələb etməyən od məbədinin ərazisi üstü açıq olan xüsusi bir zona və ya təbii qaz sızıntısının olduğu ərazi və ya neftin yandığı xüsusi bir sahə də ola bilər. Bina kimi tikilən od məbədlərinin əsas nümunəsi dörd monolit ayağı olan və günbəzlə örtülmüş bir quruluşda olmasıdır. Tromp keçid elementlərinə yerləşdirilmiş günbəzləri və monolit daşıyıcılarla bu cür od məbədləri İslam dövründəki günbəz sistemlərinin təkamülünə təsir etmişdirlər.

Nümunələr

Bakının Suraxanı qəsəbəsi yaxınlığında yerləşən Atəşgah olduqca mühüm od məbədlərindən biridir. Xarici və yerli turistlərin marağına səbəb olan atəşgah UNESCO-nun Təcili Qorunmaya Ehtiyacı olan Maddi-Mədəni İrsin ilkin siyahısına daxil edilmişdir.