Vərdək vilayəti
| Vərdək vilayəti | |
|---|---|
| دایکندی | |
 | |
|
34°24′ şm. e. 68°24′ ş. u.HGYO |
|
| Ölkə | |
| İnzibati mərkəz | Meydanşəhr |
| Tarixi və coğrafiyası | |
| Sahəsi |
|
| Hündürlük | 2.848 m |
| Saat qurşağı | |
| Əhalisi | |
| Əhalisi |
|
| Rəqəmsal identifikatorlar | |
| ISO kodu | AF-WAR |
 |
|
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Vərdək vilayəti, Vərdəg və ya Məydən-Vərdək (puşt. وردګ, dəri وردک) — Əfqanıstan İslam Respublikasının 34 vilayətindən biri.
Coğrafiyası
[redaktə | vikimətni redaktə et]Vilayətin sahəsi 8.938 km², 2009-cu ilin əvvəlinə olan rəsmi məlumata əsasən əhalisi 540.1 min nəfər[1], inzibati mərkəzi Meydanşəhr şəhəridir.[2]
Əhalisi
[redaktə | vikimətni redaktə et]Əhalisinin 70%-ni puştunlar, 20%-ni həzaralar və 10%-ni digər xalqların nümayəndələri (kuçilər, taciklər, qızılbaşlar və s.)[3] təşkil edir.[4]
Vilayətdə puştunların böyük Vardak tayfası məskunlaşıb.[3] Bu tayfa Mayar, Mirxel (və ya Mirel) və Nuri qəbilələrindən ibarətdir.[3] Bu tayfaya mənsub insanlar Hisai-Əvvəli Behsud və Mərkəzi Behsud rayonlarında əhalinin əksəriyyətini təşkil etməklə yanaşı digər rayonlarda da yaşayırlar.[3] Həmçinin vilayətdə puştunlarına Qılzay (Xəlci) İttifaqına daxil olan Hotak və Xaroti tayfaları da yaşayırlar.[3]
Qızılbaşlar Əfqanıstana Səfəvilər və Əfşarlar imperiyası zamanı Azərbaycandan[5] köçürülmüşlər.[3] Yüksək savadlılığı ilə seçilir və dövlət idarəsi orqanlarında çalışırlar.[3] Dinləri islam (şiə qolu) dinidir.[3] Etnik kökən baxımından əsasən afşar türklərindən ibarətdirlər. Kompakt şəkildə vilayətin Hisai-Əvvəli Behsud və Dəy-Mirdad rayonlarında yaşayırlar.[3]
Taciklər viləyətin mərkəzi Maydanşəhr şəhəri ətrafında və Hisai-Əvvəli Behsud rayonunda yaşayırlar.[3]
Həzaralər şiə-islam etiqadlı türk-monqol kökənli xalqdır.[3] Vilayətin əsasən Mərkəzi Behsud, Cağatu, Nirx və Day Mirdad rayonlarında məskunlaşıblar.[3]
Kuçilər az sayda olmaqla vilayətin Cəlriz, Hisai-Əvvəli Behsud, Mərkəzi Behsud, Nirx və Dəy-Mirdad rayonlarında yaşayırlar.[3]
İnzibati quruluşu
[redaktə | vikimətni redaktə et]Vilayət inzibati cəhətdən Meydanşəhr, Cəlriz, Hisai-Əvvəli Behsud, Mərkəzi Behsud, Dəy-Mirdad, Çəki Vərdək, Seydabad, Nirx və Cağatu rayonlarına bölünür.[4]
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ "Islamic Republic of Afghanistan Central Statistics Organization". 28 yanvar 2010 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 29 iyul 2010.
- ↑ "Administrative Divisions of Countries ("Statoids"): Afghanistan". 7 iyul 2006 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 iyun 2009.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 "Program for Culture & Confilict Studies". 14 iyun 2015 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 11 iyun 2009.
- 1 2 "Wardak". 1 aprel 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 iyun 2009.
- ↑ "Countries and Their Cultures: Qizilbash". 1 iyul 2015 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 11 iyun 2009.
Həmçinin bax
[redaktə | vikimətni redaktə et] | |
|---|---|
.svg)
Bədəxşan • Badğis • Bəğlan • Bəlx • Bamyan • Cövzcan • Daykündi • Fərah • Fəryab • Hilmənd • Herat • Xost • Kabil • Kapisa • Künduz • Künər • Qəndəhar • Qəzni • Qövr • Ləğman • Lövgər • Nəngərhar • Nimruz • Nuristan • Pəktika • Pəktiya • Pəncşir • Pərvan • Səməngan • Səri-Pul • Təxar • Üruzgan • Vərdək • Zabul | |
|
Əfqanıstan ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin. |