Windows 7

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Microsoft Windows 7 wordmark.svg

Windows 7
124266.jpg
Yaradıcı Microsoft
ƏS ailəsi Windows NT
Bazası Windows Vista
İlk buraxılış 22 oktyabr 2009
Dəstəklənən platformalar x86; x86-64
Nüvə tipi hibrid
İnterfeys Windows Aero
Lisenziya Microsoft EULA
Vəziyyəti əsas dəstək: 2015; genişləndirilmiş dəstək: 2020 ci ilə qədər aktualdır.
Veb saytı Windows-7

Windows 7 Microsoft şirkətinin hazırladığı əməliyyat sistemi.

Windows 7 əməliyyat sisteminin özü də Microsoft şirkəti tərəfindən bir neçə modifikasiyada buraxılır. Windows 7 əməliyyat sisteminin aşağıdakı modifikasiyaları var:

Windows 7 Starter Edition[redaktə | əsas redaktə]

Windows 7- in ilkin versiyası sayılır. Bu versiya az sayda funksiyalardan ibarətdir. Bu versiyada üç ölçülü interfeys yoxdur. Eyni zamanda maksimum üç sayda proqramı işə salmaq olur. Həm də bu modifikasiya lokal şəbəkə ilə işləmək üçün heç bir vasitəyə malik deyil. Eyni zamanda daha sadə və istifadəsi daha asandır.

Windows 7 Home Basic[redaktə | əsas redaktə]

Windows 7 Starter Edition- dən nisbətən təkmil versiyadır. Bu modifikasiyada İnternet Explorer brauzeri və Defender müdafiə modulu yerləşdirilmişdir. Burada da üç ölçülü interfeys yoxdur, lakin çox istifadəçili rejim mövcuddur. Hər gün etdiyiniz prosedurları sürətləndirir və asanlaşdırır. Ən çox istifadə etdiyiniz sənədlərə müraciəti asanlaşdırır, beləliklə axtarmağa daha az, prosedur etməyə daha çox vaxt ayıra bilərsiniz.

Windows 7 Home Premium[redaktə | əsas redaktə]

Bu modifikasiya genişləndirilmiş ev versiyası adlandırılır. Burada bir çox geniş imkanlar vardır. Məsələn, yüksək dəqiqlikli televiziyanı (HDTV) dəstəklyən, televerilişləri yaza bilən Windows Media Center proqramı vardır. Bu modifikasiya Fotoalboma və üç ölçülü interfeysə malikdir. Ev şəbəkəsi yaradaraq xoşladığınız şəkilləri, videoları və musiqiləri bölüşməyinizi asanlaşdırır. Daha çox əyləncə və oyun üçün yaradılıb.

Windows 7 Professional[redaktə | əsas redaktə]

  • iş yerində və evdə ehtiyacınız olan hər şey üçün.
  • Bir çox Windows XP verimlilik drayverini Windows XP modunda işlədə bilər və avtomatik verilərlə ev və iş yeri şəbəkənizə yenidən yükləyə bilərsiniz
  • Həmçinin Homegroup bağlantısı ilə şirkət şəbəkələrinə qoşula bilərsiniz.

Windows 7 Ultimate[redaktə | əsas redaktə]

Bu modifikasiya ən təcrübəli və tələbkar, ciddi fərdi istifadəçilər üçün nəzərdə tutulmuşdur. 35 müxtəlif dildən istifadə imkanları da vardır. Bu versiya özündə əməliyyat sisteminin ev və biznes versiyalarını birləşdirir. Həmçinin sərt diski şifrələmək üçün proqram tipli yeni modullara da malikdir. Belə proqram tipli modullar Bitlocker və Bitlocker TO GO adlanır. Windovs 7 Ultimate ən istifadəyə rahat və ən güclü versiyadır. Home Premuimun əyləncə xüsusiyyətlərini və Professinalın Windows XP rejimində işləyə bilmək xüsusiyyətlərini özündə birləşdirir.

Windows 7 Enterprise[redaktə | əsas redaktə]

  • Şirkətlər üçün nəzərdə tutulmuşdur.
  • Windovs 7 Enterprise sadəcə korporativ şirkətlərə satılır və Ultimatedən daha çox funksionallığa sahibdir.

Bu modifikasiyaların hər birinin də 32 bitli və ya 64 bitli versiyaları mövcuddur.


Təchizat Ehtiyacları

Proqram təminatı[redaktə | əsas redaktə]

Nüvə 32-bit - x86 64-bit - x64
Prosessor ən az 1 GHz sürətində prosessor 1.60 vəya 2.00 GHz məsləhətdi. (Performans üçün)
Operativ yaddaş 1 GB RAM - 1-3 GB (Performans və XP rejimi üçün) 2 GB RAM - 4 GB (Performans və XP rejimi üçün)
Video kart (VGA) DirectX 9 qrafiklərini Dəstəkləyən 128 MB'lık Grafik kartı yaddaşı (Windows Aero üçün)
Hard disk həcmi 16* GB boş yer (*Bütün Windows xüsusiyyətləri ilə.) 20* GB boş alan (*Bütün Windows xüsusiyyətləri ilə.)
Drayver DVD-R/W Driver ya da 4 GB vəya daha böyük USB flash


Windows 7 əməliyyat sisteminə Azərbaycan dil paketin yükləməyin qaydası[redaktə | əsas redaktə]

Windows 7 əməliyyat sisteminə Azərbaycan dilini yükləmək üçün sisteminizin 32 yaxud 64 bit olduğunu öyrənməlisiniz. Bunun üçün My Computer/Мой Компьютер və ya Computer/Компьютер yazılan yerə daxil olun. Sonra Siçanın sağ düyməsini basıb ən sonda Propertipes/Свойства adlanan yerə daxil olun. System/Систем sözünün qarşısındakı biti yadınızda saxlayın. Sonra daxil olun BURA Sonra Yükləmə sözünü basın. Lazım olan biti seçib Növbəti sözünə basın. Sonra My Computer/Мой Компьютер və ya Computer/Компьютер adlanan yerə daxil olun. Downloads/Загрузки adlanan yerə daxil olun. Sonra dilə daxil olun. Bir müqavilə gələcək orada I Accept/Я согласен sözünə basıb Next/Далее sözünə basın. Yüklənməsini gözləyin. Sonra yenidən Next/Далее sözünə basın. Sonra kompüteriniz yenidən başlayacaq və Welcome/Добро пожаловать sözünün əvəzinə Xoş Gəlmişsiniz yazılacaq. Şəkillərdə gördüyünüz kimi.



Yeniliklər[redaktə | əsas redaktə]

Əməliyyat sistemi multitouch sistemini dəstəkləyir. Şəbəkə texnologiyası olan Branch Cache internet-trafiki özündə keş yaddaşa atmağa icazə verir. Əgər istifadəçiyə lokal şəbəkədə fayl lazım olursa, hansı ki öz şəbəkəsindən olan istifadəçi tərəfindən yüklənib, onda istifadəçi asanlıqla bu faylı keş saxlayıcıdan götürə bilər. Şəbəkə keşi 2 rejimdə işləyə bilər – Hosted Cache və distributed Cache. Əməliyyat sistemində həmçinin müxtəlif ölkələri təmsil edən 120 masaüstü şəkil quraşdırılıb. Bütün versiyalar özündə 50 yeni şrifti birləşdirir. Windows 7 windowsun ilk versiyadır, hansı ki özündə latın olmayan şriftləri dəstəkləyir. Windows 7 Vistanın bütün drayverlərini dəstəkləyir.

Multimedia[redaktə | əsas redaktə]

Bu versiyanın tərkibində buraxılmış directx 11 özündə növbəti yenilikləri birləşdirir: Yeni şeyderlerin dərk proqramı əlavə olunub, renderinqin çoxcərəyanlı xüsusiyyəti teselyasıyanın mükəmməlləşdirilməsi, tekstur kompresinin yeni alqoritmi əlavə olunub və s. Yeni windows media player 12 yeni interfeys alıb və əvvəlki versiyalardan fərqli olaraq daha çox kodek dəstəkləyir. Doğrudur, o hələ ki lisenziyalı Blu-Ray diskini oxuda bilmir, ancaq ondakı məlumatları oxumaq və diskə məlumatlar yazmaq mümkündür.

Mobillik[redaktə | əsas redaktə]

Baxmayaraq ki Windows-un mərkəzi mobillik sistemi Vista ilə müqayisədə çox da böyük dəyişikliyə məruz qalmayıb, Windows 7 Vista-ya nəzərən noutbuklarda daha çox vaxt işləmək imkanına malikdir, əsasən də DVD videoların oynadılmasında bu fərq nəzərə çarpır. Həmçinin də Windows 7-nin avqust buraxılışında rekord müddətdə sistemin yükləməsi baş verib: cəmi 11 saniyə. Sistem SSD diskini açdı və başqa yüksək tutumlu proqramları işə saldı. Həmçinin intwel noutbuklarında Internet Explorer brauzerinin testlərdə yaxşı nəticələr əldə etdiyini qeyd etmək lazımdır. Ancaq müstəqil aparılan testlərdə 7-ci versiyanın Windows XP-dən nəzərə çarpaçaq dərəcədə noutbuklarda batareyanın işləmə müddətini azaltdığı nəzərə çarpır. Laptopmag.com jurnalının eksperimentləri apardıqları təcrübədə bu fərqin nə qədər böyük olduğu qənaətinə gəliblər: 47 dəqiqə daha az. ASUS noutbuklarında isə bu fərq daha çoxdu: 57 dəqiqə. Qeyd edək ki Microsoft firması bu barədə rəsmi açıqlama verməyib. Və bunu da Windows 7-nin çatışmazlıqları sırasına yazmaq olar.

İnterfeys[redaktə | əsas redaktə]

Windows 7-nin desktopu digər Windowslardan xeyli fərqlənir. Bu fərqlilik onun maraqlı, mulmedional interfeysində, həmçinin açılmış pəncərələrin idarə edilməsində özünü biruzə verir. Həmçinin buraya yeni Aero Peek interfeysi də quraşdırılıb ki, bu da istifadəçiyə xüsusi zövq verir. Digər Windowslardan fərqli olaraq windows 7-də Show desktop düyməsi saatın sağına quraşdırılıb. Kursoru üstünə gətirdikdə desktop pəncərəsi şəffaf pəncərədə görsənir. Açıq pəncərələrin sərhədlərinin şəffaf görsənməsi isə interfeysi maraqlı edir. Həmçinin desktopda pəncərənin böyüdülməsi sistəmi də (Snap funksiyası) çox əla düşünülmüşdür. Bir neçə pəncərə açıq olanda qabaq pəncərəni silkələməklə digərlərinin aşağı düşməsi (Shake funksiyası) da istifadəçiyə rahatlıq gətirir.

Həmçinin açılan pəncərənin adının üstünə gəldikdə həmin pəncərənin balaca görüntüsünü göstərmək funksiyası bizə vistadan tanış bir funksiyadır.

Başlat düyməsi də çox istifadəyə rahat şəkildə düzəldilmişdir.

Belə ki burda artıq Startın 2 cür interfeysi ləğv olumuş, run pəncərəsi qismən gizlədilmiş əvəzində serach yerinə yazmaqla əvəz edilmişdir. Hər bir proqramın üstünə gədldikdə qabağında onun son dəfə istidadə olunmuş fayllar avtomatik açılır. Yeni Standartlar – Sticky notes və Snipped tool çox əlverişli proqramlardır. Snipped tool vasitəsilə displaydə istədyimiz görüntünün hansısa bir hissəsini kəsib şəkil kimi götürmək olar.

Fayl sistemi[redaktə | əsas redaktə]

Windows 7 əsasən NTFS və Fat32 fayl sistemlərinə yaılır. Bu fayl sistemləri bir birindən çox fərqlənirlər. NTFS Windows 7 üçün ən məsləhətli fayl sistemidi. Onun FAT32 dən üstün cəhətləri aşağıdakılardı.

NTFS


--Diskin bir necə xətasından sonra avtomatik bərpa olunma funksiyası

--böyük həcmli Hard disklərin dəstəkləmək funksiyası

--yüksək təhlükəsizlik. İstifadəçi girişi üçün başqa fayllara qadağa qoymaq funksiyası.


Fat 32

Fat32 fayl sistemi daha çox Windowsun əvvəlki versiyalarında Windows 95, Windows 98 və Windows ME istifadə olunurdu. Fat32 də həm də həcm limiti problemi də var. beləki bu sistemdə 32GB dan artıq hissələr ayırmaq olmur.

Nüvə[redaktə | əsas redaktə]

Əvvəlcədən xəbər verilidiyi kimi Windows 7 yeni Miniwin nüvəsinin keyfiyyət göstəriciləri üstündə qurulmayacaq. Stivens sinofskinin sözlərinə görə korporasiya yeni sistemin Vista drayverləri ilə üzərində çalışacaqdı. Ona görə də windows Server 2008 nüvəsindən istifadə olunacaq. 4 noyabr 2008 ci ildə Mark Russinoviç bəyan etdi ki windows 7 əslində MiniWin nüvəsi üzərində qurulacaq. ancaq işləmə prinsipi isə nüvənin qatlara bölünməsi prinsipi üzrə işləyir və hansı baza qatı (kernelBase.dll və s.) cəmi 30 mb yer tutur ancaq qalan funksiyalar isə köhnə kitabxanalarda qalır.(meselcun kernel32.dll və s) proqramların və drayverlərin işləyə bilməsi üçün bu funksiya funksionallı sxem bölüşdürülməsinin hesabına nəzərə çarpmır.

Professional istifadəçilər üçün xüsusi tip virtual paketlər hazırlanıb. hansı ki Windows 7 nin tərkibində windows xp ni Intel VT və ya AMD-V prosessorları istifadə etməklə işlətmək mümkündür. Ancaq bunun üçün 15 gb boş yer və ən azı 2 gb Ram diski lazımdır. (64bitlik versiyalar ücün 3 gb)

Təhlükəsizlik[redaktə | əsas redaktə]

Windows 7 də daha User Account Control (UAC) realizə olunub hansı ki Vistadan fərqli olaraq "həmişə xəbərdar et " və "heç vaxt xəbərdar etmə " rejimləri arasında daha 2 rejim mövcuddur. : "proqram kompüterdə dəyişiklik etdiyi zaman xəbərdar et" və " "proqram kompüterdə dəyişiklik etdikdə xəbərdar et ( desktop istisna)" . qeyd etmək lazımdır ki bu sistem ancaq proqram və ya arxa rejimdə işlək vəziyyətdə olan zaman işləyir.

Həmçinin Bitlocker texnologiyasında dəyişiklik edilib və yeni Bitlocker to go funksiyası əlavə edilib.

Həmçinin dəyişikliklər windows brandmauerdə də özünü əks etdirir. Hansı ki proqramın şəbəkəyə müraciəti zamanı firewall sistemi avtomatik xəbərdarlıq edir. Applocker sistemi isə qadağan olunmuş proqramların açılmasının qarşısını alır.

DirectAccess fon rejimində şəbəkəyə təhlükəsiz bağlanmanı təmin edir. VPN dən fərqli olaraq bu sistem istifadəçi iştirakını lazım bilmir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

VikiAnbarda Windows 7 ilə əlaqəli mediafayllar var.