Yakob Henle
| Fridirix Qustav yakob Henle | |
|---|---|
| alm. Friedrich Gustav Jacob Henle | |
| | |
| Doğum tarixi | 19 iyul 1809[1][2] |
| Doğum yeri | |
| Vəfat tarixi | 13 may 1885[4][5][…] (75 yaşında) |
| Vəfat yeri | |
| Dəfn yeri | |
| Vətəndaşlığı | Alman |
| Elm sahəsi | Anatomiya |
| Elmi dərəcəsi | Professor |
| İş yerləri | |
| Alma-mater | Bonn, Haydelberq universitetləri |
| Təhsili | |
| Tanınmış yetirmələri | Carl Joseph Norden[d] |
| Tanınır | Henle ilgəyi |
| Üzvlüyü | |
| Mükafatları |
|
Fridrix Qustav Yakob Henle (19 iyul 1809[1][2], Fürt[d], Mərkəzi Frankoniya[3] – 13 may 1885[4][5][…], Göttingen[6]) — alman anatomu və həkimi, nefronun quruluşunu tədqiq edərkən kəşf etdiyi ilgək onun adı ilə Henle ilgəyi adlandırılmışdır. Yakob Henle yəhudi zərgər və qızıl tacirnin ailəsində dünyaya gəlmişdir. Onun işlərini müasir mikrobiologiyanın "rüşeymi" adlandırmaq olar. Yakob Henle rəhudi olsa da xristiyanlığı qəbul etmişdir. 1832-ci ildə Bonn və Heydelberqdə tibbi təhsilini bitirdikdən sonra, 1834-cü ildə Berlində Rudolfinin assistenti olmuşdur. 6 il ərzində yeni heyvan növlərinə dair üç anatomik monoqrafiya, daxil olmaqla külli miqdarda elmi məqalələr dərc etmişdir. 1837-ci ildə Berlin universitetində mikroskopik anatomiya və potologiya üzrə privat-dosent kimi işləmişdir. 1844-cü ildə Yakob Henle Heydelberqə gələrək burada fiziologiya və potologiyanı öyrənir. Öz müəllimi Müllerlə birlikdə köpək və skat balıqlarına dair zooloji oçerk dərc edir. Henle 1852-ci ildən Göttingen universitetindəki anatomiya instituna rəhbərlik etmiş, 1855-ci ildə özünün məşhur "İnsanın sistematik anatomiyası" dərsliyini dərc etdirmiş və 1885-ci ildə Göttingendə vəfat etmişdir.
1888-ci ildə yaşadığı binaya xatirə lövhəsi vurulmuş, lakin 1942-ci ildə nasional-sosialistlər tərəfindən yəhudi mənşəyinə görə götürülmüş və İkinci dünya müharibəsindən sonra təzədən yerinə asılmışdır. Hal-hazırda onun doğulmuş olduğu Fürt şəhəri, Helmstrase 9 ünvanında xatirə lövhəsi asılmaqdadır. Heidelberg anatomiya institutunun preparat zalının önündə onun büstü qoyulmuşdur.
Həmçinin bax
[redaktə | vikimətni redaktə et]İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- 1 2 Virtual Laboratory.
- 1 2 Allgemeine Deutsche Biographie (alm.). / Hrsg. Historische Commission bei der königl. Akademie der Wissenschaften. Leipzig: Duncker & Humblot. 1875.
- 1 2 Friedrich Gustav Jacob Henle (buk.). // Store norske leksikon. ISSN 2464-1480. (İstifadə tarixi: 17 oktyabr 2026).
- 1 2 Friedrich Gustav Jacob Henle (ing.). // Who Named It?. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).
- 1 2 Friedrich Gustav Jakob Henle (alm.). // Brockhaus Enzyklopädie. F.A. Brockhaus. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).
- 1 2 Historische Lexikon der Schweiz, Dictionnaire historique de la Suisse, Dizionario storico della Svizzera (alm.). Bern. 1998–. (İstifadə tarixi: 24 oktyabr 2026).
- ↑ Riyazi genealogiya layihəsi (ing.).
Mənbələr
[redaktə | vikimətni redaktə et]- Fritz Dross, Kamran Salimi (Hrsg.): Henle. Bürgerliches Leben und "rationelle Medicin". Schriftenreihe des Stadtarchivs und Stadtmuseums Fürth. Bd. 2. Fürth 2009. ISBN 978-3-940889-01-0
- Friedrich Merkel: Jacob Henle: Ein deutsches Gelehrtenleben, nach Aufzeichnungen und Erinnerungen. Braunschweig 1891.
- Victor Robinson: The Life of Jacob Henle, New York 1921..
Xarici keçidlər
[redaktə | vikimətni redaktə et]- Biographie u. Online-Veröffentlichungen auf der Homepage der Universität Heidelberg
- Kurzbiografie und digitale Quellen im Volltext (ing.) im Virtual Laboratory des Max-Planck-Instituts für Wissenschaftsgeschichte
- "Zur Anatomie der Niere" bei Google Books (PDF)
- Jakob-Henle-Haus Fürth
- 1000 Jahre Fürth
- 19 iyulda doğulanlar
- 1809-cu ildə doğulanlar
- 13 mayda vəfat edənlər
- 1885-ci ildə vəfat edənlər
- 75 yaşında vəfat edənlər
- Göttingendə vəfat edənlər
- Göttingendə dəfn olunanlar
- Göttingen Universitetinin müəllimləri
- Heydelberq Universitetinin müəllimləri
- Sürix Universitetinin müəllimləri
- Berlin Humboldt Universitetinin müəllimləri
- Bonn Universitetinin məzunları
- Leopoldin Alman Milli Elmlər Akademiyasının üzvləri
- İsveç Kral Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Macarıstan Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Rusiya Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Prussiya Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Göttingen Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Niderland Kral İncəsənət və Elmlər Akademiyasının üzvləri
- London Kral Cəmiyyətinin üzvləri
- Maksimilianın "Elm və incəsənət üzrə" Bavariya ordeni kavalerləri
- London Kral Cəmiyyətinin əcnəbi üzvləri
- Əlifba sırasına görə alimlər
- Həkim qaralamaları
- Almaniya anatomları
- Almaniya alimləri
- Zoologiya taksonlarının müəllifləri
- Almaniya yəhudiləri
- Almaniya taksonomları