İnformasiya texnologiyaları

İnformasiya texnologiyaları (İT) – (en. Information technologies, ru. Информационные технологии) – informasiya ehtiyatlarından istifadə olunması proseslərinin ağırlığını azaltmaq, onların etibarlığını və operativliyini çoxaltmaq məqsədilə informasiyanın toplanması, emalı, saxlanması, ötürülməsini təmin edən və texnoloji zəncirdə birləşdirən metodlar, istehsal prosesləri və texniki-proqram vasitələri toplusudur.

İnformasiya texnologiyaları dedikdə kompüter texnologiyaları başa düşülür. Kompüter üzrə mütəxəssislər İT mütəxəssisləri adlanırlar.

İnkişaf prinsipləri

İnformasiya texnologiyalarının üç əsas prinsip üzrə inkişaf edir:

• kompyuterdə interaktiv rejimində iş;
• proqram məhsullarının qarşılıqlı əlaqələndirilməsi;
• proqramlaşmada həm verilənlərin, həm də məsələnin qoyuluşunun dəyişdirilməsi prosesinin çevikliyi.

İnformasiya texnologiyasının xüsusiyyətləri

• Emal obyekti verilənlərdir;
• Məqsəd informasiyanın alınmasıdır;
• Emal prosesinin vasitələri proqram və aparat təminatıdır;
• Verilənlərin emal prosesləri ardıcıl əməliyyatlara bölünür.

Tarixi

İT-nin yaranması XX-ci əsrin 60-cı illərinə təsadüf edir. Bu zaman ilk informasiya sistemləri yaradılmağa və təkmilləşməyə başlamışdır.

İnternetin inkişafı, yeni-yeni proqram və sistemlərin yaradılması, qloballaşma XX-ci əsrin 90-cı illərindən İT-nin inkişafının daha sürətlə getməsini göstərir.

İnformasiya texnologiyalarının inkişafı

İnformatika, eləcə də İnformasiya texnologiyaları elmi inkişaf etdikcə yeni-yeni elmi terminlər, anlayışlar da meydana gəlmiş və gündəlik həyata daxil olmuşdur. Bunlara misal olaraq: İnfokommunikasiya, informasiya infrastrukturu, informasiyalaşma, informasiya mühiti, informasiya cəmiyyəti, informasiya resursları və xidmətləri, bilik bazası, audio-video konfrans, telekonfrans, axtarış serverləri, relevant informasiya, spam, provayder, host, çat, meynfreym, LAN, WAN, XML, HTTP və s. göstərmək olar.

PHP, Perl, ASP, ASP.NET, J2EE (Java) və s. vasitəsilə veb-saytlar yaradılır. MySQL, Microsoft SQL Server, Oracle proqramları ilə verilənlər bazası (VB) və verilənlər bazasının İdarəetmə sistemləri, SQL, JDBC, EJB-QL vasitəsilə verilənlərin idarəsi yerinə yetirilir.

Mənbə

• R.M.Əliquliyev, Ə.Q.Əliyev. İqtisadi proseslərdə informasiya texnologiyaları. Bakı, Elm, 2002, 48 səh.
• Əlövsət Qaracaoğlu ƏLİYEV, "İNFORMATİKA ELMİNİNN TARİXİ, PREDMETİ, MƏQSƏDİ VƏ ONUN CƏMİYYƏTDƏKİ ROLU VƏ VƏZİFƏLƏRİ" , AMEA İnformasiya Texnologiyaları İnstitutu

Həmçinin bax

• İnformasiya texnologiyalarının yaranma tarixi
• İnformatika
• Kompüter Əməliyyat Sistemləri
• Qurğular
• Kompüter şəbəkələri
• Kompüter proqramları
• İnformasiya Texnologiyaları İnstitutu‎

Xarici keçidlər

• BMT-nın İnformasiya Texnologiyalarına aid saytı
• CITFORUM
• İnformasiya Texnologiyalarına aid elmi sayt
• İnformasiya Texnologiyaları
• http://www.ikt.az
• http://www.akademiya.net/