Çavundur nahiyəsi

Vikipediya, azad ensiklopediya
(Çulundur mahalı səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Jump to navigation Jump to search
Disambig.svg Bu məqalə Çavundur nahiyəsi haqqındadır. Digər mənalar üçün Çavundur (dəqiqləşdirmə) səhifəsinə baxın.

Çavundur mаhаlı — XIV əsr-1840 inzibati nahiyə. Qarabağ xanlığının bölgələrindən biri. İndiki Zəngilan rayonu ərazisi.

Oğuzların 24 boyundan olan Çuvaldar boyu/Çavundur boyu adı ilə bağlıdır. Çavundur (çay) bu ərzidə yerləşir. Həmin sözün qədim şəkili ilə (yəni Çavuldur) dur.

Qısa bilgi[redaktə | əsas redaktə]

  • Sahəsi -
  • Əhalisi - Türk
  • Yaranması — XIII əsr
  • Mərkəzi— Məlikli (Zəngilan) kəndi
  • Sərhədləri —

Mаhаlın tаriхi[redaktə | əsas redaktə]

Çavundur nahiyəsi 1593 ci ildə Osmanlı İmperiyasının İrəvan əyalətinin İsgəndərqalası livasının nahiyəsi

  • 1. Sinalı erm. kəndi (12 ailə)
  • 2. Kərin erm. kəndi (16 ailə)
  • 3. Xəstəbezor. BaĢqa adı ġıxavuzdur erm. kəndi (8 ailə)
  • 4. ġiskerd erm. kəndi (8 ailə)
  • 5. Nanvadirək azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 6. Səngülan azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 7. Keyman azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 8. Kələvanıs. BaĢqa adı QayabaĢıdır azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 9. Yerkəni azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 10. Sav azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 11. Qızlarağacı azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 12. Kilsə azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 13. Limkəhan azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 14. Doqquzxırman məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 15. Çəmtus azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 16. Gicikan azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 17. Püraküm azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 18. Təri azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 19. Kosa azərb. kəndi (14 ailə)
  • 20. Aşağı Carutan və Mərəli azərb. kəndi (4 ailə)
  • 21. Muşilan azərb. kəndi (5 ailə)
  • 22. Aşağı Pürcavan kəndi və Sofılər məzrəəsi azərb. kəndi (4 ailə)
  • 23. Kəklik azərb. kəndi (4 ailə)
  • 24. Boyavar məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 25. Qərar məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 26. Buradərək. Nizaməddinli kimi tanınır azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 27. Qapucuk azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 28 Yuxarı Mirili azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 29. Zaviyyə. Başqa adı Baba Qəni təkyəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 30. Yuxarı Carutan azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 31. Pürəliyan azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 32 Seyfullahlı azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 33. Zərdiyas azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 34. Hind azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 35. Top azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 36. Pürhəmzəli azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 37. Sivəcur azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 38. Sənuc azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 39. Xənəzor azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 40. Çeşmə azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 41. Muafiyan. Qazılı kimi tanınır azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 42. Tərünid azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 43. Yuxarı Pürcavan azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 44. Təklədərə azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 45. Sarıtala azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 46. Kurdəzor azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 47. Yelik məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 48. Dəvəeniş məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 49. Axşaməhər və Ağaziran məzrəələri azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 50. Dərvişlər məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 51. HaĢımlı məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 52. Kavkan azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 53. ġitaruz məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 54. Alnıqolualçaq. Qafalı kimi tanınır azərb.kəndi (dağıdılıb)
  • 55. Bist məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 56. Pürşəndul məzrəəsi azərb. kəndi (dağıdılıb)
  • 57 Seyfətas və Dəmirci mülkü məzrəələri azərb. kəndi (dağıdılıb) [1][2]

1728 ci ildə Osmanlı İmperiyasının Çuləndər livası nın bir nahihəyədən ibarət olan nahiyəsi. Çuləndar 60 kənd bulunmaktadır 30 u boştur , vergi veren :

  • 1 Piri
  • 2 Pirgalan
  • 3 Kavkan
  • 4 Yukarı Pircahan
  • 5 Sufiler
  • 6 Guyucag
  • 7 Sabunxor
  • 8 Şehabbeyli
  • 9 Gazili
  • 10 Şuturuz
  • 11 Kilseyan
  • 12 Müşlan[3]

Çulundur mahalı əvvəlcə nahiyə kimi Qarabağ bəylərbəyliyinə bağlı idi. 1735-ci ildə Nadir şah Qırxlı-Avşar ziyadoğluların acığına bu nahiyəni Təbriz bəylərbəyliyinin Qaradağ vilayətinə tabe etdi.

1747-ci ildə Pənahəli xan Sarıcalı-Cavanşir mahalı yenidən Qarabağa bağladı.

Mahal I Rus-İran müharibəsi zamanında İrana tabe olmuşdu. Daha sonra Qapıcıq dağının zirvəsindən Ağlıdərə dərəsindən aхan çayın sol sahili ilə Oхcu kəndinə qədər və sonra Qapancay və yaхud Cuğundur çayının sağ sahili ilə onun Tir yaşayış yеri yaхınlığında Araz cayına tokulduyu yеrə və oradan Şabadin, Gеcalan, Oхçu kəndlərinə qədər. Umumiyyətlə, Qapançay və yaхud Cuğundur çayının sol sahilində yaşayan əhali Rusiyaya, sağ sahilində yеrləşənlər isə İrana məхsusdur≫ [4].

Mаhаlın ərаzisi[redaktə | əsas redaktə]

Qədim-qayım Qarabağın əski mahallarından biri də Çulundurdur. Çulundur mahalının sərhəd-sınırı güneydə Araz çayı, quzeydə Qapanat mahalları (Əcənan, Bağabürd), günbatanda Mehri mahalı və gündoğanda isə Bərgüşad mahalı ilə çevrələnir.

1823-cü ildə mülkədarlara aid kəndlər[redaktə | əsas redaktə]

Çulundur mahalının naibləri[redaktə | əsas redaktə]

Titul Adı Başlanığıcı Sonu
Naib Məlik Mahmud bəy 1747 1763
Naib Məlik Hümmət bəy 1763 1772
Naib Məlik Məmmədxan bəy 1772 1799
Naib Məlik Məmmədyar bəy 1799 1806
Naib Hacı Məlik Budaq bəy 1806 1811
Naib Məlik Mövlamverdi bəy 1811 1816
Naib Məlik Kazım bəy 1816 1822

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. İrəvan vilayətinin icmal dəftəri
  2. [1]
  3. [2]
  4. Актъ, составленный в Тифлисъ 28-го марта 1825 года ген-лейт. Велъяминовымъ и беглярбегом тавризскимъ Фет-Али-ханом. Кавказский сборник, том ХХЫ, Тифлис 1901, стр. 53-56.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]