Əfqanıstan Silahlı Qüvvələri

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Əfqanıstan Silahlı Qüvvələri
Qurulub1709-cu il
Cari forma1 dekabr 2002-ci il
DaxildirAfghan National Army emblem.svg Əfqan Milli Ordusu
Emblem of the Afghan Air Force.svg Əfqanıstan Hərbi Hava Qüvvələri
QərargahKabil, Kabil vilayəti, Əfqanıstan[1]
Rəhbərlik
PrezidentƏşrəf Qani
İnsan gücü
Hərbi yaş16
Hər il əsgərlik yaşına çatan378,996 nəfər kişilər,
357,822 nəfər qadınlar
Aktiv kadr195,000 nəfər (2014)
Xərclər
Büdcə11.6 milyard ABŞ dolları (2011)[2]
ÜDM faizi1.9%
Sənaye
Xarici təchizatçılarABŞ ABŞ
Rusiya Rusiya
Hindistan Hindistan
Çin ÇXR
Türkiyə Türkiyə
Braziliya Braziliya
Əlaqədar məqalələr
TarixSovet-Əfqan müharibəsi
Əfqanıstan müharibəsi

Əfqanıstan Silahlı Qüvvələri Əfqanıstan İslam Respublikasını istənilən daxili və xarici təhdidlərdən müdafiə etmək vəzifəsi daşıyan hərbi qüvvədir. Əfqan Milli Ordusu və Əfqan Hərbi Hava Qüvvələrindən ibarətdir. Ölkə prezidenti Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanıdır və silahlı qüvvələr birbaşa ona tabedir. Milli Hərbi Komanda Mərkəzi ölkənin paytaxtı Kabil şəhərində yerləşir və silahlı qüvvələrin baş qərargahı hesab olunur.

1709-cu il əfqan silahlı qüvvələrinin yarandığı tarix hesab edilir. 18-ci əsrdən 19-cu əsrə qədər əfqanlar Səfəvi İmperiyasıMaratha İmperiyasına qarşı bir çox döyüşdə iştirak etmişdir. Ordu Britaniya Hindistanının tərkibində əmir Əbdürrəhman xan tərəfindən idarə olunan zaman 1880-ci ildə yenidən təşkilatlanmışdır. 20-ci əsrin əvvəllərində Əmənullah xanın hakimiyyəti dövründə ilk dəfə modernizasiya olunan əfqan hərbi qüvvələri sonradan, Məhəmməd Zahir şahın 40 illik hökmranlığı dövründə ikinci dəfə yenilənmişdir. Sovet İttifaqı tərəfindən dəstəklənən Əfqanıstan Silahlı Qüvvələri 1978-ci ildən 1992-ci ilə qədər ABŞ, Səudiyyə ƏrəbistanıPakistan tərəfindən dəstəklənən çoxmillətli mücahid qruplaşmalarına qarşı mübarizə aparmışdır. Prezident Məhəmməd Nəcibullanın 1992-ci ildə istefa verməsindən sonra Sovet hökuməti tərəfindən dəstəyin kəsilməsi nəticəsində ölkə müxtəlif qruplaşmalar tərəfindən bir neçə hissəyə parçalandı və mücahidlər hökumətə nəzarəti ələ keçirdi. Həmin dövr ərzində Əfqanıstanda Taliban qruplaşmasının üstünlüyü artdı.

Taliban üzvlərinin hakimiyyətdən düşürülməsindən sonra 2001-ci ilin sonlarından etibarən Əfqanıstan Silahlı Qüvvələri ölkə daxilində yerləşdirilən NATO qoşunları, xüsusilə də ABŞ Silahlı Qüvvələri tərəfindən yenidən quruldu. Ordunun komplektləşdirilməsi və şəxsi heyətə təlimlərin keçirilməsində ilkin problemlərin yaranmasına baxmayaraq, bu qoşunlar Taliban hərəkatına qarşı mübarizədə kifayət qədər effektiv oldular. ABŞ-ın əsas qeyri-NATO müttəfiqlərindən biri hesab olunan Əfqanıstan hələ də bu ölkədən milyardlarla dollar həcmində hərbi yardım alır.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Virginia National Guard's 29th Infantry Division mentors making a diff".
  2. C. J. Radin (19 aprel 2010). "Afghan Security Forces Order of Battle" (PDF). İstifadə tarixi: 1 sentyabr 2018.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Əfqanıstan Silahlı Qüvvələri ilə əlaqəli mediafayllar var.