Alıbəyli (Kəlbəcər)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Alıbəyli
39°58′17″ şm. e. 46°13′09″ ş. u.
Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Rayon Kəlbəcər rayonu
Tarixi və coğrafiyası
Saat qurşağı
Xəritəni göstər/gizlə
Alıbəyli xəritədə
Alıbəyli
Alıbəyli

Alıbəyli, Tirkeşəvənd (1937-2015), Bəylik (?-1937) — Azərbaycan Respublikasının Kəlbəcər rayonunun Əsrik kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.[1]

1993-ci ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

29 may 2015-ci ildə Əsrik kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Tirkeşəvənd kəndi Alıbəyli kəndi adlandırılmışdır.[2]

Bu kənd 1937-ci ilə kimi Bəylik adlanıbdır. Kənddə çox sayda bəy yaşadığından Bəylik adı verilib. 1937-ci il represiyasından sonra kəndin adı Tirkeşəvənd adlandırılıbdır.

Digər bir varianta görə kəndin yaxınlığında Tutxun çayı üzərindən türklər tir atıb körpü düzəltdiklərinə görə Tirkeşəvənd adlanır, yəni türk keçən bənd.

Kəndin ərazisi qədim yaşayış məskəni olub. Başqa bir varianta görə bu ərazidə ilk məskunlaşan XVI-XVII əsrlərdə Laçın rayonundan gələn Qotur Məmməd olubdur. O, bu əraziyə gələndə uçulub-dağılmış kənddə divarının üstündə tirkeşəvənd və tiri qalan bir evə rast gəlib. Ona görə də kəndin adını Tirkeşəvənd qoyubdur. Keçmiş zamanlarda yaşayış damlarının divarının üstünə yoğun tir qoyurmuşlar. Bu tirin adı tirkeşəvənd olub, yəni tirkeçən bənd, tirləri bir-biri ilə bağlayan bənd deməkdir. Həmin tirin üstünə isə bir divardan o biri divara keçən tirləri qoyurmuşlar. Qotur Məmmədin oğlu Kərbəlayı Tanrıverdinin oğlu Kərbəlayı Bəxtiyar Laçın rayonunun Bülövlük bəyliyindən Alməmməd bəyin qızı Pərixanla evlənir. Qaynatasının təqdimatına görə ona da bəy titulu verilib. Bu hadisədən sonra kənddə bəylərin sayı çoxalır və kənd 1937-ci ilə qədər Bəylik adlanır.[3]

Yaylaqlar[redaktə | əsas redaktə]

Çökək bulağın yurdu, Sünnətolan yurd, Yal yurdu, Həmzə bulağının yurdu, Qırmızıqaya yurdu, Mərcanlı yurdu, Maqsudlu yurdu, Qaraağacı yurd, Cəvahirli yurdu, Ayranlıdərə yurdu, Təkyurd, Fezinin yurdu, Güney yurd, Səlim bəyin bulağının yurdu. Xədicəyə toy olan yurd.

Bulaqlar[redaktə | əsas redaktə]

Naibgələn bulaq, Həmzə bulağı, Pəri bulağı, Səim bəyin bulağı, Təknə bulaq, Soyuq bulaq, Şırşır bulaq, Qara bulaq, Qındırğalı bulaq, Qara inək uçan bulaq, Daş bulaq, Göy bulaq.

Məşhur yerlər[redaktə | əsas redaktə]

Qızılitən, Qatırın şişi, Qalaboynu qalası, Firudin bəyin çayı evi, Donuz güneyi, Mustafa təpəsi, Göllər, Naibgələn, Qənşərgüney, Qoyunəmişən, Çirişli, Qazıxan dərəsi, Ağzıbir dərəsi, Uzungüneyin dərəsi, Naibgələnin dərəsi, Səyalıuçan, Tuvulğalı təpə, Səyalının dərəsi, Söyüdlü dərə, İmanın qılçası sınan, Təpəyurd, İsgəndər koması, Qanlıdaş, Buzxana, Mıxtökən dağı, Çilgəz dağı, Böyük boz dağ, Naibgələnin biçənəkləri, Təpəyurdun biçənəkləri, Qırmızıqayanın biçənəkləri, Ayranlı dərə, Ayranlı dərənin biçənəkləri, Taxtabiçənək, Şambiçənək, Tülkülü təpə, Göygav, Cilli düz, Əzgilli güney, Zağın dərəsi, Zağın güneyi, Gülmalının güneyi, Möhürlü güney, Cıdır yalı, Sarıdaş, Möylənverdinin kənd yeri, Alamqaya, Marallıdaş, Əmrahın burnu, Baxışın təpəsi, Alıbəyin şamı, Dəhnə, Cındırlı pir, Sarıyoxuş.[3]

Binələr-Qışlaqlar[redaktə | əsas redaktə]

Firudin bəyin binəsi, Məşədi Kazımın binəsi, Qazıxan binəsi, Qaratorpaq binə, Söyüdlü binə, Əsəd bəyin binəsi, Kalafalıq binəsi.[3]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi (2019). "İnzibati ərazi bölgüsü təsnifatı" (PDF) (azərb.). stat.gov.az. 2020-04-16 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2020-04-16.
  2. "Azərbaycan Respublikasının Ağcabədi, Ağdam, Ağdaş, Astara, Bərdə, Cəlilabad, Gədəbəy, Göyçay, Xaçmaz, İsmayıllı, Kəlbəcər, Kürdəmir, Quba, Laçın, Tərtər, Ucar və Zaqatala rayonlarının bəzi kəndlərinin adlarının dəyişdirilməsi barədə Azərbaycan Respublikasının 29 may 2015-ci il tarixli, 1300-IVQ nömrəli Qanunu" (azərb.). e-qanun.az. 2015-05-29. 2020-04-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-04-17.
  3. 1 2 3 Məzahir Təhməzov Kəlbəcər Ensiklopedik məlumatlar Toponimlər fotoşəkillər xəritələr.