Artsak (mahnı)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
instrumental musiqi
Artsak
erm. Արցախ
Albom Ani
Yayımlanıb 1999[1]
Müddəti 5:35
Studiya Eye Records
Bəstəkar Ara Gevorkyan
Audio nümunəsi
musiqidən qısa parçanın səslənməsi

Artsak (erm. Արցախ) — Ermənistan bəstəkarı Ara Gevorkyanın 1999-cu ildə "Ani" albomunda yayımlanmış instrumanetal xalq musiqisi. Yayımlanmasından qısa müddət sonra, mahnı Ermənistanda məşhurlaşmışdır.[2][3] Musiqi kompozisiyasında Fikrət Əmirovun Hüseyn Cavidin "Şeyx Sənan" dram əsərinin tamaşası əsaında çəkilmiş "Kor Ərəbin mahnısı"[4][5] filmi üçün bəstələdiyi 4 dəqiqə 16-saniyyəlik mahnının ilk və son parçalarından istifadə olunur[6] (melodiyanın 4-dəfə sürətləndirilmiş şəkli oranjman edilib, 25-50-ci saniyyələrində və 03:05-03:55-ci saniyyələrində). Musiqi bir çox mədəni, idman və siyasi mərasimlərdə istifadə edilmişdir.[qeyd 1] Dünyanın müxtəlif ölkələrindən fiqurlu konkisürənlər, gimnastlar və digər idmançılar da dəfələrlə bu musiqiyə müraciət etmişlər.

İdmanda istifadəsi[redaktə | əsas redaktə]

İl İdmançı Ölkə İdman Tədbir(lər) İst
2001–02 AleksandrAbt Rusiya Rusiya Fiqurlu konkisürmə 2002 Qış Olimpiya Oyunları da daxil olmaqla, bütün idman mövsümü [7]
2005–06 Elene Gedevanişvili Gürcüstan Gürcüstan Fiqurlu konkisürmə 2006 Qış Olimpiya Oyunları da daxil olmaqla, bütün idman mövsümü [8]
2007 Dinarə Gimatova Azərbaycan Azərbaycan Gimnastika 2007 Ribbon AA Deriugina Kuboku [9][10][11]
2007-08 Vazgen Azroyan
Anastasiya Qrebenkina
Ermənistan Ermənistan Fiqurlu konkisürmə orijinal rəqs [12]
2008 Aliyə Yussupova Qazaxıstan Qazaxıstan Gimnastika [13]
2009 Holon Israel İsrail İsrail Fiqurlu konkisürmə [14]
2009 Vic Darçinyan Ermənistan Ermənistan Boks Giriş musiqisi [15]
2010 Dou Baobao Çin ÇXR Gymnastics 2010 Korbeyl-Essonn Beynəlxalq Ritmik Gimnastika Yarışı [16]
2010 Marta Koczkovska Polşa Polşa Gimnastika 2009 Korbeyl-Essonn Beynəlxalq Ritmik Gimnastika Yarışı [17]
2010 Corco Petrosyan İtaliya İtaliya Kikboksinq Giriş musiqisi [18]
2013 Viktoriya Murs Kanada Kanada Gimnastika 2013 AT&T Amerika Kuboku [19]
2013 Geqard Musasi Niderland Niderland Kikboksinq Giriş musiqisi [20]
2014 Süzanna Kentikyan Almaniya Almaniya Gimnastika Giriş musiqisi [21]
2016 Seda Tutxalyan Rusiya Rusiya Gimnastika 2016 Yay Olimpiya Oyunları da daxil olmaqla, bütün idman mövsümü [22][23]

Digər[redaktə | əsas redaktə]

Qalmaqal[redaktə | əsas redaktə]

2007-ci ildə Azərbaycanın Rusiyadakı səfiri Polad Bülbüloğlu "Artsak" mahnısında Azərbaycan musiqisindən istifadə edilməsini bildirmişdir. Ara Gevorkyan bu iddiaya cavab verərək, mübahisənin Rusiyanın Pervıy kanalında yayımlanan "Lednikoviy period" teleşousunun epizodlarından birində baş vermiş qarışıqlıqla əlaqəli olduğunu bildirmişdir. Belə ki, şouda müğənni Aleksandra Savaleva və Rusiyada doğulmuş İsrail fiqurlu konkisürəni Sergey Saxnovskinin çıxışı zamanı Ermənistan bəstəkarı Ara Gevorkyanın musiqisi səslənəcəyi elan edilsə də, Azərbaycan bəstəkarı Tofiq Quliyevin "Sənə də qalmaz" mahnısı səsləndirilmiş və yalnız bundan sonra Gevorkyanın "Artsak" mahnısından kiçik hissə əlavə edilmişdir.[26]

2017-ci ildə Azərbaycanda dərs ilinin başlanması ilə əlaqədar Masazırda yerləşən 3 saylı orta məktəbdə təşkil olunmuş mərasimdə şagirdlər Ara Gevorkyanın “Artsax” əsəri ilə xüsusi rəqs kompozisiyası təqdim ediblər. Məktəb rəhbərliyinə etiraz edilməsi zamanı, mahnının Fikrət Əmirovun “Qarabağ mirvarisi” adlı əsəri olduğu iddia olunub, lakin Azərbaycan Milli Konservatoriyasının rektoru Səyavuş Kərimi və bəstəkarın oğlu Cəmil Əmirov, Fikrət Əmirovun belə bir əsərinin olmadığını və iddianın yalan olduğunu bildiriblər.[27]

Qeydlər[redaktə | əsas redaktə]

  1. Musiqinin istifadə edildiyi bəzi tədbirlərə nümunə:

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Ani". Ara Gevorgyan Website. İstifadə tarixi: 16 sentyabr 2017.
  2. "Գիլանն առաջարկ է արել Արա Գևորգյանին" (erməni). A1plus. 23 May 2012. Այսուհետ կոմպոզիտորի հանրահայտ «Արցախ» ստեղծագործությունը....
  3. "Հայաստանի շունչը՝ Ռուսաստանում". Aravot (erməni). 23 March 2007. ...«Արցախ» հանրահայտ կոմպոզիցիան:
  4. https://www.youtube.com/watch?v=MiMm6QcyWGA
  5. Kor ərəbin mahnısı
  6. https://news.day.az/politics/309857.html
  7. Alexander Abt 2002 Olympics SPYouTube
  8. Elene Gedevanishvili & Ara Gevorkyan - ArtsakhYouTube
  9. "Ара Геворкян подаст в суд" (rus) (187). Kommersant via Golos Armenii. 12 October 2007. ...выступления своей спортсменки Динары Гематовой на соревнованиях по художественной гимнастике в Минске под музыку Ары Геворкяна "Арцах".
  10. Dinara Gimatova Ribbon AA Deriugina Cup 2007YouTube
  11. Dinara Gimatova Ribbon 2007 Miss ValentineYouTube
  12. "Anastasia GREBENKINA / Vazgen AZROJAN: 2007/2008". International Skating Union. 12 January 2008 tarixində orijinalından arxivləşdirilib.
  13. Aliya Yussupova Music Ribbon 2008 (Exact Version)YouTube
  14. Holon Israel - Armenian DanceYouTube
  15. "Դարչինյան-Ագբեկո մարտը՝ Ջեքսոնի երգերի ուղեկցությամբ". Aravot (erməni). 7 July 2009. ...Վախթանգ Դարչինյանը, որը, ինչպես հայտնի է, ավանդաբար ռինգ է մտնում Արա Գեւորգյանի «Արցախ» ստեղծագործության երաժշտության հնչյունների ներքո:
  16. DOU Baobao ribbon - Corbeil 2010 AAYouTube
  17. Marta KOCZKOWSKA rope - Corbeil 2009 AAYouTube
  18. Albert Kraus vs Giorgio Petrosyan - Entrance K-1 MAX 2010 FINALYouTube
  19. "Victoria Moors - Floor Exercise - 2013 AT&T American Cup". USA Gymnastics. İstifadə tarixi: 16 sentyabr 2017.
  20. Giorgio Petrosyan [Artsakh Gegard Mousasi HD] — YouTube
  21. [1]
  22. "Российская гимнастка Седа Тутхалян исполнила на Олимпиаде вольное упражнение под композицию "Арцах"". newsarmenia.am (rus). 7 August 2016.
  23. https://www.youtube.com/watch?v=XMZ6e5ssK2k
  24. Фигурное катание | Армянский танецYouTube
  25. ""Hidden Cities Revealed: Baku" - National Geographic channel's documentary film". YouTube. Heydar Aliyev Center. İstifadə tarixi: 23 oktyabr 2017.
  26. Հարցազրույց Արա Գևորգյանի հետ (erməni). Tert.am. 2 February 2009. İstifadə tarixi: 16 sentyabr 2017.
  27. Sadıqzadə, Aytən (15 Sen 2017). "Bir mahnının sirri - Fikrət Əmirov, yoxsa Ara Gevorqyan?". oxu.az. İstifadə tarixi: 15 sentyabr 2017.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]