Cəlaləddin Mənguberdi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
(Cəlal əd-Din Məngburni səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Keçid et: naviqasiya, axtar
Ürgəncdə Cəlal ad-Din Manguberdi abidəsi

Cəlaləddin Mənguberdi (1200 - avqust, 1231) ("Məngüberdi" "Allah verdi" mənaındadır) - Xarəzmşah (1220-ci ildən), Məhəmməd II Əlaəddinin oğlu, atasının ölümündən sonra xarəzmlilərin monqol-tatarlara qarışı mübarzəsinə başçılıq etmuşdi.

Xorasanda güclü qoşun toplayıb Pərvanə yaxınlığında monqollara zərbə vurmuş, lakin 1221-ci il noyabrın 24-də Çingiz xana məğlub olaraq Hindistana qaçmışdı. 1225-ci ildə Azərbaycanı (Şirvandan başqa), Gürcüstan və Ermənistanın bir hissəsini işğal etmişdi. 1231-ci ildə Bəndərin başçılığı ilə Gəncədə Cəlal əd-Dinə qarşı güclü üsyan qalxmışdı. Cəlal əd-Dinin yaratdığı dövlət möhkəm deyildi. Bundan istifadə edən monqollar 1231-ci ildə yenidən Azərbaycana soxuldular; Döyüşdə məğlub olan Cəlal əd-Din Kürdüstana qaçdı və orada öldürüldü.

Cəlal əd-Din bacarıqlı, cəsur sərkərdə, o dövrdə monqollara qarşı ardıcıl mübarizə aparan yeganə hakim olsa da, siyasətdə çox səriştəsiz idi.