Dedovşina

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Dedovşina (rus. Дедовщина) — SSRİ Silahlı Qüvvələrində və bəzi post-Sovet ölkərində, o cümlədən Azərbaycanda hərbi xidmətə başlayan və gənc çağırışçılar qarşı daimi zorbalığın tətbiqi və orduda nizamnamədənkənar davranışları özündə ehtiva edilməsi.[1]

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

2013-cü il yanvarın 12-də Bakının Fəvvarələr meydanında "Əsgər ölümlərinə SON!" aksiyası keçirilib.[2][3][4] İştirakçıların əsas şüarları "Əsgərimiz ölməsin, ordu morqa dönməsin", "Ali Baş Komadan, bizə cavab ver", "Bəsdir yalan danışmaq!", "Əsgər ölümünə yox!" olub.[2] Aksiya iştirakçıları Daşkəsəndə «N» saylı hərbi hissədə xidmət edən əsgər Ceyhun Qubatovun ölümünə etiraz ediblər.[2] Aksiyanın dağıtmaq üçün polislər su şırnağı, rezin güllə və göz yaşardıcı qazlardan istifadə edilib.[2]

İyerarxik səviyyələri[redaktə | əsas redaktə]

Hərbi qulluqçuların xidmət istifadə etdiyi jarqon və anlayışlar:[5]

  • "İylər", "karantinlər", "öküzlər" — and içmə mərasimindən əvvəl karantin kəçən hərbiçilər.
  • "Ruhlar", "salaqalar", "qunduzlar", "yaşıllar", "atalar", "körpələr", "kirpilər", "göyərçinlər" — altı aya qədər xidmət edən hərbiçilər.
  • "Fillər", "qarğalar", "qazlar", "morjlar", "mamontlar", "böyük qunduzlar" — altı ay xidmət edən hərbiçilər.
  • "Kəllələr", "qırqovullar", "qazanlar" — bir il xidmət edən hərbiçilər.
  • "Babalar", "qocalar" — bir il yarım xidmət edən hərbiçilər.
  • "Dembellər" — ehtiyata buraxılan hərbiçilər.
  • "Kvartirantlar", "vətəndaşlar" — hərbi çağırışdan sonra ən azı iki il xidmət edən hərbiçilər.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Dünya ölkələrində «dedovşina»". www.azadliq.org. www.azadliq.org. İstifadə tarixi: 10 aprel 2019.
  2. 1 2 3 4 "Azerbaijan police break up protest against abuse in army". Reuters. Reuters. İstifadə tarixi: 20 yanvar 2019.
  3. "Azerbaijan police break up protest against abuse in army". www.hurriyetdailynews.com. www.hurriyetdailynews.com. İstifadə tarixi: 20 yanvar 2019.
  4. "Bakıda əsgər ölümlərinə etiraz aksiyası keçirilib". BBC. BBC. İstifadə tarixi: 20 yanvar 2019.
  5. Русистика. — Берлин, 1992, № 1. — С. 35-42