Duşeti

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Şəhər
Duşeti
gürc. დუშეთი
Dusheti (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg
Ölkə Gürcüstan
Region Msxeta-Mtianeti
Koordinatlar 42°5′0″N 44°42′0″E / 42.08333°N 44.70000°E / 42.08333; 44.70000Koordinatlar: 42°5′0″N 44°42′0″E / 42.08333°N 44.70000°E / 42.08333; 44.70000
İlk məlumat 1215
Əvvəlki adı Duşet (1936-cı ilə qədər)
Şəhər statuslu 1801
Mərkəzin hündürlüyü 870 m
Rəsmi dili gürcü
Əhalisi 4600 nəfər (2002)
Milli tərkibi gürcülər, osetinlər, ermənilər, çeçənlər, ruslar, tatarlar
Saat qurşağı UTC+4
Nəqliyyat kodu GEO
Xəritəni aç/bağla
Duşeti  — yerləşdiyi ərazi Gürcüstan
Duşeti

Duşeti (gürc. დუშეთი) — Gürcüstanın Msxeta-Mtianeti diyarında, Duşeti bələdiyyəsində yerləşən kiçik şəhər. Paytaxt Tiflisdən 54 km şimal-şərqdə yerləşir.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Duşeti şəhəri dəniz səviyyəsindən 870 m yüksəklikdə, Böyük Qafqaz dağlarında, kiçik dağ çayı olan Duşetis-Xevi çayının hər iki sahilində yerləşir. Şəhər tarixi Gürcüstanın Pxovi (Pşavi və Xevsureti) tarixi regionundadır. 2002-ci ilin siyahıalmasına görə şəhər əhalisi 4600 nəfərdir.

Rusiya İmperiyası tərkibində Duşetinin 1875-ci ildən istifadə olunan gerbi.

Bu yaşayış məntəqəsi haqqında ilk məlumat 1215-ci ildə gürcü mənbələrində verilib.[1] Araqvi hersoqları bu Duşetidən iqamətgah kimi istifadə etmişlər. 1740-cı illərdə Araqvinin ləğvindən sonra Duşeti Gürcü krallarının əlinə keçmiş, amma əhəmiyyətini itirmişdir. 1801-ci ildə ruslar buranı ələ keçirərək Duşetiyə şəhər statusu vermişlər.[1] 1802-ci ildə Duşeti uezdliyinin paytaxtı olmuşdur. Rusiya vətəndaş müharibəsi, 1918-ci ildə kəndli üsyanı, 1924-cü ildə Sovet rejiminə qarşı dirəniş zamanı şəhər və ətraf əraziləri iğtişaşlara səhnə olmuşdur. Sovet dövründə Duşeti kənd təsərrüfatı və yüngül sənaye mərkəzi olsa da, SSRİ-nin parçalanma illərinə yaxın şəhər iqtisadi tənəzzülə uğramış və əhalisi azalmışdır. Hazırda əhalinin böyük qismi əsasən xidmət sahəsində (bank, təhsil, xırda satış) işləyir.

Duşeti öz xingalı ilə məşhurdur.

İqtisadiyyat[redaktə | əsas redaktə]

Nəqliyyat[redaktə | əsas redaktə]

Şəhərin yaxınlığında Tiflis-Stepantminda dəmir yolu yerləşir. Duşeti və Tiflis arasında avtobus maşrutları fəaliyyət göstərir.

Mədəniyyət[redaktə | əsas redaktə]

Şəhər və ətraf bölgələrdə tarixi və görməli yerlər yerləşir. (Ananuri qalası, Bazaleti gölü) Şəhərdə IX-X əsrlərə aid Müqəddsə Georq kilsəsi və XVIII əsrə aid Çilaşvili ailəsinin sarayını görmək mümkündür.

Məşhur şəxsləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Şota Xinçaqaşvili — keçmiş peşəkar futbolçu.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Duşeti ilə əlaqəli mediafayllar var.

  1. 1,0 1,1 Душети. Great Soviet Encyclopedia.