Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi
Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi - loqo.png
Mərkəzin loqotipi
Ölkə: Azərbaycan Azərbaycan
Yaradılıb: 14 mart 2018
Tabeçilik: Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyi
Ünvan: M. K. Atatürk prospekti 89, Bakı, Azərbaycan
Rəhbərlik
Rəhbər: Fariz Cəfərov
Sayt
Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi

Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi — Azərbaycanda elektronlaşmış xidmət sahələrini özündə birləşdirən publik hüquqi şəxs. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin tabeliyində fəaliyyət göstərir.

Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi - müasir informasiya texnologiyalarından istifadə etməklə dövlət qurumları tərəfindən Azərbaycan Respublikasının ərazisində və kənarda yaşayan bütün vətəndaşlara, hüquqi və fiziki şəxslərə, xarici vətəndaşlara və vətəndaşlığı olmayan şəxslərə informasiya və e-xidmətlərin göstərilməsinə şərait yaradır.

Mərkəzin fəaliyyətinin əsas məqsədi vətəndaşların həyat şəraitini yaxşılaşdırmaq və dövlət xidmətlərinin əlçatanlığını təmin etmək üçün rəqəmsal hökumətə keçid və rəqəmsal texnologiyalardan istifadənin tətbiq edilməsindən ibarətdir.

Yaranması[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 14 mart 2018-ci il tarixli 1885 nömrəli "Elektron hökumətin inkişafı və rəqəmsal hökumətə keçid ilə bağlı tədbirlər haqqında" Fərmanına əsasən Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin tabeliyində "Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi" publik hüquqi şəxs yaradılmışdır.[1][2]

Mərkəz, elektron hökumət sahəsində dövlət siyasətini və tənzimlənməsini həyata keçirmək, dövlət informasiya ehtiyatları və sistemlərinin formalaşdırılması, aparılması, inteqrasiyası və effektiv idarə edilməsi sahəsində koordinasiyanı həyata keçirmək məqsədi ilə əlaqələndirici qurum funksiyalarını yerinə yetirmək və xidmətlərin, o cümlədən dövlət-biznes (G2B - government to business), biznes-dövlət (B2G - business to government) elektron xidmətlərinin inkişafı ilə bağlı tədbirlərin görülməsi vəzifələrinin icrasını təmin etmək məqsədi ilə yaradılmışdır.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva tərəfindən 12 noyabr 2018-ci il tarixində Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzinin inzibati binasının açılış mərasimi baş tutmuşdur.[3]

Fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzinin inzibati binası

Prezident İlham Əliyevin 2018-ci il 14 mart tarixli 1885 nömrəli Fərmanına əsasən, vətəndaşlara şəffaf, operativ və resurslara qənaət etməklə xidmət göstərilməsi üçün dövlət xidmətlərini tam elektronlaşdırmaq, dövlət informasiya ehtiyatlarının analitik təhlilini aparmaq və nəticələrindən dövlət və özəl sektorun istifadəsi imkanlarını yaratmaq məqsədi ilə dövlət informasiya ehtiyatlarının və sistemlərinin formalaşdırılması, idarə olunması və qarşılıqlı inteqrasiyasının təmin edilməsi sahəsində vahid yanaşmanın və standartların tətbiqi və rəqəmsal hökumətə keçid prosesinin sürətləndirilməsi proseslərində tənzimləyici funksiyası Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzinə verilmişdir.

Mərkəzin fəaliyyət istiqamətlərində görülən işlərə nümunə olaraq elektron dövlət xidmətləri, elektron və hava limanlarında vizaların verilməsi və rəqəmsal ödənişlər sahələrindəki xidmətləri göstərmək olar. Texnoloji innovasiyaların tətbiqi və xidmət keyfiyyətinin yüksəldilməsinin nəticəsi olaraq xidmətlərdən yararlanma asanlaşdırılmasına və vətəndaş məmnunluğu artırılmasına nail olunmuşdur.

Mərkəz dövlət orqanlarının informasiya sistemləri və ehtiyatları arasında informasiya mübadiləsini və elektron xidmətlərin göstərilməsini elektron hökumət infrastrukturu üzərindən həyata keçirir. Qeyd olunanlara yanaşı, "Elektron hökumət" portalının idarə olunmasını və fəaliyyətini təmin etməklə birlikdə, təkmilləşdirmə tədbirlərini də davam etdirir. Bu tədbirlər elektron hökumətin yeni modeli olan MyGov şəxsi kabinetində nəzərə alınmışdır. Vahid elektron kabinet və onun daxilindəki digər funksiyalar bu modelin əsas hissəsini təşkil edir.

Mərkəz vətəndaşlar, biznes və dövlət qurumları arasındakı münasibətləri rəqəmsallaşdırır. Vahid elektron sistem və vətəndaşlar üçün şəxsi kabinet yanaşmasının tətbiqi istiqamətində fəaliyyət göstərir.

Mərkəz "Elektron hökumət" portalı, ASAN viza, ASAN ödəniş, ASAN Finans, e-Aqro, elektron sənəd dövriyyəsi, milli məkan məlumat sistemi, tikintilərə icazə alt sistemi və hazırda quruculuq işləri davam edən digər layihələrin fəaliyyətini təmin edir.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 21 yanvar 2017-ci il tarixli 1205 nömrəli fərmanı ilə əsasnaməsi təsdiqlənmiş Lisenziya və icazələr portalının da fəaliyyəti Mərkəz tərəfindən təmin edilir.[4]

Həmçinin, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 12 sentyabr 2018-ci il 263 nömrəli fərmanına əsasən, kommunal, aqrar və sosial sahələrdə idarəetmənin təmin edilməsi üçün zəruri olan məlumatların toplanıldığı və emal edildiyi informasiya sistemlərinin və ehtiyatlarının inteqrasiyasını, monitorinqlərin və analitik təhlillərin aparılmasını, proqnozların hazırlanmasını və qeyd edilən sahədə mərkəzləşdirilmiş elektron xidmətlərin göstərilməsini təmin etmək məqsədi ilə Elektron Hökumət İnformasiya Sisteminin (EHİS) alt sistemləri olaraq yaradılmış 3 vahid informasiya sistemi üzrə layihələr həyata keçirir.[5]

  • Dövlət və biznes qurumlarının elektron xidmətləri;
  • Rəqəmsal ödəniş xidmətləri;
  • Elektron viza və hava limanlarında viza xidmətləri;
  • Lizensiyaların verilməsi və yenilənməsi xidmətləri.

Elektron xidmətlərin əhali arasında təbliği Mərkəzin funksiyalarından biridir.

Mərkəzin göstərdiyi 500-ə yaxın xidmətdən bugünədək 1 milyona yaxın Azərbaycan Respublikası vətəndaşı, 900 minə yaxın əcnəbi vətəndaş faydalanmışdır. Ümumilikdə xidmətlərdən Azərbaycan Respublikası vətəndaşları da daxil olmaqla 173 ölkə vətəndaşı yararlanmışdır.[6][3]

Layihələr[redaktə | əsas redaktə]

eGov – Elektron Hökumət Portalı[redaktə | əsas redaktə]

eGov – Elektron Hökumət Portalı

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 1885 nömrəli Fərmanı ilə "Elektron hökumət" portalı texniki-texnoloji infrastrukturu ilə birlikdə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin balansına verilmişdir.

Portal dövlət qurumlarının elektron xidmətlərinin mərkəzləşdirilmiş qaydada təqdim olunmasına, vətəndaşların bu xidmətlərdən istifadəsinə, dövlət qurumlarının portala qoşulmuş informasiya sistemləri və ehtiyatlarından (məlumat bazaları, məlumat-axtarış sistemləri, reysterlər və digər informasiya resursları) müvafiq sənədlər barədə qanunla müəyyən edilmiş qaydada informasiya əldə edilməsinə xidmət edir.

Portalın başlıca fəaliyyət istiqamətləri vətəndaşlar və dövlət qurumları arasında "bir pəncərə" prinsipini tətbiq etməklə, bütün xidmətlərin vahid platforma üzərindən elektron qaydada həyata keçirilməsini əhatə edir.

Portal vasitəsi ilə həm vətəndaş (G2C), həm sahibkar və biznes qurumları (G2B), həm də digər dövlət qurumları (G2G) istiqamətlərində xidmətlər həftənin bütün günləri fasiləsiz şəkildə həyata keçirilir.

Mərkəzin MyGov layihəsi vətəndaş yanaşması olan "Predictive Government" konseptinə uyğun olaraq strateji hədəf olaraq qarşıya qoyulmuşdur.

Portalın yeni konsepti olan MyGov vətəndaşların öz şəxsi, maliyyə, təhsil və digər məlumatlarını, həmçinin ailə üzvləri haqqında məlumatların yalnız onların görə biləcəkləri toplandığı şəxsi kabinetdir. MyGov dövlət xidmətlərinə yeni yanaşma üsulu olaraq, vətəndaşlara ehtiyacları olan məlumatları real rejimdə əks etdirərək, vətəndaş-dövlət münasibətlərində yeni mərhələyə daşıyır.

ASAN Ödəniş[redaktə | əsas redaktə]

ASAN Ödəniş

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2015-ci il 11 fevral tarixli 463 nömrəli Fərmanı ilə "ASAN ödəniş" sisteminin Əsasnaməsi təsdiq edilmiş və sistem fəaliyyətə başlamışdır.[7]

Çoxfunksiyalı "ASAN ödəniş" sistemi cərimə, kommunal xidmət və digər ödənişləri qısa zamanda, təhlükəsiz və rahat şəkildə həyata keçirmək imkanı yaradır. Həmçinin, ölkə daxilində geniş ərazini əhatə edən "ASAN Ödəniş" terminalları, www.asanpay.az portalı və "ASAN Pay" mobil əlavəsi vasitəsilə istənilən xidmət üzrə heç bir məhdudiyyət olmadan 24/7 ödəniş etmək mümkündür.

Yüzdən çox qurumun cərimə, rüsum, kommunal, lizinq, kredit, icarə haqqı və digər ödənişlərini "ASAN ödəniş" sisteminin www.asanpay.az ödəniş portalı və terminalları eləcə də, sistemə qoşulmuş digər ödəniş portalları və terminalları vasitəsi ilə təmin edilir.

ASAN Viza[redaktə | əsas redaktə]

ASAN Viza

"ASAN Viza" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2016-cı il 1 iyun tarixli 923 nömrəli "Elektron vizaların verilməsi prosedurunun sadələşdirilməsi və "ASAN Viza" sisteminin yaradılması haqqında" Fərmanına əsasən yaradılmışdır.[8]

"ASAN Viza" sisteminin başlıca məqsədi Azərbaycana gəlmək istəyən əcnəbilər və vətəndaşlığı olmayan şəxslər üçün viza verilməsi prosedurunun sadələşdirilməsindən ibarətdir.

"ASAN Viza" sistemi iki istiqamət üzrə fəaliyyət göstərir:

  1. www.evisa.gov.az elektron viza portalı vasitəsi ilə elektron vizaların verilməsi;
  2. Azərbaycan ərazisində yerləşən Beynəlxalq Hava Limanlarında vizaların verilməsinin təmin olunması.

Elektron vizaların verilməsi prosesi elektron viza portalı vasitəsi ilə həyata keçirilir. Azərbaycana səfər etmək istəyən əcnəbilər ölkəyə gəlməzdən əvvəl elektron vizaya müraciət etmək imkanına malikdirlər. Elektron vizaya müraciət prosesində sadələşdirilmiş formada sadəcə ümumvətəndaş pasportunun detalları tələb olunur. Müraciətçinin seçimindən asılı olaraq vizalar 3 gün (standart viza müraciət forması) və ya 3 saat (təcili viza müraciət forması) ərzində verilir.

15 may 2018-ci ildən etibarən Bakı, Gəncə, Qəbələ və Lənkəran beynəlxalq hava limanlarında "ASAN Viza" əməkdaşları və özünəxidmət terminalları vasitəsi ilə yerində vizaların verilməsi təmin edilir. "ASAN Viza"nın hava limanlarındakı əməkdaşları ökəmizə səfər edən əcnəbilərə Azərbaycan, ingilis, fransız, ispan, alman, türk, hind, ərəb, fars, ivrit, urdu, Norveç və rus dillərində xidmət göstərirlər. "ASAN Viza" vasitəsilə hava limanlarında 15 ölkənin - Bəhreyn, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Cənubi Koreya, Çin, İran, İsrail, İndoneziya, Küveyt, Qətər, Malayziya, Oman, Səudiyyə Ərəbistanı, Sinqapur, Türkiyə, Yaponiya vətəndaşlarına, eyni zamanda körfəz ölkələrində etibarlı rezident vizalarına sahib olan əcnəbilər üçün yerində vizaların verilməsi də təmin edilir. Terminallar vasitəsilə orta hesabla bir əcnəbi vətəndaş üçün vizanın verilməsi 2 dəqiqə ərzində təmin edilir. Özünəxidmət terminalları ilə yanaşı xüsusi pəncərələr vasitəsi ilə viza verilməsi və bank xidmətləri də həyata keçirilir.

Ümumilikdə, "ASAN Viza" sistemi vasitəsilə 95 ölkədən olan əcnəbilərə elektron viza verilməsi təmin edilir. "ASAN Viza"nın elektron viza portalı və hava limanlarındakı özünəxidmət terminalları Azərbaycan, İngilis, Fransız, İspan, Alman, İtalyan, Ərəb, Fars və Rus olmaqla - 9 dildə fəaliyyət göstərir.

ASAN Finans[redaktə | əsas redaktə]

ASAN Finans

"ASAN Finans" layihəsi maliyyə təşkilatlarının dövlət informasiya ehtiyatlarına çıxışının təmin edilməsi məqsədi ilə Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi tərəfindən yaradılmışdır.

Sistemin məqsədi:

  • Elektron Hökumət Portalı üzərindən maliyyə xidmətləri üzrə vahid elektron məkanın;
  • Maliyyə xidməti göstərən qurumların dövlət informasiya ehtiyatları və sistemlərinə elektron çıxış platformasının yaradılmasıdır.

Sistem maliyyə təşkilatlarına dövlət informasiya sistemlərinə çıxış hüququ yaratmaqla onlara aşağıdakı üstünlükləri qazandırır:

  • FİN və VÖEN vasitəsi ilə iş yeri, gəlirlər, ümumvətəndaş pasportları və digər məlumatların real vaxt rejimində əldə edilməsi;
  • Məlumatların rəqəmsal sistemdə olması, onların təhlili və qərarvermə prosesində analizlərin sürətli aparılmasına imkan yaradılması;
  • Rəqəmsal bankçılığın inkişafının sürətləndirilməsi;
  • Operator, əməliyyat və digər xərclərə, həmçinin fiziki resurslara qənaətə imkan yaradılması.

Sistem Vətəndaşlara aşağıdakı imkanları qazandırır:

  • Bank xidmətlərindən istifadə zamanı kağız daşıyıcıların rolunun minimallaşdırılması;
  • Bank və sığorta xidmətləri üzrə müraciətlərin vahid rəqəmsal məkandan daha sürətli və şəffaf şəkildə göstərilməsi;
  • Məsafədən bankçılıq xidmətinin daha əlçatan olması, bank xidmətlərinə 7/24 elektron müraciət imkanının yaradılması.

"ASAN Finans" layihəsi eyni zamanda vətəndaşların müraciətlərinin qurumlar tərəfindən operativ şəkildə təmin olunmasına da öz müsbət təsirini göstərir. Belə ki, qurumlar vətəndaşın icazəsi olduğu təqdirdə "ASAN Finans" sistemi vasitəsilə onun şəxsiyyət vəsiqəsi, iş yeri, VÖEN üzrə məlumatları, məhkumluq haqqında məlumatları, mövcud əmlakı və dövlət qarşısında öhdəliyinə dair elektron informasiyanı rahatlıqla əldə edə bilir. Bununla da qurumlar vaxta və resurslara qənaət etmiş olur.

Eyni zamanda vətəndaşlar "ASAN Finans" sistemi vasitəsilə banka getmədən istədikləri bankda hesab aça və kredit üçün müraciət edib bütün sənədləri elektron şəkildə izmalayaraq kredit əldə edə biləcəklər.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzinin hüquqi statusu müəyyənləşib" (azərb.). Oxu.az. 24 may 2018. İstifadə tarixi: 3 dekabr 2018.
  2. "Elektron hökumətin inkişafı və rəqəmsal hökumətə keçid ilə bağlı tədbirlər haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı" (azərb.). President.az. 14 mart 2018. İstifadə tarixi: 8 dekabr 2018.
  3. 1 2 "İlham Əliyev Bakıda Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzinin inzibati binasının açılışında iştirak edib" (azərb.). Vxsida.az. 12 noyabr 2018. İstifadə tarixi: 9 dekabr 2018.
  4. ""Lisenziyalar və icazələr" portalı haqqında Əsasnamə"nin təsdiq edilməsi barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı" (azərb.). http://www.e-qanun.az. 21 yanvar 2017. İstifadə tarixi: 23 yanvar 2019.
  5. ""Dövlət informasiya ehtiyatları və sistemlərinin formalaşdırılması, aparılması, inteqrasiyası və arxivləşdirilməsi Qaydaları"nın təsdiq edilməsi və elektron hökumətlə bağlı bəzi tədbirlər haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı" (azərb.). http://www.e-qanun.az. 12 sentyabr 2018. İstifadə tarixi: 23 yanvar 2019.
  6. "Elektron Hökumətin İnkişafı Mərkəzi" (azərb.). Digital.gov.az. İstifadə tarixi: 9 dekabr 2018.
  7. ""ASAN ödəniş sistemi haqqında Əsasnamə"nin təsdiq edilməsi barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı" (azərb.). e-qanun.az. 11 fevral 2015. İstifadə tarixi: 23 yanvar 2019.
  8. ""Elektron vizaların verilməsi prosedurunun sadələşdirilməsi və "ASAN Viza" sisteminin yaradılması haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı" (#bad_url) (azərb.). e-qanun.az. 01 iyun 2016. İstifadə tarixi: 23 yanvar 2019.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]