Məzmuna keç

Havsa

Vikipediya, azad ensiklopediya
Havsa
41°33′ şm. e. 26°49′ ş. u.HGYO
Ölkə
Tarixi və coğrafiyası
Sahəsi
  • 588,9 km²
Saat qurşağı
Əhalisi
Əhalisi
  • 18.947 nəf. (2018)
Havsa xəritədə
Havsa
Havsa
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Havsa — Ədirnənin ilçəsi.

Tarixi

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Havsa ilçəsi qədim romalılar tərəfindən qurulmuşdur. Havsa Roma imperiyası ikiyə parçalandıqdan sonra bizanslıların əlində qalmışdır. 1331 ilində Rumelinə keçən türklər buranı I Murad vasitəsilə türk torpaqlarına daxil etmiş və ilçəyə "Hosa" adını vermişdilər. Edirne Osmanlı dövlətinin hökumət mərkəzi olduqdan sonra Hosada yaşayan rumlar padişah I Muradın yaşamaq və dini azadlıq ilə bağlı fərmanlarına əhəmiyyət vermədən buranı tərk edərək İstanbul və Selanik ətrafına köç etmişdilər. İstanbulun fəthindən sonra Anadoludan gətirilən köçərilərlə qəsəbənin türkləşdirilməsi təmin edilmiş, Sokollu Mehmed Paşanın bura önəm verməsiylə türklük artmışdır. Bu gün Hacı İsa, Hacı Qazi və Halvacı Baba məhəllələri o dövrdə gətirilən köçəri ailələrin adlarını daşıyır.

Tarixi əsərlər 1531 ilində Sokollu Mehmed Paşa tərəfindən oğlu Kazım Paşa adına Memar Sinana hazırladılar Sokollu məscidi, Fukaraya Bektaşilərindən olduğu deyilən Qurd Bəy abidəsi, sadəcə kəməri qalan karvansara, xarab vəziyyəttəki Sokollu Hamamı və bu gün də istifadə edilən bütün infrastrukturu Memar Sinan tərəfindən əsası qoyulan bulaqdır. Tarixi əsərlərdən Hafsa Xatun və Abdülsəlam Məscidindən heç bir iz qalmayıb. Hafizə Sultanın ilçədə yaşamağa başlamasından sonra ilçəyə bir müddə "Hafsə" deyilmiş, daha sonra bu iki adın birləşməsindən "Havsa" adı yaranmışdır.

Edirne Vilayət Mətbuatının Müdiri Şövkət Dağdevirənin yazdığı 1892-ci ildəki səlnaməyə görə;[3]

Edirne sancağına aid olan qəza içərisində Zəlif və Əslixan kəndlərindı ildə 1,500,000 kilyəni keçən keyfiyyətli şərab hazırlanır və bəzi illər Avropaya ixrac edilirdi. Bu səbəblə Edirneli tüccarların şərab mağazaları və poçt şöbələri var idi.

Coğrafiyası

[redaktə | vikimətni redaktə et]

İlçədə dağ yoxdur; şimal-cənub ərazilərin alçaq təpəliklər var. Bu təpələrin içərisində ən yüksəyi Doğruk təpədir. Vadilərin dərinliyi azdır. Bu vadilərdən birinin geniş ərazisi Osmanlı düzənliyi adıyla anınır. Əsas çayları Oğulpaşa, Necatiye, Kuleli, Darıdere ve Aşırıderedir. Bunlar Ergene çayının qollarıdır. İlçədə təbii göl yoxdur.[4]

Əhalisi

[redaktə | vikimətni redaktə et]
İl Cəmi Şəhər Kənd
1965[5]23.1163.53219.584
1970[6]22.4253.68518.740
1975[7]23.1014.29818.803
1980[8]24.8495.65419.195
1985[9]26.2637.09219.171
1990[10]27.9009.23718.663
2000[11]24.0278.08115.946
2007[12]21.5338.54712.986
2008[13]21.5568.66412.892
2009[14]21.1868.62812.558
2010[15]20.8758.60212.273
2011[16]20.4778.49911.978
2012[17]20.4578.81411.643
2013[18]20.2488.83311.415
2014[19]19.9768.89711.079
2015[20]19.3808.64210.738
2016[21]19.2928.73810.554

İstinadlar

[redaktə | vikimətni redaktə et]
  1. ↑ GEOnet Names Server. 2018.
  2. ↑ https://www.lexpera.com.tr/resmi-gazete/metin/gun-isigindan-daha-fazla-yararlanmak-amaciyla-butun-yurtta-uygulanan-ileri-saat-uygulamasinin-devam-3.
  3. ↑ Kazancıgil, Dr. Ratip — Gökçe, Nilüfer Dağdevirenzade M. Şevket Bey'in Edirne Tarihi ve Balkan Savaşı Anıları Türk Kütüphaneciler Derneği Edirne Şubesi Yayınları No: 41 Edirne 2005
  4. ↑ Edirne.web.tr (7 Aralık 2007)
  5. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  6. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  7. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 oktyabr 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  8. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  9. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  10. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 22 oktyabr 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  11. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 23 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  12. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 mart 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  13. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  14. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  15. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  16. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 27 oktyabr 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  17. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  18. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 14 avqust 2014 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  19. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 24 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  20. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 4 fevral 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.
  21. ↑ "Arxivlənmiş surət". Türkiye İstatistik Kurumu. 4 fevral 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 iyul 2021.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]
Mənbə — "https://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Havsa&oldid=8284452"