Qonurboğaz ərincək

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Qonurboğaz ərincək
Bradypus.jpg
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Tip: Xordalılar
Sinif: Məməlilər
Dəstə: Dişsiz məməlilər
Fəsilə: Ərincəklər
Cins: Üçbarmaq ərincəklər
Növ: Üçbarmaq ərincək
Elmi adı
Bradypus variegatus
Schinz, 1825
Areal
Bolivian Three-toed Sloth area.png

Wikispecies-logo.svg
Vikinnövlərdə
təsnifat

Commons-logo.svg
Vikianbarda
axtar

ÜTMS [1]
NCBI {{{1}}}

Qonurboğaz ərincək (lat. Bradypus variegatus) — üçbarmaqlı ərincəklər sinfinə daxil olan məməli növü. Bu sinfin ən çox yayılmış növüdür. Cənubi və Mərkəzi Amerikanın meşələrində aşkarlanmışdır[1][2].

Görünüşü[redaktə | əsas redaktə]

Qonurboğaz ərincə digər üçbarmaqlı ərincək növlərinin əksəriyyəti ilə eyni ölçüdə və quruluşdadır. Erkək və dişilərın uzunluğu 42-80 sm-dir. Quyruq nisbətən qısadır və 2,5 - 9 sm uzunluqdadır. Yetkinlərin çəkisi 2,25 ilə 6,3 kq arasında olur. Erkəklərlə dişilər arasında ölçüdə əhəmiyyətli bir fərq yoxdur. Hər ətrafın üç barmağı var. Ön ətraflardakı barmaqlarda 7 ilə 8 sm , arxa ətraflarda isə 5 ilə 5,5 sm olan uzun, əyri dırnaqlar vardır[3].

Yayılması və yaşayış sahələri[redaktə | əsas redaktə]

Qonurboğaz ərincək üçbarmaq ərincəklər arasında ən geniş yayılanıdır. Şimalda Hondurasdan, Nikaraqua, Kosta-RikaPanamadan keçərək Venesuela, Kolumbiya, Ekvador, Boliviya, Braziliya və şərqi Peruya qədər ki, ərazilərdə yayılmışdır. Çox güman ki, Amazonun yağışlı meşələrinin şimalında və ya Rio Neqro çayının şərqində bellə yayılmışlar. Baxmayaraq ki bu bölgələrdə tapılan solğun boğaz ərincəklərə oxşarlığı keçmişdə bir az qarışıqlığa səbəb olmuşdur.

Həmişəyaşıl və quru meşələr də daxil olmaqla çox müxtəlif mühitlərdə yaşaya bilirlər. Ümumiyyətlə dəniz səviyyəsindən 1200 m-ə qədər ərazilərdə rast gəlinir. Bəzi fərdlərin daha yüksək hündürlüklərdə yaşaması bilinir.

Çoxalma[redaktə | əsas redaktə]

Qonurboğaz ərincəklər üzərində aparılan araşdırmalar cütləşmənin şimal arealında ən çox yanvar-mart ayları arasında baş verdiyini, lakin bunun başqa yerlərdə dəyişə biləcəyini göstərir. Boğazlıq ən azı yeddi ay davam edir. Bala doğulartkən artıq xəzə və dırnaqlara sahib olur. Bala ərincəklər yalnız dörd-beş həftədən sonra tamamilə süddən kəsilir. Beş ay və ya daha çox müddət ərzində analarının qarnından yapışmaları ilə seçilirlər[4].

Dişilərdə süd vəziləri, əksər məməlilərdə olduğu kimi əhəmiyyətlimiqdarda süd yığmır. Çünki körpə ərincək hər zaman döşə ilişib qalır və əmələ gələn kimi süd istehlak edilir. Doğuşdan dörd gün sonra qatı qidaları yeməyə başlayırlar, əvvəlcə ananın ağzından gələn qida hissəciklərini yalayırlar. Bu proses onların yeməli yarpaqları tez bir zamanda təyin etmələrinə imkan verir. Ərincəklər ümumiyyətlə yalnız analarının yediyi yarpaq növləri ilə qidalanırlar.

Təbiətdə qonurboğaz ərincəklər ümumiyyətlə 30-40 il ömür sürər.

Qalereya[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Emmons, Louise H.; Feer, François (February 1997). Neotropical rainforest mammals. A field guide (2nd). Chicago: University of Chicago Press. 43. ISBN 978-0-226-20721-6. OCLC 44179508.
  2. Gardner, A. L. (2007). "Bradypus variegatus Schinz, 1825". In Gardner, A. L. (ed.). Mammals of South America,. 1: Marsupials, Xenarthrans, Shrews, and Bats. Chicago: University of Chicago Press. 161–164. ISBN 978-0-226-28240-4.
  3. Hayssen, V. Bradypus variegatus (Pilosa: Bradypodidae) // Mammalian Species. — 2010. — Vol. 42, № 1. — P. 19–32. — doi:10.1644/850.1.
  4. Taube, E.; və b. (2001). "Reproductive biology and postnatal development in sloths, Bradypus and Choloepus: review with original data from the field (French Guiana) and from captivity". Mammal Review. 31 (3–4): 173–188. doi:10.1111/j.1365-2907.2001.00085.x.