Qusey Hüseyn

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Qusey Hüseyn Əl-Tikrit
ərəb. قصي صدام حسين
Qusayhossein.png
direktor[d] ()
1992 — 1997
Səddamın Partizanları
13 dekabr 1996 — 23 dekabr 1997
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi
Doğum yeri Bağdad, İraq
Vəfat tarixi (37 yaşında)
Vəfat yeri Mosul, İraq
Vəfat səbəbi döyüşdə ölüm
Dəfn yeri
Vətəndaşlığı İraq
Təhsili Babil Universiteti
Atası Səddam Hüseyn
Anası Sacidə Talfa
Həyat yoldaşı Səhər
Uşaqları

oğulları:Həsən,Ömər və Mustafa

qızı: Zeynəb
Hərbi xidmət
Rütbəsi Komandir
Dini İslam
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Qusey Səddam Hüseyn Əl-Tikriti ( 17 may 1966 , Bağdad  - 22 iyul 2003 , Mosul ) Səddam Hüseynin kiçik oğludur.Keçmiş kəşfiyyat rəisi və Respublika Qvardiyasının komandiri.O və qardaşı Udey Hüseyn 2003-cü ildə ABŞ hərbçilərinin keçirdiyi əməliyyat zamanı öldürülüb.

Erkən illəri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kusey Hüseyn 1966-cı il mayın 17-də Bağdadın əl-Kərç rayonunda İraqın gələcək prezidenti Səddam Hüseynin ailəsində anadan olub. 16 yaşında Kusey general Maher Abdel-Rəşidin qızı Səhərlə evləndi. O, Bağdad Universitetinin hüquq fakültəsinə daxil olmuş,1987-ci ildə onu fərqlənmə diplomu ilə ixtisasını bitirmişdi.

Varis[redaktə | mənbəni redaktə et]

İlk addımları[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kuseynin cəmi 22 yaşı olanda Səddam onu ​​1988-ci ilin əvvəllərində Rumıniya Sekuritatı kimi yaradılmış Amn əl-Has xüsusi təhlükəsizlik xidmətinin direktor müavini təyin etdi . Güman edilir ki, 1991 -ci ildə ölkənin cənubunda şiə üsyanlarının yatırılmasına məhz Kusey rəhbərlik edib və ölkənin cənubundakı bataqlıqların qurudulması ideyasını ortaya atıb . " Bataqlıq ərəbləri " etnik qrupu min ilə yaxın yaşadı - ümumi meliorasiya bu xalqı tamamilə məhv etdi.

Qusay böyük qardaşından daha sakit xasiyyəti ilə fərqlənirdi, bunun sayəsində o, atasının sirdaşı və ehtimal olunan varisi hesab olunurdu: yalnız o və İraq prezidentinin şəxsi katibi Abed Həmid Mahmud Səddamın yerini həmişə bilirdi. Səddam Hüseynin yüksək rütbəli zabitləri ilə görüşlərində Kusey həmişə iştirak edir, atasına hörmət və itaət əlamətləri göstərirdi. Bütün məclislərdə kiçik oğlu Səddamın yanında otururdu.

Prezidentin sağ qolu[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kusey Hüseyn duyğularını gizlətməyi, lazım olanda təvazökar və səbirli olmağı bilirdi. Buna görə də Səddam İraqın gələcək hökmdarını məhz onda gördü .Kusey, sıralarında bir neçə min nəfərdən ibarət olan, şiə və kürdlərin üsyanlarını yatırmaqla məşğul olan ölkənin gizli polisinə başçılıq edirdi. Məhz Kusey və onun tabeçiliyində olanların hərəkətləri sayəsində belə bir üsyan cəhdi dərhal dayandırıldı. Xarici siyasət cəbhəsində özünü yaxşı tərəfdən göstərdi. Qusayın himayədarı olan İraqın xarici işlər naziri Naci Səbrinin səyləri ilə Səudiyyə Ərəbistanı ilə diplomatik əlaqələr bərpa edildi və 1990-cı ildə İraqın işğalından sonra Bağdada qarşı dostluq hissləri yaşamayan Küveytlə danışıqlara başlandı  .

Kusei, böyük qardaşı Udaydan fərqli olaraq, nadir hallarda ictimaiyyətə çıxırdı və aktiv ictimai həyat sürmürdü, ona görə də onun haqqında az şey məlumdur. Lakin müxalifətçilər onun soyuqqanlılığı və qəddarlığı ilə qardaşını üstələdiyini iddia edirdilər. Küsey Hüseyn, söz-söhbətlərə görə, həbsxanalarda sıxlığın aradan qaldırılması üçün bir üsul - “təmizləmə” ilə çıxış edib. 2000 - ci ildə Səddamın ən çox güvəndiyi strukturlara nəzarət Qusaya həvalə edilmişdi. Xüsusi Respublika Mühafizəsi və Xüsusi Təhlükəsizlik Komitəsinin rəhbəri oldu. Yaxşı təlim keçmiş kadrlarla təchiz edilmiş bu nisbətən kiçik strukturlar yaxşı maliyyələşirdilər və Səddam rejiminin sütunları kimi xidmət edirdilər. Gələn il may ayının ortalarında Qusay hakim BƏƏS Partiyasının icraçı rəhbərliyi olan İraq Regional Komandanlığının 18 üzvü seçildi. Həmin il o, Hərbi Büroda BƏƏS Partiyasının müavini təyin edildi.

Ölümü[redaktə | mənbəni redaktə et]

Səddamın kiçik oğluna verdiyi önəmin ən mühüm göstəricisi onun müharibə başlamazdan bir həftə əvvəl Tikrit şəhərində Bağdadda qoşunların baş komandanı təyin olunması idi . Qusay sonuncu dəfə aprelin 7-də prezident Səddam Hüseynin sədrliyi ilə İraqın ali rəhbərliyinin iclasında televiziyaya çıxıb. Bağdadın süqutundan sonra atası və qardaşı ilə birlikdə gizləndi. Səddamın oğullarının hər birinin başına 15 milyon dollar mükafat qoyuldu  . Qusay qardaşı və oğlu ilə birlikdə şeyxin malikanəsində dünyasını dəyişdiNəvvaf Zeydan. İraqdakı koalisiya qüvvələrinin komandanı general-leytenant Rikardo Sançez daha sonra iddia edib ki, amerikalılar Səddamın oğullarının harada gizləndiyini bir gün əvvəl öyrəniblər. Mosulun naməlum sakini bildirib ki, Uday və Qusay əl-Fəlah bölgəsindəki villalardan birindədir. Səddamın oğullarının yerini açıqlayan kürd informator ABŞ-dan 30 milyon dollar alıb  . Villa Səddam Hüseynin uzaq qohumlarından olan, onun Əbu Nəsir qəbiləsinə mənsub Nəvvaf Zeydana məxsus idi. Debka saytının daha sonra iddia etdiyi kimi , Səddamın oğulları onun ölümündən iki gün əvvəl qohumunun yanına gəliblər. Bəzi məlumatlara görə, onlar Mosuldan istifadə etməyə cəhd ediblərSuriyaya gedən yolda tranzit nöqtəsi kimi. Lakin onlar şəhəri tərk edə bilməyiblər. Amerikalılar evə basqın etməyə getdilər. Əməliyyat altı saat davam edib. Əvvəlcə 101-ci Hava Desant Diviziyasının kiçik bir döyüşçü dəstəsi villaya yaxınlaşdı . O, avtomatik atəş və qumbaraatanlarla qarşılanıb.

Həyəcanla, gizli hərbi hissə olan Task Force 20 qaldırıldı və şəhərə yerləşdirildi, bura CIA zabitləri, Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin əsgərləri - Delta bölməsi və Hərbi Dəniz Qüvvələri daxildir. Xüsusi əməliyyatda ABŞ-ın 101-ci hava-desant diviziyasının desantları da iştirak edib. Villada gizlənənlər içəridə barrikada quraraq şiddətli müqavimət göstəriblər. Əl-Ərəbiyyə telekanalının çəkə bildiyi kadrlara əsasən, villada gizlənənlər heç müdafiəyə hazırlaşmırlar: şokoladlar stolun üstünə səpələnmişdi, müdafiəçilər başmaqda idi  .

Beton malikanənin xarabalığa çevrildiyi kütləvi atəşdən sonra xüsusi təyinatlılar evə girəndə yenidən atəş səsləri eşidildi. Güllə atan Səddamın nəvəsi Mustafa idi. Amerikalılar cavab atəşi açaraq onu güllələyiblər.

Qardaşların cəsədləri vertolyotla Bağdad hava limanına aparılıb və orada Səddamın əvvəllər əsir götürülmüş tərəfdaşları: Tarik Əziz , Abed Həmid Mahmud , Bərzan və Vatban əl-Tikriti tərəfindən müəyyən edilib.. Ölənlərin hər ikisinin görünüşü bir qədər vəhşi idi - hər ikisinin saqqalları qalın idi. Kusei, adətən səliqəli şəkildə işlənmiş, çox böyümüşdür. Ölənlərin üzlərində qanlı və eybəcər güllə yaraları olan fotoşəkilləri o günlərdə dünyanın aparıcı nəşrləri tərəfindən yan keçib. ABŞ Ordusu Səddamın oğullarının cəsədlərini jurnalistlərə göstərdi və bu zaman patoloqlar cəsədlərin hər birində 20-dən çox güllə yarası olduğunu bildirdilər. Kuseinin başında iki güllə yarası olduğunu qeyd edən həkimlər onların Kuseinin özü tərəfindən vurulmadığını qeyd ediblər. Eyni zamanda, Səddamın oğullarının dəfn olunduğu yerin iraqlılar üçün ziyarət mərkəzinə və müqavimət simvoluna çevrilə biləcəyindən ehtiyatlanan işğalçı hakimiyyət uzun müddət ölənlərin cənazələrini yaxınlarına verməyib. Yalnız iki həftə sonra, bütün yerli ənənələrin əksinə olaraq, qalıqlar dəfn edildi. Qusay Hüseyn əl-Auca kəndində dəfn edilib.13 yanvar 2007-ci ildə Kusey və Udayın cəsədləri eksqumasiya edildi və İslam ənənələrinə uyğun olaraq, 2006 -cı il dekabrın 30- da edam edilən atalarının qalıqlarının yanında gün batmazdan əvvəl yenidən dəfn edildi . Burada, Səddamın yaxınlığında Qusay son iqamətgahını tapdı  .