Səid Nəfisi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Sәid Nәfisi (fars سعید نفیسی, 8 iyun 1895, Tehran13 noyabr 1966, Tehran) — İran әdәbiyyatşünası, yazıçı, tarixçi, ictimai xadim. Teһran un-tinin prof. (1934), İran Әdәbiyyat vә Dil Akademiyasının üzvü (1935).

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

İranın müasir ictimai-siyasi tarixinә, İran, Orta Asiya, Hindistan, rus vә Qәrbi Avropa әdәbiyyatına dair tәdqiqatların, bәdii әsәrlәrin müәllifidir. Babәk vә Nizami Gәncәvi һaqqında tәdqiqatları var, 3 dәfә Bakıda olmuş, Ә. Firdovsinin «Şaһnamә» poemasının 1000 illiyi şәnliklәrindә (1934), M. F. Axundovun anadan olmasının 150 illik yubileyindә (1962) iştirak etmişdir. «Xәzәrin o tayına sәfәrlәrim» adlı yol qeydlәrindә Üzeyir bəy Hacıbəyovla görüşlәri haqqında mәһәbbәtlә söhbәt açmışdır. Bәstәkarın Firdovsiyә itһaf olunmuş kantatasını sevә-sevә dinlәyәn Səid Nəfisi bu әsәri çox yüksәk qiymәtlәndirәrәk yazmışdır: «...Bakıya gәlmәzdәn әvvәl dә Azәrbaycan bәstәkarı Üzeyir Hacıbәyovun adını eşitmişdim. Onun «Әsli vә Kәrәm», «Arşın mal alan», «Mәşәdi İbad» vә qeyri әsәrlәri fars dilinә tәrcümә edilmiş vә İranda oynanmışdır. Onun musiqi parçaları İran gәnclәrinin dilinin әzbәridir. ...Cür'әtlә deyә bilәrәm ki, Azәrbaycan musiqi cәһәtdәn Şәrqin İtaliyasıdır. Üzeyir Hacıbәyovun Firdovsiyә ithaf edilmiş notları, musiqisi diqqәtә layiqdir».

Homer, Aleksandr Puşkin, Onere de Balzak və başqa yazıçılardan tərcümələr edən, bir də Fransızca-Farsca lüğət (Fərhəng-i Ferense be Farsi, 1925-30, 2 cild) hazırlayan Nəfisinin tarixi romanları arasında Ferengiz (1932), Sitaregan-i Siyah (1937; Qara ulduzlar), Mah-i Nahşeb (1955; Nahşəb ayı) əsərləri məşhurdur. Kabusnamə'nin ən güvənilir yayımını aparan Nəfisinin ayrıca Fars dili və ədəbiyatı üzərinə bir çox incələmə və araşdırması da var.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • Гиунашвили Л. С. Саид Нафиси. — В кн.: Труды Тбилисского государственного университета. — Серия востоковедения. — Т. 91, вып. 2. — 1960.
  • Комиссаров Д. С. Очерки современной персидской прозы. — М., 1960.
  • Комиссаров Д. С. С. Нафиси — выдающийся учёный и писатель современного Ирана // Народы Азии и Африки. 1962, № 2.
  • Гиунашвили Л. С. Художественная проза С. Нафиси. — Тбилиси, 1966.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]