Sura çayı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Sura çayı
rus. Сура
Sura near Alatyr.jpg
Ölkə Rusiya Rusiya
Mənsəbi Volqa çayı
Uzunluğu 841 km
Hövzəsinin sahəsi 67500 km²
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar
Sura çayının hövzəsi

Sura (çuvaş Сăр, d.mari Шур, erz. Сура лей) — Rusiya ərazisindən axan, Volqa çayının sağ qolunu təşkil edən çay. Rusiyanın Ulyanovsk, Pemza və Nijeqorod vilayətləri, Mordoviya, Mari El və Çuvaşiya əraxilərindən keçir.

Çayın uzunuluğu 841 km, hövzəsinin sahəsi 67,5 min. km² təşkil edir. Ulyanov vilayətinin Prilov yüksəkliklərindən başlanğıcını götürür. Əvvəlcı qərbə sonradan isə şimala irtiqamətlənir. Su təminatında istifadə edilir. Sahilində ən böyük şəhər Pemzadır. Sahillərində Sursk, Alayır, Yadrin və Şumerya kimi şəhərlər belə vardır. XVI əsrə qədər Moskva knyazlığının şərq sərhəddini təşkil edirdi.

Xarakteristikası[redaktə | əsas redaktə]

Qidalanması qarışıqdır. Bununla belə qar suları nisbətən yüksəkdir. Gursululuq dövrü aprel-may aylarına təsadüf edir. Noyabr-dekabr ayları donur. Dondan azad olunma mart-aprel ayları baş berir. Sursk su anbarının inşasından axını sabitdir.

İqlimi[redaktə | əsas redaktə]

Hövzəsi kontinental ərazidə yerləşir. Qışı soyuq, yayı isə mülayim isti keçir. İyul ayının orta aylıq temperaturu 18-19 °С, yanvar ayının isə −11- −12 °С təşkil edir. Orta illik temperatur 4 °С, sütübət isə — 75 % təşkil edir. Qar örtüyü 15-20 noyabrdan başlayaraq 150-160 ay müddətində davam edir[1].

Qolları[redaktə | əsas redaktə]

Sol qolları[redaktə | əsas redaktə]

Sağ qolları[redaktə | əsas redaktə]

Qalereya[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Географический атлас Республики Мордовия / А.А. Ямашкин, С.М. Вдовин, Н.П. Макаркин и др.. — Саранск: Мордов. ун-та, 2012. — 204 с.